Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801217-54403S1

Date of Document: 2002-03-08

ابزار آنالوگ در دنياي ديجيتال هنوز كامپيوتر، تلفن هاي همراه، دفترچه هاي يادداشت ديجيتالي با باطري هاي شيميايي كار مي كنند كه از دهه ميلادي 1950 پيشرفت چنداني نكرده است. چند دهه است كه طراحان ابزارهاي الكترونيك سعي مي كنند آخرين پيشرفت هاي فناوري در زمينه تراشه هاي كامپيوتري و مدارهاي پيشرفته را به همان باطري هاي دهه پنجاهي گره بزنند. به عقيده كارشناسان اگر باطري ها با همان سرعت پردازشگرهاي كامپيوتري پيشرفت كرده بودند مي توانستند انرژي معادل بمب اتم ايجاد كنند. جز چند وسيله نظير سلول هاي خورشيدي و ابزارهاي مكانيكي كه شبيه هندل و يا پدال براي تامين انرژي عمل مي كنند جايگزيني جدي براي منبع انرژي قابل حمل مطرح نشده است. كاري هم براي آن نمي توان انجام داد. از لحاظ فيزيكي و شيميايي محدوديت هاي اساسي وجود دارد. دانشمندان از سلول هاي سوختي قابل حمل و يا موتورهاي جت بسيار كوچك صحبت به ميان مي آورند. هنوز انديشه و ابتكار دانشمندان از مخلوط كردن مواد شيميايي براي تامين انرژي فراتر نرفته است. البته رسيدن به جايگزين درخور پيشرفت هاي فناوري دور از انتظار نيست. اما چه زماني به آن دست مي يابيم، قابل پيش بيني نيست. تا رسيدن به چنين جايگزيني بشر بايد دندان روي جگر بگذارد و با اين منبع انرژي قابل حملي كه تاريخ اختراعش به سال 1859 برمي گردد سر كند. اولين باطري متشكل از اسيد و سرب در فرانسه ساخته شد هنوز همان روش ذخيره انرژي اختراع شده در قرن در 19 ساخت چهار ميليارد باطري مصرفي آمريكا به كار مي رود. باطري كارخانه ري. واك او Rayovac كه مقام سوم در آمريكا را داراست به دهه 1930 باز مي گردد زماني كه فناوري راديويي تقويت شده در لوله هاي خلاء جاي خود را به ترانزيستورها دادند. پردازشگرهاي كامپيوتر هر 18 ماه يك بار سرعتشان دو برابر و اندازه شان نصف مي شود و اما اين باطري ها كه تامين كننده انرژي اين پردازشگرها هستند با سرعت لاك پشتي پيش مي روند. يعني حداكثر پيشرفتي كه دانشمندان قادر بودند كسب كنند 5 درصد پيشرفت در ظرفيت باطري ها به ازاي هر دو سال بوده است. به عقيده كارشناسان و تحليل گران فناوري، باطري ها ابزارهاي آنالوگ در دنياي ديجيتال هستند. با همه نواقصي كه باطري ها دارند مقايسه آنها با كامپيوترها دور از انصاف است. پيشرفت باطري ها در بشرهاي آزمايشگاه هاي شيمي صورت مي گيرد در حالي كه پيشرفت در كامپيوترها در كارخانه ها و كمپاني هاي فناوري شكل مي گيرد، به عبارت ديگر باطري ها ابزارهاي شيميايي اند و قوانين حاكم بر آن به كلي با ابزارهاي كامپيوتري متفاوت است. طراحان وسايل الكترونيكي قابل حمل كه بي صبرانه به استقبال كوچك تر شدن و مجهز شدن وسايلشان به آخرين دستاوردهاي فناوري مي روند، پيشرفت كند باطري ها را بزرگ ترين مانع سر راه خود مي بينند. اگر اين باطري ها كوچك ساخته شوند دوامشان كم است و نيرو به اندازه كافي تامين نمي كند و اگر بزرگ ساخته شوند با پيشرفت هاي روز هماهنگ نخواهد بود. اولين دغدغه طراحان اين است كه يك ابزار جديد چه ميزان انرژي