Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801213-54338S1

Date of Document: 2002-03-04

تالاب انزلي، ذخيره گاه مهم و زيستگاه كهن تالاب انزلي تحت تاثير عواملي چون تبديل قسمت هايي از زمينهاي تالاب به زمينهاي زراعي، ته نشين رسوبات آبهاي وارده و در نتيجه كاهش سطح تالاب و رشد بي رويه گياهان آبزي و غيربومي قرارگرفته است اشاره; در ادامه معرفي تالابهاي كشورمان، در اين شماره به معرفي تالاب انزلي مي پردازيم. تالاب انزلي از يك سو به دليل واردات بي رويه گياه غيربومي آزولا به كشور ما، مورد تهاجم اين گياه خزنده قرار گرفته و بخش اعظم اكسيژن خود را كه براي زندگي آبزيان حياتي است از دست مي دهد. پيش از اين نيز شاهد عمل نادرست و زيانبار لايروبي اين تالاب بوديم كه به ساختار طبيعي آن لطمه هاي جبران ناپذيري وارد كرد و احداث پل جاده كنارگذر، نيز بيش از پيش، اين تالاب را در محاق قرار داده است. اميد است سازمان حفاظت محيطزيست به همان اندازه كه در معرفي تالابهاي كشور فعال است، در مراقبت از آنها نيز كوشش هاي لازم را به عمل آورد. مقاله اين شماره با همكاري معاونت آبزيان و تالابهاي سازمان حفاظت محيط زيست تهيه شده است. مجموعه تالاب انزلي در جنوب غربي سواحل درياي خزر و در استان گيلان واقع شده است. اين تالاب از شرق به روستاي پير بازار، از غرب به كپورچال و آبكنار، از جنوب به صومعه سرا و قسمتي از شهرستان رشت مي رسد. مجموعه تالاب انزلي شامل بخش هاي شرقي، غربي، مركزي، سلكه و سياه كشيم مي باشد كه از نظر بعضي ويژگيها از هم متمايز هستند. تالاب سرخانكل كه بخشي از مجموعه تالاب انزلي مي باشد از شمال به نهنگ رو گاه و از جنوب به شاليزارهاي هندخاله و از غرب به رودخانه سياه درويشان ختم مي شود. منطقه حفاظت شده سياه كشيم از شمال به خشكي ماه روزن از مشرق به تالاب انزلي و رودخانه سياه درويشان، از جنوب به محدوده روستاهاي لاكسار نرگستان، چو مثقال گاوكده، كلسر، اسپند و مزارع شمال چكوور و از غرب به مزارع ضيابر، مازران محله بهمبر و مزارع جنوبي وشيكا محدود مي باشد. پناهگاه حيات وحش سلكه از شمال به تالاب انزلي، از شرق به رودخانه صوفيانده از جنوب به مزارع كشاورزي روستاي هندخاله و صوفيانده و از غرب به رودخانه هند خاله ختم مي گردد. مساحت تالاب انزلي 15000 هكتار و ارتفاع آن 24 متر پايين تر از سطح آبهاي آزاد است. كليات تالاب انزلي مجموعه اي از تالابهاي آب شيرين است كه توسط رودخانه هاي حوزه آبريز خود مانند سياه درويشان، هندخاله و پسيخان تغذيه مي شود. اين تالاب زيستگاه مناسبي براي تخم ريزي و تكثير ماهيان و محل زمستان گذراني و جوجه آوري گونه هاي زيادي از پرندگان آبزي محسوب مي شود. فراوان ترين پوشش گياهي منطقه را گياه ني ولويي تشكيل مي دهد. اين تالاب جزء تالابهاي بين المللي كنوانسيون رامسر در است ساليان اخير تالاب انزلي تحت تاثير عواملي چون تبديل قسمت هايي از زمينهاي تالاب به زمينهاي زراعي، ته نشين رسوبات آبهاي وارده و در نتيجه كاهش سطح تالاب و رشد بي رويه گياهان آبزي و غيربومي قرارگرفته است. وضعيت فيزيكي تالاب انزلي جزء تالابهاي طبيعي، دائمي و آب شيرين كشور مي باشد. اين تالاب داراي 11 رود اصلي و 30 رود فرعي است كه پس از آبياري مزارع و شاليزارها به همراه جريانهاي سطحي حوزه آبريزي به وسعت 3600 كيلومتر مربع به اين تالاب مي ريزند، حداكثر عمق آب تالاب در فصل بهار و در نواحي غربي تالاب /2 5به متر مي رسد كه به دليل نوسانات سطح آب درياي خزر اين مقدار متغير مي باشد. براساس اطلاعات كسب شده در يك دوره 25 ساله گرمترين ماه سال تيرماه با