Hamshahri corpus document

DOC ID : H-811120-60044S2

Date of Document: 2003-02-09

شهردار انتخابي پيشنهادي براي اصلاح قانون شهرداري ها كوروش زعيم در يك نظام دموكراتيك همه مسئولاني كه مستقيما با زندگي مردم سر و كار دارند بايد برگزيده مردم باشند. يكي از مهم ترين اين نهادها شهرداري است. برخلاف رئيس جمهوري كه كارش در سطح كلان است و به طور غير ملموس در زندگي روزانه مردم اثر مي گذارد، كار شهردار را مردم روزانه لمس مي كنند. مردم به شهردار خود همانند هر مسئول اداري دولتي ديگر مي نگرند كه بر آنان حكومت مي كند. مردم در برابر انتصاب، وجود، عملكرد، لياقت يا كفايت او خود را محكوم و گاه مستاصل احساس مي كنند. چنين وضعي براي اداره شهرها مناسب نيست. همه شهرها را نمي توان با انتصاب و بخشنامه هاي دولت مركزي و مقررات يكسان و طرح هاي يكسان و كنترل از راه دور اداره كرد. اكثر شهرهاي ما براي خود يك تاريخ هستند و هر كدام فرهنگ و آيين ها و ويژگي هاي مردمي و فولكلوريك يا امكانات اقتصادي خود را دارند. نه تنها شهرداران، بلكه استانداران، فرمانداران، بخشداران و دهداران، همه و همه بايد برگزيده مستقيم مردم روش باشند كنوني انتخاب شوراي شهر هم به هيچ وجه پاسخگوي نياز مردم شهر نيست. يك شهردار بايد در شهر خود شخصيتي شناخته شده باشد و يا دست كم براي انتخاب شدن وادار شود خود را به مردم بشناساند. مردم بايد بدانند كه او كيست، از كجا آمده، سوادش چيست، چه تجربه اي دارد و بيشتر چه كاره بوده مردم است بايد بدانند كه تا چه حد مسايل شهر را درك مي كند، باورهايش چيست و چه برنامه اي براي شهر؟ دارد نامزد شهرداري بايد مستقيما با مردم روبه رو شود، خواسته هاي آنان را بشنود و به آنان قول هايي بدهد. مردم بر پايه اين شناخت و نيز قول هايي كه به آنان داده مي شود، شهردار دلخواه خود را برمي گزينند. در چنين وضعي، شهردار خود را مديون مردم خواهد دانست و نسبت به انجام وظايف و مسئوليت هاي خود كوشا خواهد بود، زيرا شهردار مي داند كه براي حفظ شغل خود بايد مردم را راضي نگه دارد نه وزير كشور و استاندار را; و ديگر اين كه خويشاوندي او با شخصيت هاي حاكم و قدرتمند ديگر ضامن گزينش او نخواهد بود. پيشنهاد مي كنم كه در راستاي اصلاح قانون شهرداري ها، لايحه يا طرحي كه حاوي مقررات زير باشد، براي تصويب مجلس شورا ارائه شود. انتخابات شهردار، بخشدار و دهدار - 1 شهردار هر شهر بخشدار هر بخش و دهدار هر ده بايد با راي مستقيم مردم براي مدت چهار سال برگزيده شوند شهردار، بخشدار و دهدار، رئيس قوه اجرائيه قلمرو خود خواهند بود. - 2 راي دهندگان كساني خواهند بود كه جاي زندگيشان در محدوده شهر بخش يا ده باشد. مدت زمان زندگي راي دهنده در محدوده شهر، بخش يا ده اهميت ندارد، فقط او مي تواند در هر انتخابات در قلمروي كه هر بار اظهار كرده است راي بدهد. - 3 نامزد شهرداري بخشداري يا دهداري بايد دست كم شش ماه پيش از نام نويسي براي انتخابات، ساكن آن شهر، بخش يا ده باشد. سكونت مستمر ضرورت ندارد، بلكه نامزد بايد منزلي اجاره اي يا ملكي در آن محدوده داشته باشد و بتواند ثابت كند كه در طول شش ماه در آن محدوده حضور داشته است. اين مقررات اجازه مي دهد كه بومياني كه در جاي ديگر زندگي كرده اند و اكنون قصد خدمت به منطقه خود را دارند بدون اين كه