Hamshahri corpus document

DOC ID : H-810128-54794S3

Date of Document: 2002-04-17

گفت و گو با مينو افشاري راد عضو هيات جايگاه وكلا بايد به مديره كانون وكلا: مردم شناسانده شود اشاره; گفت وگو با يكي از دوزني كه به تازگي در انتخابات كانون وكلاي مركز به عضويت هيات مديره اين كانون درآمده اند شايد از جهت بي سابقه بودن حضور زنان در چنين سمت هايي جذاب باشد. اما مينو افشاري راد با داشتن 23 سال تجربه كار وكالت و سابقه حضور در ديوان بين المللي لاهه داراي سوابق برجسته اي است كه براي ورود به هيات مديره كانون وكلا اعتبار ويژه اي نيست. گرچه او با تواضع از لطف وكلاي همكار خود و اعتماد ايشان در دادن آراي نيمي از وكلاي شركت كننده در انتخابات به وي سخن مي گويد، اما حمايت چند گروه اصلي انتخاباتي از او و قرار گرفتن نامش در فهرست پيشنهادي آنها به انتخابكنندگان و نهايتا انتخاب شدن در ميان هفتاد داوطلب عضويت در هيات مديره كانون وكلاي مركز بر شايستگي او مهر تاييد مي زند. اشتغال در سازمان تدوين و تنقيح قوانين و مقررات كشور، همكاري با مديريت حقوقي شركت سرمايه گذاري بانكها و همكاري در تاليف فرهنگ علوم سياسي از جمله فعاليت هاي مينو افشاري راد مي باشد. درباره كانون ووضعيت كنوني وكلا - با توجه به شرايط كنوني حاكم بر نظام حقوقي و قضايي كشور - با وي گفت وگويي شده است كه مي خوانيد. * به عنوان اولين سوال بفرمائيد ارزيابي شما از انتخابات اخير كانون وكلاي مركز چيست و در مقايسه با انتخابات قبلي چه داوري از آن؟ داريد - با آغاز زمان داوطلبي براي شركت در انتخابات بيست ودومين دوره هيات مديره كانون وكلاي دادگستري مركز گروه هاي انتخاباتي هم تشكيل و فعاليت خود را شروع كردند. من هم در يكي از گروه هاي فعال در انتخابات - يعني گروه محق - همكاري و مشاركت داشتم و به عنوان يكي از داوطلبان مورد نظر اعضاي اين گروه اعلام آمادگي سعي كردم من براين بود كه با رعايت حريم و احترام ديگر همكاران و رقباي انتخاباتي فعاليت هاي انتخاباتي، را پي بگيرم كه حاصل آن كسب حدود 50 درصد آراي همكاران بود. به نظر من حتي اگر نكات منفي در بحث ها و تبليغات انتخاباتي مثل جلسات و گردهمايي ها مطرح شده باشد قابل اغماض است. چرا كه اصل براين است كه همكاران از سر دلسوزي نسبت به كانون وكلا و سرنوشت آن احيانا حرفهايي گفته باشند كه مورد پسند و شايسته مطرح شدن نبوده است. از اين ها كه بگذريم روز انتخابات بهترين ملاك ارزيابي است. از اولين ساعت تا پايان زمان انتخابات حضور همكاران با ديدگاه هاي مختلف همگي شان از دغدغه و علاقه مندي وكلا به خانه دوم خود بود. انتخابات اين دوره نسبت به دو دوره گذشته از شفافيت و كيفيت بهتري برخوردار بود. تنها ايرادي كه به اين انتخابات وارد بود، عدم شركت برخي از همكاران بود كه بدون دليل موجه در انتخابات حضور نيافتند و اميدوارم كه در آينده نسبت به نهاد صنفي و مدني متعلق به خودشان بي تفاوت نباشند. هرچند با شور و نشاطي كه در انتخابات - به رغم تنوع و تعدد فهرست داوطبان مورد نظر گروه هاي انتخاباتي - اخير ديدم اين ايراد هم كمرنگ به نظرم رسيد. * آيا حضور و فعاليت خانم هاي وكيل در اين انتخابات در حد انتظار بود يا؟ نه و آيا شرايط لازم براي حضور موثر خانم ها مهيا شده؟ بود - در اين دوره شمار بيشتري از خانم هاي وكيل براي عضويت در هيات مديره كانون وكلاي مركز داوطلب شده بودند كه عليرغم تفاوت كميت و كيفيت تبليغات انتخاباتي، تداوم و جديت مشاركت ايشان قابل توجه و تقدير بود. به ويژه كه در فعاليت هاي انتخاباتي هم زنان همكار همراهي و حضور خوبي علاوه داشتند بر اين، انتخاب بي سابقه دو نفر از خانم هاي وكيل به عنوان اعضاي اصلي هيات مديره موفقيت و اهميت مشاركت خانم ها را در اين انتخابات آشكار مي كند. عضويت حدود 400 زن در كانون وكلاي دادگستري مركز گرچه توقع ما را از ميزان مشاركت ايشان در فعاليت هاي مهمي همچون انتخابات بالاتر مي برد اما اولا هنوز نسبت وكلاي مرد بالاتر و انگيزه هاي ايشان بيشتر است. ثانيا زمينه فرهنگي متناسب با حضور شمار ياد شده به تدريج در حال فراهم شدن است. ناگفته نماند كه در پنجاه سال گذشته اين اولين بار است كه دو وكيل زن وارد هيات مديره كانون وكلا مي شوند. البته يادآور مي شوم كه انتخاب آقايان وكيل در وقوع اين رويداد فرخنده كاملا موثر بود و حاكي از حسن ظن و اعتماد ايشان به زنان همكار ايشان مي باشد. جالب است بدانيد كه هم اكنون رياست اتحاديه بين المللي كانون هاي وكلا خانمي به نام داياناكميپ از كشور برموداست. بديهي است حضور موثر خانم ها در چنين عرصه ها و موقعيت هايي تاثير بسيار مطلوبي برنگرش جهانيان نسبت به كشورها دارد. من به ياد دارم كه در يكي از جلسات ديوان بين المللي لاهه كه به عنوان وكيل ايراني ماموريت داشتم، حاضرين در جلسه ياد شده تعجب و تحسين خود را نسبت به حضور يك وكيل زن ايراني ابراز داشتند. * آيا شما به عنوان يك وكيل عملكرد كانون وكلا را در سالهاي اخير موفق مي دانيد يا؟ نه - در حال حاضر كه هنوز در جريان اطلاعات كامل ازآنچه كه در كانون وكلا وجود داشته نيستم، فقط به عنوان يك وكيل -نه عضو هيات مديره - اظهار نظر مي كنم. به عنوان يك ناظر، ذي نفع و شنونده حرفهاي همكاران خودم، معتقدم كانون وكلا مي توانست خدمات بيشتري را به اعضاي خود و جامعه ارائه كند. البته نمي گويم بايد خيلي آرماني در اين باره فكر كنيم. بهتر مي دانم به جاي اينكه به آنچه درگذشته تحقق نيافته است بپردازيم، از گذشته و تجربه باقيمانده استفاده كنيم. يعني با خدمت بيشتر و بهتر به همكاران وظايف خود را به درستي انجام دهيم و طبيعتا نيازهاي شهروندان را به خدمات حقوقي و وكالتي تامين كنيم. * برخي معتقدند كه كانون وكلا بايد نسبت به تحولات سياسي و اجتماعي مواضع علني داشته باشد، نظر شما در اين باره ؟ چيست - كانون وكلا يك نهاد مدني است. بنابراين نخستين وظيفه اش ناظر بر تحولات اجتماعي است. يعني نقشي انكارناپذير در اين روند دارد. در حوزه سياسي با توجه به تقسيم كار و رسالتي كه به دوش هر يك از نهادهاي مدني است، مداخله در امور سياسي از وظايف كانون وكلا نيست، اما اعضاي كانون يعني تك تك وكلا به عنوان شهروندان جامعه بايستي در قبال تحولات و رويدادهاي سياسي احساس مسئوليت كنند و حساس باشند. در واقع بايستي در كنار مردم در برابر مسائل داخلي و خارجي مرتبط با ايران واكنش مناسب و به موقع ابراز كنند تا دين خود را به جامعه و وجدان خود ادا كرده باشند. * وضعيت وكلاي دادگستري را در كشورمان چگونه ارزيابي ؟ مي كنيد آيا جايگاه واقعي وكالت و وكيل در جامعه ما شناخته شده؟ است - با وجود نقش موثري كه وكلا در جامعه خود دارند، اما نبايد از ارتباط و تعامل دوسويه ايشان با شهروندان غافل بود. وقتي كه وكلا و كانون وكلا در قوانين پيش بيني و جايگاه مشخصي براي آنها در نظر گرفته شده است، لازم است از حمايت هاي اجرايي برخوردار شده و احترامي متناسب با شان خود داشته باشند. متاسفانه تاكنون اين حمايت ها را آن گونه كه بايد نديديم. به همان علتي كه نهاد وكالت و وكيل براي حمايت از حقوق شهروندان به رسميت شناخته شده اند، بايستي لوازم و نيازهاي انجام اين حمايت به ويژه از حيث فرهنگي فراهم