Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801126-54103S2

Date of Document: 2002-02-15

بي بي سي براي همه ترجمه: عليرضا عبادتي بي بي سي دليل خوبي براي جشن گرفتن دارد. ارزيابي تلويزيوني كه گزارش آن ماه گذشته انتشار يافت، نشان داده است كه در سال 2001 بي بي سي يك رقيب تجاري خود يعني آي تي وي ( ITV) را براي اولين بار از زمان خصوصي سازي تلويزيون در 1954 شكست داد. گرچه اختلاف بسيار ناچيز بود فقط در حد يك دهم درصد و اين در 4 سال گذشته چشم گير است. چون آي تي وي دست كم دو برابر بي بي سي يك بيننده داشته است. هنوز مسئولين بي بي سي از همديگر تشكر نكرده بودند كه بدگويي ها آغاز شد. مي گويند بي بي سي با عامه پسند كردن برنامه هاي خود توانسته است به بهاي اين كه از موقعيت خود به عنوان با پرستيژترين بنگاه خبري جهان نزول كند يك قدم ديگر از شبكه تلويزيوني آي تي وي بيشتر برود. مي گويند بي بي سي يك و بي بي سي دو _ كه روشنفكرانه تر است _ اكنون ديگر برنامه هاي خود را بيشتر با سريال هاي تلويزيوني بلند كه بعضا آبكي و احساساتي اند، مسابقه هاي سرگرم كننده، بازسازي آثار كلاسيك، آشپزي، طرز نگهداري حيوانات و باغباني پر مي كنند. جاي كهنه كاران را چهره هاي زيبا گرفته اند، ديگر خبري از نمايشنامه ها يا فيلم هاي جدي نيست و چند برنامه هنري و برنامه هاي مربوط به امور جاري حفظ شده آن هم مختصر براي آن كه تعداد معدودي از مخاطبين هم از دست نروند. اين كه بي بي سي توانسته است چنين بازتابي برانگيزد در واقع ناشي از نقشي است كه سال هاست در زندگي مردم انگليس بازي كرده است. بسياري از انگليسي ها براي سرگرمي، ديگر به بي بي سي رجوع نمي كنند. با همه اينها نقش آموزشي و خبري آن را هم نمي توانند انكار كنند. در حقيقت هم از سويي انگليسي ها بي بي سي و برنامه هاي فرهنگي خبري آن را پنجره اي رو به دنيا مي بينند و هم از سويي آن را نمادي مي دانند كه دنيا انگليسي ها را با آن مي شناسد و همين كه احساس شود در حال خارج شدن از اين مسير است زنگ هاي هشدار به صدا درمي آيد. جاي هيچ شكي نيست كه روساي بي بي سي از دامن زدن به آتش پرهيز مي كنند. به همين دليل كلرگ دايك مديركل بي بي سي يك پيروزي سال جاري را توجيه مي كند و مي گويد: اگر بي بي سي در ارزيابي ها برنده بود علتش اين بود كه آي تي وي سال خوبي نداشت. در عوض برنامه هاي همگام با هيولا Beasts With Walking كه در مورد ماقبل تاريخ بود; سياه آبي سريال در مورد اقيانوس ها، تاريخ انگلستان، سريال شانزده قسمتي سيمون شاماس از برنامه هاي بسيار پربيننده بود. دايك 54 ساله كه دو سال است اين مسئوليت را برعهده دارد مي گويد: نقش بي بي سي نه تنها توليد محصولات بي نظير است _ و لزومي هم ندارد كه پربيننده باشند _ بلكه درصدد رقابت در بازار است. مسلما بي بي سي نمي تواند همه بيننده ها را راضي نگه دارد. زماني كه در ارزيابي ها بسيار ضعيف از كار درآمد، همه مردم لقب عمه جان [Auntic] را به آن داده بودند چون اكثر برنامه هايش خشك، جدي و و مخصوص بينندگان ميانسال و مسن بود. حالا برنامه ايست اندرز Enders East بي بي سي كه يك سريال احساسي است و مدت طولاني پخش مي شود به رقابت تنگاتنگ با برنامه خيابان تاج گذاري Street] [Coronation تي وي آي پرداخته است. گرچه جاي تاسف است كه بي بي سي براي جلب مخاطب به جمعيت هاي غيرروشنفكر و از لحاظ هنري كم ذوق روي آورده است. دايك كه سال ها از مسئولين اجرايي تلويزيون هاي تجاري بوده است مي گويد: اين يك شغل پيچيده و غيرمعمول است چه ضعيف عمل كني و چه قوي مورد انتقاد قرار مي گيري اگر مخاطب بيشتري را جلب كني مي گويند براي جلب مخاطب دست به ساختن برنامه هاي چيپ زده است. مشكل اينجاست كه بي بي سي همتا ندارد. اگر پي بي اس آمريكا را مقايسه كنيم كه هميشه به پولكي بودن متهم است شايد /4 6با ميليارد دلار بودجه سالانه گرداندن امپراتوري آن لاين، تلويزيون و راديو كارمشكلي نباشد به خصوص هركسي كه در آمريكا تلويزيون دارد سالانه مبلغي را بايد پرداخت كند، اما براي بي بي سي وضع فرق مي كند. بعد از هشتاد سال از پيدايش بي بي سي هنوز مردم تصور مي كنند كه مالك آنند. چرا كه؟ نه به هرحال برايش پول مي پردازند. همين طور براي مراسم ملي نظير تاج گذاري، مراسم عروسي سلطنتي، تشييع جنازه دولتي، انتخابات عمومي و حتي بازي هاي حساس فوتبال همه نگاهشان به بي بي سي است. حتي لحظات بحران جهاني مثلا يازده سپتامبر سال گذشته. از بي بي سي انتظار مي رود كه ارزش هاي ملي را حفظ كند ارزش هايي نظير بي طرفي، امانت داري، محبت و شايد عجيب به نظر برسد هم احترام به سنت و هم تجليل از سنت شكني. بي بي سي در خارج از انگلستان پرچمدار اين كشور است. بخش خارجي راديو بي بي سي كه از لحاظ مالي از سوي وزارت خارجه تامين مي شود به 42 زبان برنامه پخش مي كند و سال هاست به عنوان يك منبع موثق در زمينه اخبار بين الملل فعاليت مي كند. بي بي سي ورلد كانال تلويزيوني دارد كه به سرعت در منازل و هتل ها در سرتاسر دنيا جا باز مي كند و به يمن برنامه هاي غني اش در زمينه آثار مستند، نمايشنامه كه در بسياري از كشورها بيننده دارد، به خصوص آمريكا، نقش الگوي مهمي براي ساير بنگاه هاي خبرپراكني پيدا كرده است. اما در خود انگلستان، جز چند نهاد، كه روزگاري بسيار محترم بودند مثل دربار و سيستم بهداشت ملي وجهه ويژه بي بي سي دچار چالش شده است. درواقع حتي در دوران نخست وزيري مارگارت تاچر در دهه 80 بقايش نيز زير سوال رفته بود. خانم تاچر معتقد بود كه گزارش هاي سياسي جانبدارانه و عليه وي تنظيم مي شوند و به نظر او عجيب مي رسيد كه چرا بايد بي بي سي از سياست هاي خصوصي سازي دولت وي مستثني شود. به نظر تاچر، بي بي سي يك اداره ديوان سالار ناكارآمدي بود كه چپگرايان براي اهداف خودشان از آن ماهرانه استفاده مي كردند. خصومت او بود كه باعث شد بي بي سي به يك مديريت مدرن دست پيدا كند. اولين شوكي كه به بي بي سي وارد شد سال بود 1987 و مايكل چكلند كه حسابدار بود به سمت مدير كل انتخاب شد. جانشين وي نيز جان برت بود. جان برت پيش از مدير مسئولي فقط سمت هاي اجرايي داشت. تا سال 99 نيز سمت مديركلي را حفظ كرد. تا همان موقع هم تندرو عمل مي كرد. او در خود بي بي سي يك بازار داخلي ايجاد كرد. بخش هاي داخلي بي بي سي محصولاتشان را به هم مي فروختند. براي اجراي اين سياست سياستمداران را نيز متقاعد كرد كه بي بي سي ديگر پولش را براي حق امتيازدهندگان هدر نخواهد داد. با اين كار او اخلاق هم از بي بي سي رخت بربست. دايك در مصاحبه اي گفته بود: وضعيت سازمان خيلي ناخوشايند شده بود. جان [برت ] هيچ وقت سعي نكرد طرف كارمندان [بي بي سي ] را بگيرد براي همين حتي اگر افراد جديدي را به مجموعه اضافه كنيد ديگر وضع فرق نخواهد كرد. گرچه شخصيت بي تفاوت و ترشروي برت فقط كارها را خرابتر مي كرد، مهمترين گناهش، ايجاد مديريت خوب به عنوان اصلي ترين هدف بي بي سي بود. گرچه تعداد كارمندان بي بي سي از 27600 در سال 1990 به 23600 در سال 2000 كاهش يافت، با وجود اين ديوان سالاري افزايش يافت، چون برت انواع سطوح جديد مديريتي و مشاوره اي را به سيستم بي بي سي اضافه كرد. برت كارمندان را با كاغذبازي خفه بازار كرد داخلي بي بي سي هم به وضع مضحكي درآمد. براي يك تهيه كننده خريد يك سي دي به مراتب ارزان تر از اجاره آن از كتابخانه بي بي سي بود. دايك اين مديركل كوتاه چهارشانه كه در حال رفتن از بي بي سي است، با آن لهجه كاكني تابلويش كه از يك كيلومتري پيداست، در تمامي اين دوسال كوشش او اين بوده است كه تمركز بي بي سي را به توليد برنامه بازگرداند و آن را نيز مديون /1 5افزايش درصد سالانه حق امتياز است (كه در حال حاضر چيزي معادل 158 ميليون دلار است ). وقتي وي متوجه شد كه 24 درصد بودجه سازمان را هزينه هاي مديريتي مي بلعد به گونه اي برنامه ريزي كرد كه تا سال اين 2003 ميزان 15 درصد كاهش يابد. اولين كاري كه كرد اين بود ماشين هاي لوكس و راننده هايش را از مديران گرفت و كمپاني مك كينزلي را كه به عنوان مشاور سالانه 28 ميليون دلار مي بلعيد، خلع يد كرد.