زندگي خود را دگرگون كنند بتوانند در انتخابات شركت كنند. - 4 فرمانداران و استانداران نيز بايد به همين ترتيب انتخاب شوند. فرماندار و استاندار انتصابي در يك سامانه مردم سالاري بي معناست. در عين حال بايد ملاحظات زمان و موقعيت سياسي و استراتژيك كشور را در اجراي اين هدف در نظر گرفت. پيشنهاد من اين است كه پس از نهادينه شدن انتخابات شهردار، بخشدار و دهدار، يعني پس از گذران يك دوره چهار ساله، فرمانداري ها نيز مشمول اين قانون بشوند كه هم فرماندار و هم شوراي فرمانداري انتخابي شود. - 5 انتخاب استانداران و شوراي استان از حساسيت ويژه اي برخوردار است. انتخابات شوراها - 1 هر شهر داراي يك شوراي شهر خواهد بود كه اعضاي آن را مردم شهر با راي خود به عنوان نمايندگان خود بر مي گزينند. همين قاعده بايد براي بخشداري ها و دهداري ها اعمال شود. اين نهادها در واقع قوه هاي قانونگذاري شهرها، بخش ها و ده ها را تشكيل مي دهند. روش كنوني راي گيري براي شوراهاي شهر كاملا ناكارا است. اين كه يك عده سرشناس با تبليغات همگاني فقط به صرف اين كه چهره هاي شناخته شده اي هستند، خود را نامزد شوراي شهر كنند و انتخاب شوند فقط يك نمايش است. هيچكدام از اين نمايندگان نمي توانند خود را نماينده واقعي مردم شهر معرفي كنند، هر چند كه با راي مردم شهر برگزيده شده باشند. همانند نمايندگان مجلس شوراي ملي، نمايندگان شوراي شهر بايد نماينده خواست هاي بخشي از شهر باشند كه او از آن شناخت داشته و نسبت به آن پاسخگو باشد. مثلا يك شهروند نازي آباد نمي تواند مطمئن باشد نماينده اي كه ساكنان الهيه هم به وي راي داده اند، حساسيت چنداني نسبت به نيازهاي او در نازي آباد داشته باشد و برعكس. - 2 در شهرهاي بزرگ كه جمعيت آن ها بيشتر از يكصد هزار نفر است شهر بايد به شماري برزن بخش شود. اين تقسيم بندي بر پايه جمعيت و نيز با در نظر گرفتن جغرافياي سهولت خدمات رساني به اهالي شهر ساكن در هر برزن و حتي ملاحظات تاريخي، انجام مي گيرد. حداكثر جمعيت هر برزن 250 هزار نفر خواهد يعني بود شهري مانند تهران بايد حدود چهل نماينده در شوراي شهر داشته باشد. - 3 هر عضو شوراي شهر نماينده يكي از اين برزن ها خواهد بود. در هنگام انتخابات شهر به جاي انتخابات سراسري كه اكنون برگزار مي شود، در هر برزن براي برگزيدن نماينده آن برزن انتخابات برگزار خواهد شد. نامزد نمايندگي هر برزن بايد دست كم شش ماه پيش از نام نويسي براي انتخابات، در آن برزن سكونت داشته باشد. در واقع نماينده هر برزن در شوراي شهر بايد توسط اهالي آن منطقه شناخته شده باشد يا خود را به آنان بشناساند و يا با مسايل و نيازهاي مردم آن برزن آشنايي داشته باشد. - 4 در شهرها و بخش هاي زير يكصد هزار نفر انتخابات سراسري انجام خواهد گرفت ولي برزن بندي نيز مجاز خواهد بود. در روستاها انتخابات شوراي ده سراسري برگزار خواهد شد. - 5 كميته شمار اعضاي شوراي شهر بخش يا ده هفت نفر خواهد بود. در شهرهاي بزرگ شمار اعضاي شوراي شهر بستگي به جمعيت شهر و شمار برزن ها خواهد داشت. - 6 هر شورا يك نفر را از ميان خود به عنوان رئيس شورا يك نفر را به عنوان دبير و يك سخنگو برخواهد گزيد. - 7 شوراها قوه هاي مقننه محدوده خود خواهند بود. شوراي شهر مي تواند قانون هايي كه در تضاد با قانون اساسي، قانون هاي مصوبه مجلس شوراي