Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801203-54211S1

Date of Document: 2002-02-22

چشماني كه از آسمان ما را مي پايد عكس برداري هوايي و ماهواره اي ماهواره ايكونوس: اين تصوير تعمير پنتاگون در ماه نوامبر را نشان مي دهد. اين ماهواره نور دريافتي از طريق آينه ها را متمركز نموده و در نهايت به يك سنسور حساس منتقل مي سازد. براي آن كه قدرت تفكيك يك متر به دست آيد اين آينه ها به شيوه خاص طراحي و اجرا مي شود. خطاي اين آينه ها بسيار ناچيز است هركدام از صدها قطعه نوري به كار رفته در اين سنسورها به وسيله 66 لايه صافي نازك پوشانده شده است كه ضخامت هركدام از اين لايه ها فقط چند آنگستروم است. سليمان فرهاديان از زماني كه ايكاروس به آسمان پرواز كرد و آنقدر به خورشيد نزديك شد كه بال هاي مومي اش بر اثر حرارت خورشيد ذوب شد و ريخت، بشر همواره در جست وجوي آن بوده است كه بتواند همانند پرندگان پرواز كرده و از آسمان به زمين بنگرد. امروزه دو روش علمي براي عكس برداري از سطح زمين معمول است. روش اول روش عكس برداري هوايي است كه به عنوان مثال در آزمايشگاه تحقيقاتي دانشگاه نيواورلئان انجام مي شود. جهت انجام اين كار رايانه اي را روي هواپيمايي كه در ارتفاع 12000 پايي پرواز مي كند نصب مي نمايند. اين رايانه كه با سيستم موقعيت يابي جهاني در ارتباط است به دوربين مستقر در هواپيما فرمان مي دهد كه چه زماني و از كجاها عكس برداري هنگامي نمايد كه اين تصويرها تهيه مي شود، ارتفاع هواپيما و طول و عرض جغرافيايي منطقه مورد نظر توسط رايانه هايي كه در هواپيما مستقر است ثبت مي شود. قدرت تفكيك اين تصويرها حدود يك متر است. از طرف ديگر تكنسين هاي مستقر در آزمايشگاه مختصات طول و عرض و ارتفاع اين تصاوير را با اطلاعات سازمان نقشه برداري زمين شناسي ايالات متحده مطابقت داده و سرانجام اين تصاوير توسط رايانه اسكن مي شود. نرم افزار ويژه اي اين تصاوير را تا حد ممكن اصلاح نموده و قسمت هايي از اين تصاوير كه با همديگر همپوشاني دارند را با هم تركيب نموده و تابش نور خورشيد و يا بازتاب آن از سطح آب را حذف مي كند. گاهي اوقات هم رنگ آنها را برحسب ميزان جذب نور تغيير داده يا تصحيح مي كنند. پاول كونور مدير آزمايشگاه سنجش از راه دور مي گويد: به طور متوسط هر ماموريت پرواز جهت تصويربرداري حدود 10000 دلار هزينه در بردارد. روش دوم روش تصويربرداري ماهواره است كه با استفاده از ماهواره هاي موجود در مدار زمين انجام مي گيرد. تصاويري كه از بهترين ماهواره هاي تجاري به دست مي آيد نيز قدرت تفكيكي در حد يك متر دارند. (گفته مي شود بعضي از ماهواره هاي جاسوسي ويژه قدرت تفكيكي در حد پنج اينچ _ حدود 12 سانتي متر _ دارند ) ماهواره تصويربرداري ايكونوس كه در مداري در ارتفاع 423 مايلي زمين قرار دارد از قطب شمال به سمت قطب جنوب در حال گردش است. اين ماهواره در طي سه روز از تمام نقاط سطح زمين عبور مي كند. يك تلسكوپ ديجيتال كه توسط شركت كداك ساخته شده است يك سري تصاوير از اين نقاط تهيه مي كند. اين تصاوير اوليه به زمين ارسال شده و در اداره مركزي كه در نزديكي دنور واقع است بايگاني مي شود. يك تكنسين طول و عرض جغرافيايي منطقه مورد نظر را به رايانه وارد مي كند تا خطاهاي ناشي از انحناء زمين در تصاوير نهايي تصحيح شود. اين تصاوير سفارشي ممكن است 20000 دلار ارزش داشته باشند اما تصاوير پردازش نشده حدود 700 دلار قيمت دارند. اگر هواپيما در ارتفاع 6000 پايي پرواز كند تصاويري كه به روش عكس برداري هوايي تهيه مي شوند ممكن است قدرت تفكيكي در حد نيم متر داشته باشند. اما در عوض اين كار هزينه هاي تصويربرداري را افزايش مي دهد. ماهواره هاي تصويربرداري ميليون ها دلار مي ارزد اما در مقابل آنها مي توانند به طور پيوسته و بي وقفه تصويربرداري كنند. در عين حال آنها مي توانند دائما از مكان هايي مانند افغانستان و عراق كه براي پرواز هواپيماها ناامن هستند تصويربرداري كنند. اخيرا بعضي از شركت ها مجوزهايي دريافت كرده اند كه آنها را مجاز مي سازد تا تصويرهايي با قدرت تفكيك نيم متر تهيه كنند. سخنگوي شركت مارك برندر مي گويد ما اميدواريم تا شركت ما اين كار را از سال 2005 آغاز كند. عكس برداري هوايي و ماهواره اي براي بهبود وضعيت كشاورزي، تشخيص جنگ افزارهاي نظامي، تهيه نقشه فرسايش زمين، مكان يابي خطوط لوله نفت و گاز، يافتن شناورهاي غيرمجاز و ساير موارد ديگر كاربرد دارد. بعد از 11 سپتامبر ماهواره هاي تجاري مجاز نيستند تصويرهاي با قدرت تفكيك بهتر از 1 متر تهيه كنند. پنتاگون درصدد اخذ مجوز انحصاري جهت تهيه عكس از افغانستان براي انجام عمليات نظامي در اين كشور است. در سال 1996 بنا به درخواست رژيم اشغالگر قدس كنگره آمريكا تبصره اي به قانون دفاع اين كشور افزود كه براساس آن شركت هاي آمريكايي از فروش تصاويري از خاك اين كشور كه قدرت تفكيك يك متر يا بهتر داشته باشند منع شده اند. لندست 7 كه يك ماهواره در حال انجام وظيفه ناسا مي باشد و قدرت تفكيك رنگ آن در حدود 15 متر است مي تواند تصاوير كم هزينه اي از عوارضي همچون خطوط ساحلي، تراكم پوشش گياهي تهيه كند. سازمان نقشه برداري نيواورلئان گاهي اوقات تصاوير هوايي كه قدرت تفكيك آن حدود يك متر است با تصاوير لندست تركيب مي كند و با استفاده از اين ترفند نقشه هاي جامعي تهيه مي كند.