Hamshahri corpus document

DOC ID : H-811022-59592S1

Date of Document: 2003-01-12

سايه ماندلا چالش هاي دولت امبكي در رويارويي با ايدز _ 1 ترجمه: غلامرضا رضايي نصير در دولت امبكي همه چيز بر وفق مراد نيست و يكي از دلايلش اين است كه ماندلا نارضايتي خود را از آن پنهان نمي كند ژانويه سال گذشته، هنگامي كه كنگره ملي آفريقا نودمين سالگرد تاسيس خود را جشن مي گرفت، تابو امبكي، رئيس جمهور آفريقاي جنوبي سخنراني طويل المدتي ايراد كرد. در حيرت مخاطبان، امبكي هيچ ذكري از شاخص ترين چهره كنگره ملي آفريقا، نلسون ماندلا، به ميان نياورد. اين احساس دوجانبه است. وقتي امبكي هم در ماه فوريه به پارلمان رفت، همه به احترام او برخاستند، جز ماندلا كه بي توجه به سقلمه هاي همسرش، بي حركت در صندلي اش لميده بود. ماندلا در 84 سالگي به هيچ وجه كاريزماي خود را از دست نداده است. هنوز هم وقتي از مناطق فقيرنشين ديدار مي كند، مردم ساعت ها به انتظار او صف مي كشند و با ديدنش فرياد شادي سر مي دهند. در پارلمان، نمايندگان به افتخار او از جا مي جهند پاي مي كوبند و در تحسين او آوازهاي دسته جمعي سر مي دهند. در ميهماني هاي شام و بحث هاي خصوصي، حتي دوستان نزديك هنگام صحبت با او به دليل علاقه و احترام، دستپاچه مي شوند. هرگاه هنگام صرف ناهار در ژوهانسبورگ روي صندلي مي نشيند، گروهي از تجارت پيشگان، وكلا و دوستان خانوادگي مشتاقانه دور او حلقه مي زنند. ماندلا ملكه اليزابت را با اسم كوچك صدا مي زند خوب، ايشان مرا نلسون صدا مي كند و دست در دست كلينتون قدم مي زند و عكاسان پشت سر هم از او عكس مي گيرند. امبكي، برعكس، بي نهايت خجالتي است. سرگرمي هاي مورد علاقه اش هم در تنهايي انجام مي شود. كتاب خواندن، اينترنت، شطرنج با كامپيوتر، عكاسي از مناظر و شعر. در سفرهاي رسمي رياست جمهوري خشك و رسمي است. در مقابل خبرنگاران اغلب ناشكيباست و از سوال هاي غافلگيركننده خشمگين مي شود. ماندلا را مردم از روي عشق ماديبا مي خوانند; امبكي داراي هيچ لقبي نيست. همه از اين راز اطلاع دارند كه انتخاب اول ماندلا براي جانشيني اش مرد ديگري به نام سيريل رامافوزا اما بود رامافوزا در سال هاي دهه 1990 از صحنه بيرون رانده شد و در سال 1999 امبكي رئيس جمهور شد. اگر ماندلايي وجود نداشت او مي توانست به اوج برسد و در واقع هيچ مخالفي نداشته باشد. در كنفرانس پنج ساله كنگره ملي آفريقا، كه در شهر استلن بوش برگزار مي گردد، امبكي بار ديگر به رهبري حزب منصوب مي شود و متحدان نزديكش تقريبا تمامي پست هاي مهم حزبي را اشغال مي كنند. پيروزي او در انتخابات سراسري سال 2004 نيز كمابيش حتمي است. حزب او با در دست داشتن دوسوم كرسي هاي پارلمان بر عرصه سياست آفريقاي جنوبي مسلط است و در مقابل او اپوزيسيوني متفرق و ضعيف قرار دارد. در ضمن كشورش روزبه روز حضوري قاطع تر در قاره سياه مي يابد. امبكي رياست اتحاديه آفريقا را كه به قول رايج تقليدي از اتحاديه اروپا است به عهده دارد. اتحاديه آفريقا، برنامه ريز مشاركت نوين براي توسعه آفريقاست كه طرحي بلندپروازانه براي جذب سرمايه گذاري هاي بيشتر محسوب مي شود. سال گذشته (به تقاضاي ماندلا ) امبكي براي حفظ صلح در بوروندي معاون خود، جاكوب زوما را به همراه گرداني سرباز به آنجا اعزام كرد. در ضمن 1500 سرباز ديگر را با اونيفورم حافظان صلح سازمان ملل به شرق كنگو فرستاد. تحت زعامت ماندلا، آفريقاي جنوبي از انزوا خارج شد و تحت رهبري امبكي فعالانه درگير مسائل قاره آفريقا شده است. با اين همه، در دولت امبكي همه چيز بر وفق مراد نيست و يكي از دلايلش اين است كه ماندلا نارضايتي خود را از آن پنهان نمي كند. پيرمرد، يا آنطور كه امبكي گاهي از روي كم اعتنايي او را صدا مي زند، تاتا شروع به دخالت كرده است. برخي از نارضايتي هاي اخير او از مبارزات سياسي محلي ناشي در مي شود قلب كنگره ملي آفريقا در كيپ شرقي، جايي كه هم امبكي و هم ماندلا در آنجا به دنيا آمده اند، دولت ايالتي آنچنان دچار بي نظمي و آشفتگي است كه امبكي براي سروسامان دادن به امور كساني را از دولت مركزي به آنجا اعزام كرده است. اين امر نارضايتي فراواني را در حزب ايجاد كرده است. در كوازولو _ ناتال بين كنگره ملي آفريقا و حزب ملي گراي آزادي اينكاتا متعلق به قبايل زولو آتش