مصرف مي كند، يك ارتباط تنگاتنگي ميان اندازه، مصرف انرژي و هزينه برقرار است. براي همين طراحان بي صبرانه منتظر يك انقلاب چشمگير در زمينه ساخت باطري ها و يا هر گونه منبع انرژي قابل حمل جايگزين براي باطري ها هستند و به محض دست يافتن به چنين منبعي تمامي شركت هاي فناوري وسايل خود را با آن سازگار خواهند كرد. اوايل دهه 90 ساخت كامپيوترهاي همراه (لپ تاپ ) به اين دليل ممكن شد كه باطري هاي قابل شارژ هيبريدي نيكلي (نيكل كادميوم ) كه، دوام چهار ساعتي داشت ساخته شدند. بعد از آن باطرهاي يوني ليتيوم كه قدرت بيشتري داشتند در اواخر دهه 90 باعث شدند ساخت سلفون هاي جيبي ممكن شود. سلول هاي ليتيوم ساخت دفترچه يادداشت هاي ديجيتالي را آسان كرد، اما اكنون آغاز مواجه شدن با محدوديت هاي مهندسي فناوري ليتيوم است. مشكل ديگر باطري ها از لحاظ زيست محيطي است. باطري هايي كه عمر مفيد خود را از دست داده اند، زباله هاي شيميايي محسوب مي شوند كه جيوه، كادميوم، روي، نيكل و منگنز آن آلوده كننده شديد محيط زيست است. در حالي كه شيمي دانان و مهندسان براي ذره اي انرژي بيشتر دست به هر آزمايشي مي زنند تا به باطري هاي كوچك تر، قوي تر و بادوام تري دست يابند، مصرف كنندگان به اين شك مي كنند كه اين دام - خريدن باطري و دور انداختن پوكه آن - نوعي توطئه و تباني است. اين سوال پيش مي آيد كه آيا كارخانه باطري سازي از روي آوردن به منابعي بهتر طفره؟ مي رود بسياري از كارشناسان معتقدند هيچ كارخانه باطري سازي دوست ندارد كه شما هر شش سال يك بار باطري بخريد. آنها مي خواهند شما مجبور باشيد هر ماه باطري وسيله الكترونيك تان را عوض كنيد. حتي حاضرند وسيله الكترونيك را با قيمت نازل در اختيارتان بگذارند. در عوض باطري هايي كه مي خريد آن ضرر را جبران كند. ليواوري سازنده اولين باطري هاي الكالن در سال 1985 و مدير كارخانه معروف انرژايزر كه در رقابت شديد با دوراسل است مي گويد: براي سازندگان پيشرفت و توسعه فناوري جديد مقرون به صرفه نيست اما واقعيت اين است زماني كه باطري هاي الكالن به بازار آمد، دور، دور اسباببازي هاي مصرف كننده باطري دار اما بود حالا زمان، زمان كامپيوتر و تلفن همراه و دفترچه يادداشت ديجيتالي است. باطري هايي كه منجربه آلودگي محيطزيست مي شوند روزي جايگزين سوخت هاي فسيلي در خودروها خواهند شد. به زودي زماني فرا مي رسد كه نياز به منبع انرژي قابل حمل از اين حد هم فراتر خواهد رفت. دانشمندان به اميد ساخت باطري هايي هستند كه قادر باشد خودروها را 300 كيلومتر جابه جا كند بدون آنكه در طي آن نياز به شارژ دوباره داشته باشد. در حال حاضر سلول هاي سوختي هوشمند ( Smart SFC Cello Fuel) طوري طراحي شده اند كه به جاي بنزين از متانول استفاده مي كنند. اين سلول ها در يك روند الكتروشيميايي متانول را به انرژي تبديل مي كنند. هر كارتريج آن 8 ساعت كار مي كند و سه دلار هزينه دارد. اما هنوز اين فناوري به قدر كافي كوچك نشده است كه مناسب تلفن هاي همراه باشد. گرچه شركت هايي مثل موتورلا و سامسونگ استفاده از سلول هاي سوختي را آغاز كرده اند اما تا پيدايش جايگزيني براي باطري هاي متعارف سال ها وقت لازم است.