حداكثر /36 8مطلق درجه سانتي گراد و حداقل /11 4 مطلق - درجه سانتي گراد در بهمن ماه بوده است كه بطور كلي متوسط درجه حرارت سالانه آن 16 درجه سانتيگراد درجه مي باشد حرارت آب تالاب در زمستان از 2 تا 11 درجه متغير است. حداكثر بارش در زمستان بوده و متوسط بارندگي ساليانه از 1500 تا 2000 ميلي متر و رطوبت نسبي 85 80 تا درصد متغير است و بطور كلي تالاب در فهرست تالابهاي بين المللي كنوانسيون رامسر به ثبت رسيده است و سازمان بين المللي حيات پرندگان اين تالاب را به عنوان زيستگاه با اهميت براي پرندگان تشخيص داده است. منطقه حفاظت شده سياه كشيم، پناهگاه حيات وحش سلكه و منطقه شكار ممنوع سرخانكل در تالاب انزلي واقع شده اند. عوامل تهديد كننده عوامل تهديدكننده مجموعه تالاب انزلي به شرح زير است: ورود فاضلابهاي كشاورزي، خانگي و فاضلابهاي صنعتي، كاهش سطح آب، رشد و پراكنش سريع ني و زوال بخصوص در ماههاي گرم سال، افزايش فرسايش حوزه آبريز تالاب و در نتيجه افزايش رسوبات در تالاب تبديل زمين هاي حاشيه تالاب به زمينهاي كشاورزي، تردد زياد قايق هاي موتوري و ايجاد ناامني در منطقه، صيد و شكار فزاينده پرندگان آبزي، برداشت تخم پرندگان توسط افراد محلي، افزايش ميزان فلزات سنگين و بخصوص سرب در آب و رسوبات تالاب، پمپاژ آب به بالا دست تالاب جهت آبياري اراضي كشاورزي، احداث كومه هاي شكار، تجمع مقادير زيادي از زباله هاي غيرقابل تجزيه در تالاب كه عمدتا از طريق رودخانه هاي منتهي به تالاب و بازديدكنندگان از تالاب وارد تالاب مي شود، احداث استخر پرورش ماهي در اطراف تالاب، احداث كانال جهت انتقال آب به بالا دست تالاب. علاوه بر اين تغيير خصوصيات فيزيكي و شيميايي آب در نتيجه تاثير بر روي تخم ريزي و تكثير ماهيان بخصوص ماهيان تجاري، البته اين تالاب باعث ته نشيني %حدود 13 ذرات معلق كه ساليانه وارد آن مي گردد شده و در تصفيه و كاهش بار آلودگي آبهاي وارده به آن نقش حائز اهميت دارد به طوري كه %ساليانه 38 عناصر غذايي در تالاب رسوب مي كند. تالاب انزلي در كنترل سيلاب و جلوگيري ازفرسايش سواحل دريايي خزر و اقليم نواحي مجاور خود نقش مهمي دارد. ارزشهاي تالاب استفاده از منابع گياهي، بهره وري از رسوبات بستر به عنوان كود، وجود تيتانيوم در رسوبات بستر، صيدماهي و شكار پرندگان، جذب جهانگردان و گردشگران از جمله ارزشهاي مجموعه تالاب انزلي محسوب مي شود. در حال حاضر از تالابها و زمينهاي اطراف تالاب به منظور كشت، تامين علوفه احشام، صيد ماهي و شكار پرندگان، قايقراني و حمل و نقل مردم و كالاها استفاده مي شود. همچنين اين تالاب يكي از منابع مهم تامين كننده آب اراضي كشاورزي مناطق مجاور خود است. گياهان تالاب انزلي مهمترين گياهان تالاب شامل ني، لويي، پيزر، هفت بند برگ بيدي، عدسك پرريشه، شقاقل و دم اسب مي باشد و شامل يك سري گياهان شناور در آب مانند عدسك ستاره اي، عدسك آبي و يك سري گياهان غوطه ور شامل پرطاووسي سنبله اي و علف شاخه غوطه ور مي باشد. ماهيان تالاب انزلي مهمترين ماهيان مجموعه تالاب انزلي عبارتند از: اردك ماهي، كپور، شاه كولي، سياه كولي، سيم، سوف معمولي، اسبله و ماهي سفيد. پرندگان تالاب انزلي تالاب انزلي زيستگاه مناسبي براي زمستان گذراني و جوجه آوري پرندگان آبزي است. سازمان بين المللي حيات پرندگان مجموعه تالاب انزلي را به عنوان زيستگاه با اهميت براي پرندگان تشخيص داده است. در اين تالاب پرندگاني چون: باكلان بزرگ و عقاب دريايي دم سفيد جوجه آوري مي كنند. همه ساله تعداد زيادي قو، غاز، اردك، كشيم، حواصيل و چنگر معمولي در بخشهاي مختلف تالاب زمستان گذراني مي كنند.