بس موقتي كه ماندلا باني آن بود اما بيشتر مذاكراتش را امبكي انجام داد، با بالا گرفتن مبارزه دو حزب براي گرفتن اهرم هاي قدرت محلي، زير پا گذاشته مي شود. اما نارضايتي اصلي از شيوه برخورد امبكي با بحران ايدز در آفريقاي جنوبي ناشي مي شود كه ماندلا معتقد است بدجوري س مبل شده است. اين بيماري تاكنون جان صدها هزار نفر از مردم آفريقاي جنوبي را گرفته است و انتظار مي رود باعث مرگ /4 5 حداقل ميليون نفر ديگر بيش از 11 درصد كل جمعيت اين كشور شود. تاكنون 300 هزار خانوار سرپرست خود را از دست داده اند و تعجبي ندارد در تحقيقي كه اخيرا انجام شده 96 درصد از مردم آفريقاي جنوبي ايدز را مشكلي بزرگ براي اين كشور برشمرده اند. ايدز تاكنون ضربه سختي به حرفه هاي مختلف، به خصوص معلمان و پرستاران زده است. برخي از تحليلگران نگرانند كه اين بيماري ظرفيت ارتش (با ميزان ابتلايي بيش از 23 درصد ) و پليس را تحليل برده باشد. با بالا رفتن تعداد مرگ و مير كودكان، اميد زندگي شديدا رو به كاهش است. بيماري، فقر را نيز شدت مي بخشد. براي كشوري با درآمد متوسط، عجيب است كه تعداد زيادي از مردم دچار سوءتغذيه هستند. يك سال پيش ماندلا هشدار داد كه رهبران و همسرانشان بايد تلاش بيشتري در جهت مبارزه با ايدز از خود نشان دهند. اين گفته، اشاره اي آشكار به انفعال امبكي بود، هرچند اشاره اي به بي توجهي خود او نيز در دوران رياست جمهوري اش بين سال هاي 1996 تا 1999 بود. تمام سال ماندلا به بحث در مورد ايدز پرداخت و با اين كار تضادي آشكار با بي اعتنايي و تعلل امبكي ايجاد كرد. دولت ملي و برخي از دولت هاي استاني تلاش زيادي در جهت بهبود مراقبت هاي بهداشتي، آموزشي پرستاران، به راه انداختن صندوق هاي آموزشي _ پيشگيري و توزيع بيشتر محصولات جلوگيري از بارداري انجام داده اند. دولت همچنين به تحقيقات در زمينه توليد واكسن كمك مالي كرده و 18 سايت را براي آزمايش موثر بودن داروهاي ضد رشد بيماري افتتاح كرده است كه در كشورهاي ثروتمند براي سر پا نگه داشتن بيماران مبتلا به HIV مثبت مورد استفاده قرار مي گيرد. اما خود رئيس جمهور در اغلب موارد اين تلاش ها را ناكام گذاشته است. امبكي ارقامي را كه نشان مي دهد اين بيماري همه گير آفريقاي جنوبي را فرا گرفته است، قبول ندارد. او استدلال مي كند كه داروهاي ضدايدز ممكن است از خود ايدز خطرناك تر باشند. او حاضر نيست ايدز را عمده كند و بيشتر مايل است در مورد مفهوم كلي بيماري هاي فقر صحبت كند. يك بار پيتر پيوت، رئيس موسسه UNAIDS مخفيانه به كيپ تاون آمد تا امبكي را متقاعد كند كه علت ايدز ويروس مختل كننده دستگاه ايمني انسان (HIV) آن است دو ساعت ها، تا پاسي از شب گذشته همراه با نوشيدن، به بحثي بيهوده در اين مورد نشستند. امبكي حتي از اينكه مردم را تشويق به دادن آزمايش HIV كند يا از شايعات ننگين كه حول اين بيماري بر سر زبان ها افتاده است، بكاهدسرباز مي زند. او حاضر نيست علنا آزمايش ايدز بدهد و تنها يك بار با كودكي مبتلا به ايدز عكس گرفته است. به تبعيت از رئيس جمهور، هيچ يك از اعضاي دولت و اعضاي پارلمان حاضر نيستند به اين حقيقت اعتراف كنند كه همكارانشان در اثر ابتلا به اين بيماري جان خود را از دست ظاهرا مي دهند امبكي شخصا از توجه بيش از حدي كه به ايدز مي شود خشمگين است. او از هرگونه پيش داوري در مورد اينكه آفريقايي ها در سطحي وسيع مبتلا به اين بيماري هستند، بيزاري مي جويد; تا اندازه اي به اين دليل كه دانشمندان نژادپرست سعي كرده اند ويروس هايي توليد و منتشر كنند كه فقط سياهان آفريقا را مي كشد. در سال هاي آغازين دهه 1990 حزب حاكم وقت حتي مدعي شد كه رهبران كنگره ملي آفريقا كه از تبعيد در ديگر نقاط آفريقا به كشور بازگشته اند (از جمله خود امبكي ) ايدز را با خود به آفريقاي جنوبي آورده اند. ماندلا كه از حماقت امبكي در اين مورد وحشت داشته، سعي كرده است او را وادار به توجه بيشتر كند. او آشكارا از مبارزه اقدام درماني (TAC) كه يكي از تهاجمي ترين و موثرترين جنبش هاي اپوزيسيون در كشور محسوب مي شود حمايت مي كند. اوايل سال 2002 TAC دولت را در دادگاه قانون اساسي به محاكمه كشاند و آن را مجبور ساخت برنامه اي سراسري براي توزيع داروهاي ضد ايدز در بين زنان آبستن مبتلا به اين بيماري ترتيب دهد. اكونوميست