Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801127-54116S1

Date of Document: 2002-02-16

توصيه هايي براي مادران كودكان دبستاني اشاره; اغلب والدين جوان نمي دانند با فرزندان كلاس اول خود در ابتداي ورود به مدرسه و طي سال تحصيلي چگونه برخورد كنند، بنابر اين آنها با استفاده از آموزه هاي قبلي خود در خانواده ها، سعي مي كنند با نگرش سنتي تعليم و تربيت با فرزندان خود رفتار كنند و در بيشتر موارد نيز نتيجه منفي مي گيرند. امروزه حضور مرتب و جدي مادران جوان در كلاس هاي آموزش خانواده نشان مي دهد كه آنان به اين نكته پي برده اند كه هنوز در مورد فرزندان و رفتار با آنان در زمينه هاي آموزشي اطلاعات كمتري دارند. برخي از مادران جوان با جستجو در كتابهاي تعليم و تربيت، تماشاي برنامه هاي تلويزيوني و حضور هميشگي درجلسات آموزش خانواده سعي مي كنند يافته هاي جديدي را در برخورد با فرزندان دانش آموز خود به كار گيرند. پروانه پاك سيما مطلبي را درزمينه نظم بخشي به كودكان دبستاني از مجله فرانسوي Sante ترجمه كرده است كه با هم آن را پي مي گيريم: نوجوانان قبلا نظم و ترتيب لازم براي آغاز سال تحصيلي را يافته اند، اما كوچكترها و به خصوص كلاس اولي ها بايد خود را با شرايط جديد وفق دهند و پرواضح است كه اين كار ساده اي نيست. لذا براي كودكان نيز عليرغم توجهات زياد والدين، برداشتن گام نخست، كاري بس دشوار است! نظم و ترتيب در كارها، خواب و استراحت كافي و تمركز حواس در كلاس درس و به هنگام انجام تكاليف همه از جمله اهدافي هستند كه پس از بازگشايي مدارس از سوي والدين و مربيان مورد توجه قرار مي گيرد. در اين مطلب ما به طرح چند قاعده كلي براي به وجود آوردن نظم و ترتيب در كودكان دبستاني و بالاخره تداوم هميشگي آن در طول دوران زندگي خواهيم پرداخت. رفتن به مدرسه براي دوري از كسلي و خستگي در طول روز، بهتر است صبح زود از خواب بيدار شويد، صبحانه بايد در محيطي آرام و حتي الامكان به همراه اعضاي خانواده صرف شود. صحبت و گفت وگو با يكديگر در هنگام صرف صبحانه، خود بزرگترين جهش زندگي براي تمامي طول روز خواهد بود. برخي از كودكان قادر به خوردن صبحانه كامل نيستند. آنها را مجبور به خوردن نكنيد. لقمه اي كوچك براي زنگ تفريح در كيف او قرار دهيد و به هرحال نظر پزشك و يا حتي آموزگار را جويا شويد. چه بسا اين خود مي تواند نشانه اي از وجود اضطراب در كودك باشد. قبل از رفتن به مدرسه از باقي نماندن وسائل و محتويات كيف فرزندتان در اتاق، اطمينان حاصل در نمائيد مورد فرزند بزرگترتان، به او گوشزد كنيد تا شب هنگام قبل از خواب، وسائل مورد نياز را جمع آوري نموده و كيف خود را ببندد. آخرين سوالها را از آنها بپرسيد: آيا معلم چيزي درخواست؟ نكرده و يا آيا احتياج به پول توجيبي؟ دارند.