ملي، مجلس شوراي استان و شوراي فرمانداري نباشد وضع كند. شوراهاي بخش و ده نيز مي توانند هر قانون و مقرراتي را كه مغاير با قانون هاي مربوطه شوراهاي بالاتر از خود نباشد وضع و اجرا كنند. - 8 اعضاي شوراهاي شهر و ديگر شوراها براي مدت چهار سال انتخاب خواهند شد. براي تداوم شوراها، در بار اول، نيمي از اعضاي شورا بايد براي دو سال انتخاب شوند و سپس همگي هر چهار سال. - 9 همين ترتيب مي تواند براي فرمانداري ها و استانداري ها اعمال شود. بخش بندي انتخاباتي تهران در تهران بزرگ، هنگام تقسيم بندي و تعيين پيرامون برزن ها، بهتر است كمي ابتكار و اصلاحات صورت گيرد تا تهران از اين حالت تقسيم بندي هاي مصنوعي و غيرمنطقي منطقه هاي بيست و يك گانه، كه دائم در حال افزايش است، خارج و قابل اداره گردد. در برزن بندي شهر، منطقه ها دستخوش تغييراتي خواهند شد. برخي شهرك هاي پيراموني و ماهواره اي مستقل خواهند گشت و از ديد اداره شهري داراي شهرداري هاي جداگانه خواهند شد. منطقه هايي مانند شميران، لويزان، لواسان، شهرك غرب، سعادت آباد، تهران پارس، نارمك، تهران نو و شهرك هاي تعريف شدني و امثال آن ها بايد تبديل به محدوده هاي شهرداري هاي مستقل شوند. البته در محدوده يك ابرشهر مانند تهران، اين شهرداري هاي ماهواره اي بايد در هماهنگي با شهرداري مركزي تهران عمل كنند، زيرا بسياري خدمات شهري ميان آن ها مشترك است، ولي به هيچ وجه نبايد تحت دستور شهرداري تهران باشند. آن ها بايد شهردار و شوراي شهر برگزيده خود را داشته باشند. در محدوده ابرشهرها، شهرداري هاي ماهواره اي چيزي شبيه به يك حكومت فدرال عمل مي كنند كه در سياست داخلي مستقل ولي در سياست خارجي و در بهره برداري از خدمات همگاني تابع تشكيلات مركزي هستند. گسترش شهر تهران كه اكنون به طور مصنوعي و بيش از حد توان اداره آن، صرفا با عقب كشيدن مستمر مرزهاي آن و بزرگ تر و بزرگ تر كردن قلمرو شهرداري مركزي صورت گرفته، بسيار وسيع و غيرقابل اداره پيشنهاد است ما اين است كه محدوده شهر تهران ثابت شود و به عنوان يك شركت شهري كه سهامداران آن شهروندان آن هستند به ثبت برسد. تهران ديگر حق نداشته باشد به زمين هاي پيرامون خود دست درازي كند. اگر شهركي در كنار شهر تهران به وجود آمد بايد مستقل باشد و خدمات خود را خود فراهم سازد، مگر با تهران براي استفاده از مازاد امكانات تهران مذاكره و آن ها را خريداري نمايد، همان گونه كه مثلا نخجوان از برق مازاد كشور خريداري مي كند ولي داخل محدوده اداري استان فروشنده خدمات قرار نمي گيرد. در آينده شهرك هاي جديد بايد به طور مستقل و توسط مديران و نمايندگان برگزيده اهالي همان شهرك اداره شوند. معمولا اكثريت ساكنان شهرك ها از قشرهاي خاص هستند كه نيازها و سليقه هاي ويژه خود را دارند و فقط نمايندگان برگزيده خودشان مي توانند پاسخگوي نيازها و سليقه هاي آن ساكنان باشند. اين روش، بسياري از تنش ها و نارضايتي هاي ناشي از عملكرد مسئولان انتصابي و نيز احساس تبعيض و گرايش هاي محله اي را كاهش خواهند داد. اهالي هر شهر يا شهرك مطمئن خواهند بود كه عوارضي كه به شهرداري خود مي پردازند هزينه بهبود خدمات و محيطزيست خودشان خواهد شد، نه محله چند كيلومتر آن سوتر; هزينه هايي كه بهبودهاي ناشي از آن ها توسط اهالي قابل لمس و رويت و قابل كنترل خواهد بود.