Hamshahri corpus document

DOC ID : H-810129-54806S1

Date of Document: 2002-04-18

يادداشت بودجه تحقيقات اهميت نقش تحقيقات در رشد توسعه اقتصادي به خصوص در جهان امروز كه در آن انقلاب اطلاعات به وقوع پيوسته، بر كسي پوشيده نيست. قانون برنامه سوم توسعه نيز به عنوان سند ملي براي تنظيم روابط اقتصادي كشور توجه و تاكيد ويژه اي به مساله تحقيق و پژوهش كرده است. به موجب اين قانون سهم هزينه هاي صرف شده در امر تحقيقات از توليد ناخالص داخلي در طول برنامه سوم بايد به طور يكنواخت افزايش يابد به نحوي كه هزينه هاي صرف شده در امر تحقيقات از توليد ناخالص داخلي در سال پاياني برنامه در بخش دولتي به يك درصد توليد ناخالص داخلي از اعتبارات عمومي دستگاه هاي اجرايي و در بخش غيردولتي به نيم درصد توليد ناخالص داخلي از منابع بخش خصوصي و شركت هاي دولتي و بانك ها برسد. همچنين دولت موظف است 15 درصد اعتبارات تحقيقات را در ارتباط باپژوهش هاي بنيادي و پايه و پژوهش هايي كه به جذب و توليد دانش فناوري نو منتهي مي شود هزينه كند. باتوجه به اين تاكيدات معمولا در تصويب بودجه و تخصيص اعتبار دستگاه هاي اجرايي، اعتبار فعاليت هاي تحقيقاتي بدون مخالفت جدي به تصويب مي رسد. مطابق يك برآورد در سال جاري براي تحقيقات جهت برنامه هاي مختلف تحقيقاتي اجتماعي، فرهنگي، دانشگاهي، مسكن، صنعتي، كشاورزي و انرژي مبلغ 426 ميلياردتومان اختصاص يافته است اما مساله اساسي اينجا است كه نظارت علمي وكاربردي بر نحوه هزينه اين مبلغ به عمل نمي آيد. هنوز مشخص نيست كه در ايران چه تعداد محقق وجود دارد و باتوجه به تعداد محققان و نهادهاي تحقيقاتي كشور توزيع اين مبلغ چه نظم و يا نوساني چه دارد مقدار از تحقيقات انجام شده در فعاليت هاي صنعتي، كشاورزي يا در عرصه هاي اجتماعي و فرهنگي كاربرد عملي و اجرايي داشته است و در چه ميزان از آنها ارتباط منطقي بين بخش تحقيقات و دستگاه اجرايي يا واحد توليدي برقرار شده است. البته در اينجا منظور نفي و يا كم ارزش شمردن تحقيقات مفيد و كاربردي انجام شده در كشور نيست بلكه منظور يادآوري ضرورت توجه به يك مساله اساسي (تحقيقات ) به صورت كلان است. مطابق برخي برآوردها تعداد كافي محقق و نهادهاي تحقيقاتي براي جذب مبلغ 426 ميليارد تومان بودجه تحقيقات وجود ندارد و در نتيجه احتمال عدم تخصيص بهينه اين مبلغ مي رود. دستگاه هاي اجرايي يا نهادهايي كه مسوول اتخاذ تصميمات كليدي در كشور هستند ازجمله مجلس و غيره با چه تعداد موسسات تحقيقات و چه ميزان از نتايج فعاليت هاي تحقيقي حمايت نظري و فكري ؟ مي شوند به نظر مي رسد ضمن توجه به تحقيقات و افزايش اعتبار آن كه در جاي خود ضروري است بايد دستگاه هايي به طور مشخص ماموريت يابند كه به خروجي ها و نتايج تحقيقات در كشور با معيارهايي كه برشمرده شد نظارت كنند.