پيغام هاي معلم ممكن است گفته و يا نوشته شود و سپس فراموش شده باشد. عمل شما موجب اعتماد بخشي به كودك مي شود و همچنين او را وادار به داشتن نظم و انضباطي خاص، به هنگام بيرون رفتن از منزل مي نمايد. بازگشت از مدرسه بايد زماني را براي استراحت و به قول معروف نفس تازه كردن قرار داد. پس از بازگشت از مدرسه، يك استراحت خوب عصرگاهي به همراه عصرانه اي سالم و مقوي براي دانش آموزان بسيار حائز اهميت است. مي توانيد يك نوشيدني همانند شير و يا آب ميوه براي فرزندتان قرار دهيد. زمان صرف عصرانه بايد لحظه ملاطفت آميزي براي كودك باشد تا او به تعريف آنچه در طي روز در مدرسه گذشته، بپردازد و ما با گوش كردن به حرفهايش، اضطراب را در او از بين مي بريم و اين همان مفهوم احترام به صحبت هاي كودكان است. بعضي از كودكان عادت به تعريف كردن وقايع مدرسه و يا اصولا صحبت كردن ندارند و لذا بايد روزهاي متمادي در انتظار شنيدن چند جمله اي كوتاه از كودك بود. جملاتي كه خود مي تواند داستاني كوتاه، اما بي معني به نظر آيد كه اجبارا نيز اين چنين نيست. بعد از استراحتي خوب و مختصر در حدود سه ربع تا يك ساعت، زمان پرداختن به تكاليف فرا مي رسد. بايد اجازه نفس تازه كردن را به كودك داد، اما صحبت برسر آن است كه نبايد نظم و ترتيب لازم در امر تحصيل كودك مورد بي توجهي قرار گيرد. توصيه مي شود قبل از آنكه فرزندتان تكاليفش را به پايان برساند، تلويزيون را روشن نكنيد. اول به اين دليل كه پس از روشن كردن تلويزيون، خاموش كردنش كاري بس دشوار خواهد بود و دوم اين كه كودك به راحتي ميل به غرق شدن در ميان تصاوير گاه گنگ و گيج كننده تلويزيون (البته براي سن او ) را دارد. استراحت عصرگاهي به كودك اجازه كم كردن فشارهاي دروني و به دست آوردن آرامش لازم را مي دهد اما بايد مراقب تمركز حواس نيز بود! خواب نيروبخش نياز به خواب و استراحت و ساعت مناسب براي به رختخواب رفتن كودك از نكات بسيار مهم به شمار مي روند. رعايت ساعت خواب و خواباندن كودك در هنگام شب، به منظور برقراري نظم و هماهنگي مداوم، بسيار ضروري لذا است هيچ چيز براي كودك محركتر و عجيبتر از آن نيست كه يك شب استثنائا طبق برنامه عمل نشود. روز دانش آموزان طولاني و خسته كننده است، لذا بايد مراقب خواب كافي و مفيد كودكان بود. در شروع سال تحصيلي حداقل 10 تا 11 ساعت خواب براي دانش آموز دبستاني مفيد است. اين مدت زمان مي تواند برحسب نياز كودك و سن او به 9 تا 10 ساعت تغيير يابد. به هر حال اگر كودك در به خواب رفتن دچار مشكل شده، براي آنكه بتواند از نظر جسمي استراحت كافي نمايد، او را با پرداختن به مطالعه، نقاشي و يا تفكر وادار به خوابيدن نمائيد. بهترين روش براي كمك به كودك در به خواب رفتن، قصه گويي و تعريف داستان هاي مختلف است. اين قاعده تاثير مفيد خود را در طي نسلها و سالها به خوبي نشان داده است، همچنين در طول روز نيز به كودك فرصت خلق لحظات نشاطآور و سودمند را مي دهد. نظم و ترتيب دانش آموزان شما با مشاركت فرزندتان يك جدول ساعات دقيق شروع و پايان تكاليف را طرح ريزي نمائيد. نظم و ترتيب مداوم و هميشگي فرزندتان رابه برنامه تنظيم شده مقيد مي كند، علاوه بر آن پشتكار نيز از جمله نكاتي است كه در ابتداي سال تحصيلي نبايد به عنوان امتياز