Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801228-54569S4

Date of Document: 2002-03-19

يادداشت در شرايط حساس سياسي تصميمات اقتصادي تعيين كننده است كيت گريفين اقتصاددان برجسته انگليسي و يكي از اعضاي فعال حلقه اقتصاددانان برنامه توسعه سازمان ملل متحداخيرا در مصاحبه اي درمورد ايران گفته است: ايران در يك بخش خطرناك دنيا قرار دارد. در غرب با عراق و در شرق با افغانستان هم مرز در است طرف غرب، آن سوي عراق، تضاد اسرائيل و فلسطين و در شرق، آن سوي افغانستان، تضاد هند و پاكستان وجود دارد. بنابراين امنيت و سعادت ايران در معرض تهديد نيروهاي خارجي است كه بر آنها كنترل كمي دارد. امنيت و سعادت در داخل نيز در معرض تهديد اين عوامل است: تضاد بين نسل ها، گسيختگي ناشي از نابرابري ها در درآمدها، ثروت ها و فرصت ها و احساس طردشدگي نزد آناني كه گمان مي كنند مورد تبعيض قرار اقتصاد گرفته اند در تمام كشورها مهم است اما شايد در ايران اهميت خاصي داشته باشد، به اين دليل كه در معرض تهديدهاي مختلفي قرار داد. متاسفانه عملكرد اقتصادي بلندمدت ايران به رغم بهبود در دهه 1990 نامناسب است. اقتصاددانان ايران نقش مهمي در كمك به استفاده از موجودي سرمايه انساني و طبيعي و شتاب دادن به رشد اقتصادي و توسعه انساني دارند. براي شناسايي اهميت و ضرورت توصيه آقاي كيت گريفين درمورد استفاده از موجودي سرمايه انساني و طبيعي كشور يادآور مي شود كه در سال 1356 درآمد سرانه درايران حدود دلار 2150 جمعيت 34 ميليون نفر و توليد نفت روزانه 6 ميليون بشكه بود. در سال گذشته جمعيت ايران حدود 65 ميليون نفر و توليد نفت نيز /3 8روزانه ميليون بشكه بود در نتيجه درآمد سرانه به حدود 770 دلار رسيد. اين روند به علاوه حساسيت هاي فوق العاده سياسي كه در بالا به آن اشاره شد و درحال حاضر نيز مردم در اخبار رسمي منتشره شاهد آن هستند ايجاب مي كند كه در اين روزهاي پاياني سال همان طور كه در اين يادداشت ها به كرات اشاره شده است، توجه به اقتصاد و اجراي تصميمات اقتصادي و جلوگيري از نفوذ سياست در اقتصاد مورد تاكيد قرار گيرد. علم اقتصاد به ما مي گويد كه بازار سازوكاري است كه در آن افراد جامعه درقالب بنگاه هاي اقتصادي اجازه دارند بدون هماهنگي صريح، اقدامات و فعاليت هاي اقتصادي انجام دهند. دولت نيز سازوكاري است كه به موجب آن اقدامات و فعاليت هاي اقتصادي افراد و بنگاه هاي اقتصادي در بازار هماهنگ مي شود. قسمت اعظم فعاليت هاي اقتصادي هرجامعه اي با ترتيبات و مكانيزمي پشتيباني و هدايت مي شود كه نهادهاي پيش برنده آن در ميانه بازار و دولت قرار دارند و اين همان جايگاهي است كه اقتصاددانان مي توانند آن را تعميق و هدايت كنند و در سخنان كيت گريفين نيز مورد تاكيد قرار گرفته است. خلاصه كلام اين كه بايد موجودي سرمايه انساني و طبيعي اين كشور حفظ شود و از اتلاف منابع جلوگيري به عمل مشكل آيد اقتصاد ما اين است كه به نقش نهادهاي واسطه بازار و دولت توجه نمي شود و از طرفي دولت در بسياري از عرصه ها در بازار وارد مي شود و اعمال تصدي مي كند و در نتيجه كثرت اشتغالات ناشي از اعمال تصدي باعث مي شود كه وظايف اعمال حاكميتي يعني هدايت و سياست گذاري فراموش شودو به جاي اين كه اعمال تصدي دولت كاهش و اعمال حاكميت تقويت شود روز به روز اعمال تصدي افزايش مي يابد و اعمال حاكميت ضعيف تر مي شود. فراموش نكنيم كه با پايان امسال تنها 3 سال از مدت اجراي قانون برنامه سوم باقي مي ماند و هنوز بسياري از بخش هاي اساسي قانون برنامه يعني خصوصي سازي و لغوانحصار به مرحله اجرا درنيامده است.