Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801227-54562S3

Date of Document: 2002-03-18

مردم و محيط زيست آب جهان كافي است، اگر... گفته مي شود بيش از يك ميليارد نفر از ساكنان كره زمين از امكان دستيابي به آب سالم و بهداشتي بي بهره اند. بسياري از صاحبنظران نيز بر اين باورند كه منابع آب در جهان آينده، توان پاسخگويي به نيازهاي روزافزون آدمي را نخواهد داشت. در كشور ما نيز ناهمگوني ميان عرضه محدود و تقاضاي روزافزون آب براي مصارف گوناگون، نگراني هاي بسياري را در سطوح مختلف تصميم گيري و معيشتي كشور بوجود آورده است، به گونه اي كه به باور بسياري از صاحبنظران ادامه چنين روندي، تامين پايدار آب براي مصارف گوناگون در آينده را با مشكلات بسياري همراه خواهد ساخت. نكته پنهان در وراي اين هشدارها، نگرشي است كه براساس آن ظرفيت منابع محدود و حجم نيازها، روزافزون تلقي شده است. البته شكي نيست كه براساس پيشينه روند روزافزون مصرف آب، انتظاري جز افزايش آب و افزايش شكاف ميان ذخاير موجود و افق نيازها در آينده نمي رود. اما چنين بينشي كه برپايه روند ارتباطي ميان عرضه و تقاضاي آب از گذشته تاكنون بنا نهاده شده، همواره سعي در پيش بيني آينده برپايه روند مصارف پيشين داشته و چاره را در كاهش مصرف و يافتن راهي براي افزايش منابع آب تجديد شونده يافته است. از سوي ديگر تاكنون در تحليل بحران كم آبي و پيامدهاي آن تنها، به آن بخش ازفعاليتهاي توسعه اي توجه بسيار شده، كه ادامه فعاليتهايشان بر استفاده دائم از آب بنانهاده شده است. علاوه براين، تلاشهايي هم براي شناسايي و تعيين ساير گزينه هاي تامين آب صورت پذيرفته است. اما اين كوشش ها به طور عمده مبتني بر استحصال هرچه بيشتر سهم آبي بوده كه بيش از اين توسط بخش هاي مصرف كننده مواجه با كم آبي مورد استفاده قرار نگرفته است. مصداق مشخص چنين رويكردي محيطزيست است كه به دو صورت طبيعي و تشديد شونده از كم آبي آسيب مي پذيرد. آسيب طبيعي كه همواره در گذر زمان بر محيطزيست وارد شده در جهت تكامل و توالي محيط عمل نموده و با ظرفيت تحمل محيط انطباق دارد، اما آسيب تشديد شونده كه ناشي از انتقال سهم محدود آب در اختيار محيطزيست به ساير بخش ها و فعاليت هاي مصرف كننده اين مايه حيات مي باشد، تعادل اكولوژيكي را برهم زده و آسيبهاي جبران ناپذيري بر پهنه طبيعي كشور وارد مي سازد. اهميت موضوع زماني آشكار مي شود كه در هنگام تلقي محيطزيست به عنوان فرايند دربرگيرنده حيات درفضايي از برهم كنش ها، منابع آب بافت همبند محيطهاي طبيعي، اجتماعي و انسان ساخت محيطزيست محسوب مي شوند. از ديدگاه مديريت اكولوژيك كه مقابله با بحران آب را فراترازايجاد تعادل ميان عرضه و تقاضاي آب مي داند، نحوه استفاده درست و پايدار از منابع محدود آب در جهان امروز و آينده تنها با داشتن فرهنگي آب آشنا و همچنين به كارگيري فناوري هاي نوين در بازيابي آب و بازگرداندن دوباره آن به چرخه مصرف، امكان پذير است. به عبارتي ديگر از آنجا كه اجتماع امروزي در عين محدوديت ذخاير آب تجديد شونده، به بهره برداري روزافزون از آن مي پردازد و از طرفي كمبودهاي موجود در بخشهاي مختلف حتي مانع عمده اي در افزايش اين منابع محسوب مي شود، بنابر اين صرفا محدوديت امكان و ظرفيت منابع تعيين كننده افق كنش ها نيست بلكه نوع بهره برداري، شكل مصرف و چگونگي برخورد با پسابها است كه كافي يا ناكافي بودن منابع آب موجود در جهان را تعيين مي نمايد. اسفنديار اميدوار