منحصربه فرد براي يك كودك در نظر گرفت، بلكه اين موارد، در واقع عادت هاي خوبي هستند كه به دانش آموز روش ها و طرق برنامه ريزي صحيح را نشان مي دهند و در نتيجه انجام وظيفه را آسان مي نمايند. مراقبت از نمرات فرزندتان تكاليف كودك را در كنار خودش كنترل نمائيد. مطمئن شويد كه همه چيز روبراه است. براي مثال او را در روخواني كتاب درسي (از قبيل فارسي، علوم و غيره ) راهنمايي اما كنيد، در عين حال اجازه دهيد خود او از عهده انجام بقيه تكاليفش برآيد به اين ترتيب او كم كم مستقل بارآمده و در عين حال هيچ چيز مانع از كنترل نهايي تكاليف از سوي شما و اطمينان از اينكه فرزندتان به خوبي مطالب را فهميده، نخواهد در شد ابتداي سال تحصيلي، اين كنترل تكاليف بايد هر شب و پس از آن دو تا سه بار در هفته انجام شود. اما توجه كنيد كه كنترل به معناي انجام دادن آنها به جاي خود كودك نيست، بلكه به مفهوم وادار نمودن كودك به ازبركردن يك قاعده دستور فارسي و يا انجام يك صفحه تمرين رياضي است به گونه اي كه، با مطيع كردن كودك به انجام سريع آنها از وجود يك تناسب منطقي ميان حفظ كردن و درك عميق و صحيح مطالب درسي اطمينان حاصل نمائيد، البته بر روش حفظ كردن مو به مو مطالب درسي تاكيد نداشته چرا باشيد كه چيزي در آينده به كار خواهد آمد كه به صورت دانش درآيد. در مقابل، يادگيري نه چندان دقيق مطالب درسي، كودك را درفضايي ابهام آميز و تصنعي قرار مي دهد. بنابراين دقت وسيله ايست كه فرزند شما را در طول سال تحصيلي ياري مي دهد. مدارا با فرزندان هيجان روزهاي نخست ورود به مدرسه به سرعت كاسته شده و شوق برانگيخته شده در كودك به سبب يافتن دوباره دوستان و استفاده از وسائل و لوازم التحرير نو و تازه به سرعت پشت سرگذاشته مي شود. بايد روشي اتخاذ نمود كه در محيط اطراف كودك جو خوب تحصيلي و كاري ايجاد شود. در ابتداي كار حوصله به خرج داده و در عين حال خود را متوقع نشان دهيد. به دانسته هاي او بها داده و در مشكلات درسي او را ياري كنيد. به عنوان مثال اگر 6 بيت اول شعر را به خوبي حفظ كرده اما چهار بيت آخر آن را نمي تواند به حافظه بسپارد او را تشويق نموده و با انجام يكي ديگر از تكاليف، استراحت كوتاهي به او بدهيد و سپس به حفظ كردن بقيه شعر باز گرديد. هرگز او را با برادر يا خواهر بزرگتر و يا همكلاسيش مقايسه نكنيد. كودكان به خصوص دانش آموزان دبستاني داراي عزت نفسي بسيار قوي هستند و شكست ها، همانند ديدن تنها يك نمره بالاتر از نمره خودشان، مي تواند سبب پايين آمدن ارزش دروني در آنها شده و از درس خواندن روي گردان شوند. بر مهرورزيدن مطلق تكيه نكنيد، نبايد تصور كرد كه مشكلات درسي كودك اقتدار پدر و مادر يا مهري كه شما نسبت به فرزند خود داريد را زير سوال بيشتر مي برد موارد به خصوص در ابتداي سال تحصيلي اين موقعيت به معني نافرماني نيست. نظم و ترتيب در زندگي، خواب منظم، تغذيه سالم و استراحت و تفريح به موقع به كودك، اجازه بردوش كشيدن كيف مدرسه را بدون مي دهد، آنكه بر پشت خود احساس سنگيني نمايد.