Hamshahri corpus document

DOC ID : H-811023-59610S2

Date of Document: 2003-01-13

تضمين و تخمين حامد شمس سفر جلال طالباني رهبر اتحاديه ميهني كردستان عراق به ايران طي روزهاي گذشته متضمن نكات قابل توجهي است كه پرداختن به آن ها ولو به طور مختصر، نمي تواند خالي از لطف باشد. _ 1 طي دو دهه گذشته طالباني اولين شخصي است كه به نقش رسمي خود به عنوان واسطه اذعان دارد. در صورتي كه پيش از او هيچ كدام از هيات ها و افراد اعزام شده به ايران به ويژه طي سال هاي اخير واسطه بودن بين ايران و طرف مقابل را حداقل در اظهارات رسمي تاييد نكرده اند; نه خاوير سولانا، نه جك استراو، نه وزير امور خارجه ژاپن و نه حتي وزير خارجه سوئيس كه كشور متبوعش حافظ منافع آمريكا در ايران به شمار مي آيد. - 2 اظهارات جلال طالباني در مورد درخواست ايالات متحده از ايران در شرايطي صورت مي گيرد كه سياست اين كشور پس از اتهام به ايران تفاوت چشمگيري نسبت به گذشته و مقطع سياست مهار دوگانه پيدا كرده است. فرستادن اين پيام صريح براي ايران از سوي طرف آمريكا مي تواند به نقطه شروعي از حيث عملي براي تجديد نظر در ديپلماسي ايالات متحده تلقي شود. هر چند كه طبق گفته صاحبنظران هدف ايالات متحده در جنگ با عراق را مي توان تغيير وضعيت كلي منطقه خاورميانه برداشت كرد. - 3 جلال طالباني و اتحاديه مذكور طي دو دهه از گذشت عصر نظام جمهوري اسلامي و حتي پيش از آن نيز مورد حمايت حكومت ايران بوده و ايران در طول اين سال ها سعي كرده از اين طريق به پيشبرد سياست هايش در شمال عراق بپردازد. اين كه ايالات متحده سعي كرده كه پيغامش را از طريق اين واسطه منتقل كند، مي تواند نشانگر موضع جديدي باشد. - 4 همزمان با آمدن طالباني به تهران از سفر قريبالوقوع بشاراسد و عبدالله گل سران سوريه و تركيه و همچنين تني چند از ديپلمات هاي ارشد منطقه نظير فرستاده اتحاديه عرب به ايران صحبت به ميان آمده كه اين حكايت از نقش ايران در منطقه دارد. بي گمان در اين سفرها وعده هايي به طرف ايراني داده خواهد شد. درست نظير آنچه كه مسعود بارزاني در سفر چند هفته اخيرش به تهران در مورد تماميت ارضي عراق و امنيت مرزهاي ايران داده بود حال آنچه كه به ذهن مي رسد اين است كه چه تضميني براي تضمين وعده و وعيدهاي هيات اعزامي به ايران وجود دارد با توجه به گلايه مسئولان دستگاه ديپلماسي ما نظير وزير امورخارجه يا معاون خاورميانه _ عربي وي در خصوص ناسپاسي آمريكا از همكاري ايران در بحران افغانستان چه تدابيري جهت عدم تكرار تجربه تلخ افغانستان انديشيده اند. بي شك، در پيش گرفتن ديپلماسي مبهمي نظير بي طرفي فعال كه كارشناسان ارشد دانشگاهي نيز از درك مولفه هاي عملي آن نيز عاجزند، نمي تواند تامين كننده و پيشبرنده منافع ملي ما باشد. - 5 و نكته آخر اين كه جلال طالباني از آمادگي ايالات متحده براي دادن تضمين به ايران در خصوص بحران عراق و در برنداشتن نيت بد براي ايران خبر داد. پيش از اين نيز، البته نه به اين صراحت، طرف مقابل براي گفت وگوهاي حداقلي در خصوص مسايل منطقه اي رويكرد مثبتي نشان داده كه بنا به دلايلي امكان استفاده از آن وجود نداشته است. هر چند كه همكاري محدودي در قالب گروه 26 در سال هاي اخير و حول محور افغانستان بين دو طرف صورت گرفته است. حال فرصت و امكان تشكيل گروه هايي نظير 26 براي تامين حداكثري منافع ما در بحران اخير منطقه از بين رفته است اما آيا امكان بهره برداري بهتر از آنچه كه طالباني از آن به عنوان تضمين به ايران ياد كرده نيز از بين رفته؟ است