Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801224-54507S4

Date of Document: 2002-03-15

اين بار نوبت سفيد چاله هاست زماني تصور مي كردندكه سياهچاله ها شگفت انگيزترين موجودات جهان هستي مي باشند، زيرا اين اجسام هرچيز را كه دوروبرشان قرار دارد در ضيافتي ديوانه وار مي بلعند. اما امروزه ديگر مانند سابق دانشمندان سياهچاله ها را تهديدي براي جهان هستي محسوب نمي كنند بلكه فكر مي كنند كه اين سياهچاله ها عامل اصلي تشكيل كهكشان ها هستند. سياهچاله ها اجسامي در فضا هستند كه گرانش در آنها به قدري شديد است كه هيچ چيز حتي نور نمي تواند از ميدان جاذبه آنها بگريزد و بدين لحاظ نامرئي هستند. اما مي توانيم اجرامي را كه توسط اين هاي تلمبه قوي مكيده مي شوند رويت كنيم هرچيزي كه به يك سياهچاله نزديك مي شود تحت اثر نيروي جاذبه شديد سياهچاله قرار گرفته و تكه تكه مي شود كه اين اجزاء تكه تكه شده به شكل يك صفحه مسطح در مي آيند كه به طور مارپيچ حركت مي كند تا اين كه نهايتا جذب سياهچاله شوند. هرچه كه اين اجسام تكه تكه شده به ميدان جاذبه سياهچاله نزديكتر مي شوند سرعتشان نيز بيشتر مي شود و در اثر اين سرعت زياد با يكديگر برخورد مي كنند و در اثر اين اصطكاك ايجاد شده دمايشان نيز بالا مي رود. (درست مثل وقتي كه شما در زمستان دستهايتان را به هم مي ماليد تا گرمتر شويد. ) هنگامي كه براي يك سياهچاله و اجرام دور آن اين اتفاق مي افتد اشعه X از آن ساطع مي شود كه اشعه X توليد شده را مي توان شناسايي و اندازه گيري كرد. اگر سياهچاله ها واقعا عظيم الجثه باشند و تعداد زيادي از اجسام ريز ديگر در صفحه مداري آن در حال چرخش باشند، آنگاه به صورت درخشانترين جسم جهان هستي ظاهر مي شوند كه عمدتا به دوصورت هستند سياهچاله هاي ستاره مانند (stellar) سياهچاله هاي غول پيكر. سياهچاله هاي ستاره مانند باقيمانده ستاره هاي فرو مرده بزرگ هستند كه به پايان عمرشان رسيده اند: نزديك ترين سياهچاله ستاره اي نسبت به ما يك سيستم دوتايي است كه سيگنوس -Xنام 1 دارد و در سال 1971 كشف شده است. اين سياهچاله كه در صورت فلكي سيگنوس قرار دارد (صورت فلكي دجاجه ) تخمين مي زنند كه در كهكشان راه شيري ما ميليون ها عدد از اين نوع سياهچاله هاي ستاره مانند قرار دارد. اما از طرف ديگر سياهچاله هاي عظيم الجثه جرمي حدود چند ميليون برابر خورشيد ما دارند. امروزه تعداد زيادي از دانشمندان فكر مي كنند كه اين سياهچاله ها در مركز هر كهكشاني قرار دارند و لازمه تشكيل و تكامل كهكشان ها هستند. علاوه بر اينها كه برشمرديم ممكن است نوع سومي از سياهچاله ها موجود باشند. مثل سياهچاله هاي كوچك. در مقام مقايسه بايد بگوئيم حجم اين سياهچاله ها شايد از يك اتم هم كمتر باشد اما از لحاظ مقدار ماده، جرمشان شايد از تمام كوه ها هم بيشتر باشد. سياهچاله هاي متوسطي نيز هستند كه از لحاظ جرم و حجم حدواسط سياهچاله هاي ستاره اي و غول پيكر هستند. البته بعضي از دانشمندان نيز وجود اجرامي به نام سفيد چاله ها را نيز پيشگويي كرده اند كه عملكرد آنها برخلاف سياهچاله هاست زيرا مي توانند جرم و انرژي را وارد جهان هستي نمايند. اما به هر حال ماهيت دقيق سفيد چاله ها يكي ديگر از اسرار جهان هستي است و هنوز مدت هاي مديدي زمان لازم است تا ماهيت واقعيشان توسط دانشمندان كشف شود.