Hamshahri corpus document

DOC ID : H-811017-59498S5

Date of Document: 2003-01-07

ادعاي ارضي تركيه عليه عراق وزير خارجه تركيه مدعي حقوق تاريخي اين كشور در مناطق نفت خيز شمال عراق شد ياشار ياكيش وزير خارجه تركيه ديروز در مصاحبه اي اعلام كرد معاهدات تاريخي و پيوندهاي قومي، اين حق را به تركيه مي دهد تادر مورد آينده مناطق سرشار از نفت در شمال عراق، در صورت جنگ در اين كشور حرفي داشته باشد. به گزارش رويتر از استانبول، وزير خارجه تركيه در مصاحبه باروزنامه حريت چاپ تركيه گفت: اين براي ما مسئله حساسي است. ما اين مسئله را با آمريكا مورد بحث و بررسي قرار مي دهيم. آنها هربار مي گويند نگراني هاي ما را درك مي كنند و با ما هم راي هستند. وي افزود: تركيه قصد ندارد حق خود را در مورد ميدان هاي نفتي پس ازحمله آمريكا به اين كشور مطالبه كند. وي تاكيد كرد: تركيه مايل است حكومت مركزي در بغداد از نفت براي همه مردم اين كشور استفاده كند. ياكيش براي تشريح حقوق قانوني تركيه در مورد ميادين نفتي در دو استان موصل و كركوك در شمال عراق به معاهداتي اشاره كرد كه در اوايل قرن بيستم امضا شد. روزنامه حريت به نقل از وزير خارجه تركيه نوشت: اگر ما حقوقي داشته باشيم بايد آن را براي جامعه بين المللي و شركايمان تشريح كنيم و دستيابي به آن را تضمين نمائيم. پس از عربستان سعودي، عراق دومين كشور داراي ذخاير عظيم نفت در جهان است. اظهارات ياكيش نخستين موضع گيري رسمي آنكارا در سطح بالا، در مورد معاهدات بين المللي امضا شده در دهه بيست در قرن بيستم است كه پس از فروپاشي امپراتوري عثماني صورت گرفت. اين مسئله نيت تركيه را براي سهم خواهي از نفت عراق پس از هر جنگي نشان مي دهد. قبلا نيز بسياري از ترك هاي ناسيوناليست از اين معاهدات صحبت به ميان آورده اند و بسياري ازتركها احساس مي كنند بريتانيا، تركيه را فريبداد و تركيه در آن زمان به حقوق كامل خود دست نيافت. ياكيش افزود: حقوق دانان اسناد را بررسي مي كنند و هم اكنون اين اسناد و مدارك تحت بررسي است. به عبارت ديگر ما مي خواهيم مطمئن شويم كه آيا در سالهاي بعد از دهه بيست چيزي رخ داد كه اين حقوق را لغوكرده باشد يا نه. وي افزود: امنيت تركيه و همچنين منافع منطقه اي آن در شمال عراق به معني اين است كه تركيه داراي منافعي در ثبات منطقه اي است كه درمرزهاي جنوب شرقي آن قرار ياكيش دارد گفت: وقتي جنگي رخ مي دهد خلا قدرت بوجود مي آيد. اگر اين خلا قدرت به زيان امنيت تركيه و منافع استراتژيك آن باشد تركيه بايد تدابيري را اتخاذ كند. تركيه عضو سازمان پيمان آتلانتيك شمالي ( ناتو ) داراي بزرگترين نيروي مسلح در اين سازمان است و براي سركوب شورشيان كرد كه در مناطق كوهستاني شمال عراق پايگاه دارند نيروهاي خود را در اين منطقه نگه داشته است. تركيه اخيرا حضور نظامي خود را در منطقه كوهستاني شمال عراق افزايش داده است. آنكارا مي گويد در صورت جنگ بايد براي آوارگان كرد موادغذايي و پناهگاه تهيه كند. وزير خارجه تركيه در بخش ديگري از مصاحبه خود گفت: پارلمان تركيه به احتمال بسيار قوي درخواست آمريكا را براي استقرار نيروهايش درتركيه و يا دادن اجازه عبور از اين كشور در صورت جنگ با عراق، رد خواهد كرد.