باشد. يعني آموزش كافي براي شناساندن ماهيت واقعي وكالت و جايگاه و نقش وكلا به مردم - به عنوان مراجعه كنندگان به وكلا و كساني كه از خدمات آنها بهره مي گيرند - ارائه شود. در واقع از يك سو بايستي ضرورت، اهميت و فوايد مراجعه به وكيل روشن شود و از ديگر سو اعتمادسازي در ايجاد رابطه ميان وكلا و شهروندان انجام شود كه اين بخش از كار تا حد زيادي به خود وكلا برمي گردد. خوش نامي وكلا يكي از ويژگي ها و عواملي است كه اين اعتماد را ايجاد مي كند. البته از مسئولان ذيربط و همچنين رسانه ها اين درخواست را دارم كه در اين فرآيند ما و همكاران ما را ياري بدهند و كوشش خود را به معرفي جايگاه شايسته اين حرفه معطوف پرواضح كنند است كه درباره ميزان حق الوكاله و مسائل مالي هم بايستي ذهنيت غلطي كه احتمالا براي برخي مردم - به جهت ناآشنايي با كار وكلا و يا القاي نگاه بدبينانه به اين حرفه از سوي اشخاص ناآگاه معدودي - ايجاد شده است، تصحيح و اطلاع رساني مناسب انجام شود. * قطعا شما در جريان اصطكاكي كه گاه به گاه بين كانون هاي وكلا و قوه قضائيه و برخي دادگاهها ايجاد شده قرار داريد با اين شرايط به نظر شما رابطه مناسبي ميان اين دو نهاد كه كاركردشان بايد مكمل باشد وجود؟ دارد - كانون وكلا علاوه بر آنكه يك نهاد مدني است، يكي از بخش هاي ضروري پذيرفته شده در ساختار نظام اداري كشور است. بنابراين اولا بايستي تعامل و همدلي ميان اين كانون و تمام نهادها و سازمان هاي قانوني وجود داشته باشد. ثانيا به جهت ارتباط وسيع تر و بيشتر با دستگاه قضايي كيفيت ارتباط با قوه قضائيه هم بايد بهتر باشد. يعني ترديدي در اين نياز نيست. * آيا كانون وكلا با نهادهاي ديگر مثل قوه مجريه و مقننه هم ارتباطي دارد و چنين ارتباطي ضروري است يا؟ نه - من فكر مي كنم ارتباطي كه تاكنون ميان كانون وكلا با نهادهايي مثل دولت، شوراها مجلس، و سازمان هاي ديگر بوده علاوه بر يك نياز ساختاري، حاصل مثبت و نتيجه خوبي داشته است كه خير و صلاح شهروندان - كه هر مسئولي هم يك شهروند محسوب مي شود - را به همراه دارد. به عنوان عضو هيات مديره كانون وكلا بر اين باور هستم كه اين ارتباطات براساس احترام متقابل و در حد ضرورت بايستي حفظ و تداوم يابد. از اين رهگذر كانون وكلا نيز خاصيت وجودي خود را بهتر و بيشتر ابراز خواهد كرد و مسلما به علت آثار وجودي كه از خود نشان مي دهد مورد احترام افزون تري خواهد بود. * به رغم سابقه طولاني وكالت و فعاليت وكلا، كه بيش از نيم قرن سابقه تاسيس نهاد مستقل كانون وكلا مويد آن است، هنوز استفاده ازخدمات وكلا عموميت نيافته يا فراگير نيست. به نظر شما وكلا چگونه مي توانند خدمات بيشتري به شهروندان ارائه؟ كنند - اگر كانون هاي وكلا، تقويت شوند و مورد احترام و توجه بيشتر باشند، قطعا مي توانند خدمات بيشتري را به جامعه ارائه دهند. وكلا همانند ساير متخصصان نمي توانند خودبه خود به افراد مراجعه كنند يا در مسائل خصوصي آنها دخالت كنند، بلكه افرادي كه احساس نياز مي كنند بايد به ايشان مراجعه كنند. شايد همه افراد به وكيل خاصي دسترسي نداشته باشند يا نتوانند آگاهانه به دفتر يك وكيل بروند. در اين حالت شهروندان مي توانند به كانون هاي وكلا - به عنوان مركز اداري و نهاد صنفي وكلا - مراجعه و از خدمات حقوقي و وكالتي بهره مند شوند. گرچه معرفي مناسب اين خدمات و پشتيباني ساير نهادهاي مربوطه مي تواند در اين باره موثر باشد. * در سالهاي اخير حجم دعاوي خانوادگي و پرونده هاي مربوط به اختلافات زناشويي روند صعودي پيدا كرده است. با توجه به نقش بي بديل خانواده ها در سلامت جامعه و روابط اجتماعي، وكلا چگونه مي توانند به بهبود رسيدگي به اين دعاوي و احتمالا كاهش آن كمك؟ كنند - حتي من هم به اقتضاي شغل و سني كه دارم وقتي صحبت از دعاوي خانوادگي مي شود دلم به درد مي آيد چرا كه از گذشته تاكنون حجم و ميزان اين دعاوي روبه افزايش بوده اين است نگراني هم با توجه به آمارهاي رسمي بي دليل نيست و حاكي از به خطر افتادن سلامت خانواده ها و جامعه نه تنها است به عنوان وكيل بلكه به عنوان يك شهروند متاسفم از اينكه چنين آمارهاي نگران كننده اي در عالم واقعيت وجود دارند و معتقدم بايد خيلي سنجيده و با شتاب متناسب با عمق اين فاجعه، اقدامات تخصصي لازم براي مهار يا كند كردن اين روند تصاعدي، تشديد شود. الان شمار دادگاه هاي خانواده حداقل در تهران با تعداد پرونده ها و دعاوي تناسب ندارد و كم است. فرصت كافي براي رسيدگي بموقع و دقيق به پرونده ها وجود ندارد. مراجعه كنندگان هم در چنين شرايطي تجربه تلخي از حضور در دادگاهها را كسب مي كنند و بيشتر دعاوي مطرح شده به فروپاشي خانواده ها مي انجامد. با اين وصف كار بايد از پرونده هاي موجود شروع شود و هم زمان مطالعات لازم براي پيش بيني و اجراي تدابير پيش گيرانه صورت پذيرد. بهره مندي از دانش و توان تخصصي كارشناسان براي آسيبشناسي روابط حاكم بر خانواده ها و ريشه يابي اختلافات مي تواند اقدامي راهگشا در اين باره باشد. من هم به عنوان يك مادر و همسر كه در كنار خانواده زندگي كرده ام و بهاي حضور در خانواده اي آرام و سالم را مي دانم، ثمرات آن را براي خودم، خانواده ام و جامعه مي شناسم. وكلا هم اين تعهد و مسئوليت اجتماعي را دارند كه اولا مشاوره مناسبي به اعضاي خانواده ها در صورت بروز مشكل يا اختلاف در خانواده ارائه دهند; ثانيا طرفين اختلاف را به آشتي و حل مسالمت آميز اختلاف تشويق و ترغيب كنند. همكاران ما بايستي با همراهي و همدلي با مراجعه كنندگان، آنها رابه سوي خانه هايشان و نه دادگاهها هدايت كنند مگر اينكه طرفين نتوانند و نخواهند با وجود تلاش و كوشش وكيل و احتمالا مشاوران ديگر زندگي مشترك و خانوادگي خود را ادامه دهند كه در اين صورت تصميم نهايي باز هم با خودشان است. * پرسش پاياني من درباره هدف شما از حضور در انتخابات هيات مديره كانون؟ وكلاست - اول اينكه از كساني كه باعث عزم جدي من براي حضور در انتخابات شدند سپاسگزارم. من با داشتن بيش از دو دهه فعاليت اجتماعي از مسائل جامعه غافل نبودم و در برخي فعاليت هاي سازنده سهيم بوده ام. در اين مقطع زماني با همفكري و هماهنگي كه با ساير همكارانم در گروه وكلاي محق و خارج از آن داشتم، فعاليت در هيات مديره كانون وكلا را فرصتي مناسب براي خدمت به همكاران وكيل و نهايتا به جامعه يافتم. با توجه به اينكه كار هيات مديره جديد مدت بسيار كوتاهي است كه آغاز شده، هنوز تقسيم كار دقيقي صورت نگرفته است ودر حال حاضر تقسيم كار امور داخلي هيات مديره انجام شده است. علاوه بر اين، نكته مهم تصميم جمعي اعضاي هيات مديره درامور مختلف مربوط به كانون وكلاست كه بايد در نظرداشته باشيد. اما كاري كه به عنوان پيشنهاد اصلي خودم قبلا در نشست هاي انتخاباتي باهمكاران مطرح كردم و به اعضاي محترم هيات مديره هم ارائه خواهم داد، ارائه خدمات مناسب به وكلاي جوان است. من مادر دو فرزند هستم و علاقه مند هستم به وكلاي جوان - كه حكم فرزندان ما را دارند - خدماتي را اعم ازتجارب خود و آموزه هاي مرتبط با حرفه وكالت ارائه دهم. قطعا در اين باره از تجربه ارزشمند همكاران مجربتر و قديمي تر و وكلاي بزرگوار و انديشمند بهره مند خواهيم شد. گفت و گو از: عبدالله خاتمي فر