Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801222-54488S1

Date of Document: 2002-03-13

كاهش ذخيره سفره هاي زيرزميني آب يك هشدار جدي است چشمه لنگان - فريدونشهر آب از مجموعه عناصر كليدي محيط زيست را تشكيل مي دهد كه در تعريف محيطزيست آورده اند: مجموعه اي از شرايط طبيعي و فرهنگي كه بر ارگانيسم هاي زنده و بر فعاليتهاي انساني اثر بگذارد حال به تفكيك، مجموعه شرايط طبيعي و فرهنگي را بررسي مي كنيم. بعضي از پيامدهاي زيست محيطي فقط دامنگير تهيدستان جامعه است و توانگران مي توانند خود را به نحوي از آسيب برهانند. ولي برخي از پيامدهاي زيست محيطي دامنگير كل جامعه مي گردد مثل خشكسالي و آلودگي شديد آب، اولي در دهه 1970 ميلادي حدود 244 ميليون نفر را آسيب رساند دومي هر سال پنج ميليون نفر را به كام مرگ مي فرستد. فرهنگ ملي و ديني ما براي آب ارزش ويژه اي قائل است در قرآن بالغ بر 20 آيه در مورد آب نازل شده است. اميرالمومنين علي (ع ) در خطبه 115 خود كه به درخواست باران اختصاص داده اند مي فرمايند: خدايا ما را به كردارمان مگير همچنين امام سجاد ( ع ) باب دعا در طلب باران پس از قحطي و خشكسالي دارند. در اهميت بهداشت آب از نظر اسلام همين بس كه بول كردن در آب خصوصا آب ايستاده را مكروه مي دانند و از سيزده شرط صحيح بودن وضو، سه شرط در مورد پاك بودن آب وضو است و از يازده مورد مطهرات، اول آب را از مطهرات مي دانند. از سوي ديگر، در يك برآورد اقتصادي مي توان به اين نتيجه رسيد كه قدرت اقتصادي از آن كساني است كه به آب - بهداشتي و كافي - دسترسي داشته باشند. متاسفانه در كشور ما به بهداشت و سلامت آب توجه كافي نشده است. به عنوان مثال از نظر بهداشت آب گفته مي شود، آب گيلان آلوده تر از آب سيستان و بلوچستان مي باشد. بعد از انقلاب اسلامي انتقال آب شرب لوله كشي به مناطق روستايي اقدام بسيار مهم و مفيدي بود، اما به علت عدم توجه كافي و جدي به فاضلابهاي مصرفي خانوارها، روزانه هزاران ليتر فاضلاب خانگي در سطح زمين جاري بوده كه اين فاضلابهاي سرگردان خود آلودگي آبهاي سطح الارضي و تحت الارضي را دوچندان نموده است. اگر به تعداد مراجعات افراد به مراكز بهداشت و درمان روستايي توجه كنيم متوجه مي شويم كه - اكثر مراجعان را اطفال مبتلا به اسهال و يرقان تشكيل مي دهند. از سوي ديگر فقدان سيستم تصفيه فاضلاب كارگاههاي صنعتي و همچنين نقص سيستم فاضلاب شهري كه فقط درصد 12حدود آنها تحت پوشش فاضلاب قرار دارند آب و بهداشت را به چالش گرفته اند. حال به شرايط طبيعي مي پردازيم: ايران در مناطق واقع بين عرض 30 درجه تا 45 درجه جغرافيايي قرار گرفته كه در اين عرض حداكثر بارندگي درفصل سرما صورت مي گيرد. كشور ما سرزميني است كه در سه چهارم از اراضي آن در تمام طول سال قطره اي باران و يا برف نمي بارد. در مقابل در مناطقي چون غرب گيلان، رودخانه ها در زمستان و بهار سيلابي و پرآب هستند كه از اين رودخانه ها و سيلابهايا اصلا استفاده نمي شود يا اگر استفاده مي شود بسيار ناچيز است. بحران آب در كشور بسيار جدي است و فقط با مديريت علمي و سنجيده و نظارت نهادهاي متخصص غير دولتي مي توان از آلودگي آبهاي موجود كاست و براي رفع مشكلات آب اقدام كرد. ميزان آب در زمين ثابت است. از مجموع آب در كره زمين 97 درصد شور و غير قابل استفاده و 3 درصد شيرين است كه بخش عمده آن در يخچالهااست آب مورد استحصال كمتر /0 5از درصد مي باشد از اين مقدار/0درصد 01سهم ايران است. با اين مقدار كم آب موجود در كشور اگر استفاده بهينه صورت مي گرفت هرگز مواجه با مشكل كم آبي نمي شديم. با همين مقدار آب در صورت بهره برداري صحيح و توجه به بهداشت آب، ايران مي توانست صادر كننده اين مايه حيات در شود غرب كشور و شمال ايران رودخانه هاي پر آب پس از طي مسير از دسترس خارج مي شوند در حالي كه مي توان با استفاده بهينه از رودخانه هاي، پرآب براي كشاورزي و صادرات استفاده كرد. شرايط طبيعي و ژئوپليتيك ايران طوري است كه در منطقه خشك و جزو كشورهاي كم آب قرار دارد ميانگين سالانه بارندگي در ايران 255 ميلي متر است. وضعيت سفره هاي زيرزميني علاوه بر آلودگي چنان وخيم است كه اگر بارندگي متوسط سالانه 300 ميليمتر -ميانگين بارندگي ساليانه ايران 255 ميليمتراست - باشد دويست سال طول مي كشد تا آبهاي زيرزميني به سطح سالهاي قبل از 1368 خورشيدي برسد. اين ذخاير صدها هزار سال طول كشيده تا به تدريج در زيرزمين انباشته شده اند اما امروز با تحديد جدي مواجه هستند. سال 1379 خورشيدي نسبت به 30 سال گذشته خشكترين سال را پشت سرگذاشتيم. كارشناسان مي گوينددر امر آبياري كشاورزي ازحدود 120 ميليارد متر مكعب آب قابل استفاده با بازدهي 31 درصد استفاده مي شود و در بخش شرب هدررفت آب بيش از 30 درصد است. اگر به منابع آب توجه جدي نكنيم مسلما در طول 20 سال آينده با بحران جدي آب روبه رو خواهيم شد. سيد يعقوب آل شفيعي