Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801120-54020S1

Date of Document: 2002-02-09

مدرسه سيار راهي براي سوادآموزي حاشيه نشينان طرح يك پيشنهاد اشاره; حاشيه نشيني در شهرهاي بزرگ، علاوه بر فقر و بدبختي، بي سوادي فرزندان مهاجران را نيز در پي دارد. فقدان اطلاعات لازم مهاجران از شيوه هاي آموزشي و عدم يكجانشيني آنان ناخواسته، را از وضعيت مناسب سوادآموزي فرزندان كوچك خود باز مي دارد. بنابراين در كنار بيكاري و غم نان، ناخواسته بي سوادي فرزندان نيز به عنوان معضلي فراروي ساير مشكلات آنان، خود را نمايان مي سازد. امروزه دولت ها; با ارزيابي موقعيت مكاني مهاجران حاشيه نشين و اختصاص بودجه هاي مناسب زمينه را براي رفع بيسوادي فرزندان آنان فراهم مي كنند. تجربه چنين روش هاي كارآمد در كشورهاي اروپايي در حل سوادآموزي فرزندان كولي ها وحاشيه نشينان مي تواند براي مسئولان آموزشي كشور مطمح نظر قرار گيرد. در اين زمينه مطلبي تهيه شده كه با هم آن را مي خوانيم: در ايران نيز مانند برخي از كشورهاي ديگر جهان، حاشيه شهرهاي بزرگ وپرجمعيت غالبا از مهاجرين مناطق روستايي يا شهرهاي كوچك پوشيده شده است. مهاجريني كه در بيشتر موارد بامشكلات فراوان اقتصادي و اجتماعي روبه رو هستند. بزرگسالان ونوجوانان ساكن در اين مناطق، يا عمدتا به مدرسه نرفته اند و يا به علت ناتواني مدارس منطقه در حفظ و نگهداري دانش آموزان، با ترك تحصيل زودرس مواجه شده اند. اين افرادكه به علت تفاوتهاي فرهنگي و كمبود سواد، مهارت هاي ارتباطي لازم را براي رفع نيازهاي تحصيلي يا اداري خود و فرزندانشان به دست نياورده اند، در بسياري از موارد در مقابل مسايل و مشكلات روزمره زندگي، سياست تسليم و گوشه گيري را در پيش مي گيرند و از امكانات بالقوه اي كه در هر جامعه براي پيشرفت و موفقيت فردي و اجتماعي وجود دارد، كمتر استفاده مي كنند. از جمله تدابيري كه دربرخي از كشورها از جمله فرانسه و بلژيك، براي مقابله با افت و ترك تحصيل دانش آموزان ونوجوانان مناطق محروم و در كمك و مشاركت اجتماعي ساكنان اين مناطق به كار گرفته مي شود، مدرسه طرح سيار است. مدرسه سيار؟ چيست مدرسه سيار، اتوبوس يا ميني بوسي است كه به صورت يك دفتر كوچك با يك ميز كار، چند صندلي، قفسه اي از كتابهاي مختلف و ساير لوازم مورد نياز يك دفتر ساده، شكل يافته و مجهز شده است. اين دفتر كوچك سيار، حامل معلم با تجربه اي است كه قبلا شناخت لازم در زمينه مسائل و مشكلات فرهنگي، اجتماعي منطقه مورد نظر و چگونگي پاسخگويي به نيازها و انتظارات ساكنان منطقه را به دست آورده است. مدرسه سيار هر روز صبح به طرف حاشيه شهر حركت كرده، در محل ثابتي مثلا در كنار ميدان اصلي محله، مركز خريد يا محل پر رفت وآمد ديگري توقف مي كند تا معلم و محققاني كه در اين دفتر حضور دارند، به نيازهاي آموزشي و اجتماعي اولياي دانش آموزان يا نوجوانان منطقه پاسخ گويند. كاربرد مدرسه سيار در شهر تهران شهر تهران به عنوان مركز كشور، از شهرهايي است كه به علت دارا بودن جاذبه و امكانات فراوان تر نسبت به ساير نقاط ايران، پذيراي ميليونها مهاجر از روستاها و شهرهاي مختلف است. بررسي بافت اجتماعي مناطق مختلف حاشيه اي اين شهر، نشان دهنده تفاوت فرهنگي و حتي زبان و گويش ساكنان اين مناطق در مقايسه با محله هاي مركزي تهران است. مهاجران ساكن در اين مناطق، در ابتداي ورود به تهران به علت عدم شناخت محيط پيراموني خود، از نظام آموزشي و مقررات مدرسه، غالبا بي اطلاع هستند و در مورد تحصيل و تربيت فرزندان خود نيز اغلب دچار مشكلات فراواني مي شوند. بسياري از آنان از رشته هاي تحصيلي و امكانات شغلي و حرفه اي بي خبرند و در رويارويي با افت تحصيلي، مشكلات رفتاري فرزندان خود و روشهاي مطلوب تربيتي اطلاع چنداني ندارند. به عنوان مثال; اولياي دانش آموزان اين مناطق به علت كمبود سواد نه تنها از نوشتن يك نامه ساده به منطقه آموزشي، مدرسه يا معلم فرزند خود عاجزند، بلكه در بسياري از مواقع فاقد جرات و جسارت كافي براي مراجعه به مدرسه يا اداره آموزش و پرورش منطقه نيز هستند. طرح مدرسه سيار به عنوان يك طرح دانشگاهي يا پروژه مشترك بين آموزش و پرورش و دانشگاه، مي تواند به صورت يك طرح تجربي با حداقل مخارج در يك يا چند منطقه حاشيه اي شهر تهران عملي شود. هدف هاي اساسي مدرسه سيار مدرسه سيار مي تواند داراي اهداف متنوعي بر اساس ارائه حداقل خدمات براي اوليايي كه در رابطه با فرزندشان دچار مشكلات تحصيلي و يادرشرف ترك تحصيل هستند، باشد. مدرسه سيار همچنين مي تواند به راهنمايي نوجوانان بپردازد كه از نظارت و هدايت لازم مدرسه و خانواده براي موفقت تحصيلي برخوردار نيستند و براي ادامه تحصيل نيازمند آگاهي هاي بيشتر در زمينه امكانات تحصيلي و حرفه اي باشند. اين طرح شامل هدفهاي - 1 كوتاه مدت - 2 ميان مدت - 3 دراز مدت است اهداف كوتاه مدت: مدرسه سيار مي تواند پاسخگوي نيازهاي آموزش و پرورش ساكنان اين مناطق شهر باشد. به عنوان نمونه كمك در نوشتن نامه اي به مدرسه يا منطقه آموزشي، توضيح و تشريح آيين نامه ها و مقررات آموزشي، كمك در تنظيم بودجه خانواده، ايجاد شرايط مناسب در خانه براي انجام تكاليف درسي، تامين آگاهيهاي لازم در زمينه سلامت و بهداشت آگاهي خانواده، از مطالب آموزشي چاپ شده در روزنامه ها و... هدفهاي دراز مدت: در اين زمينه مي توان اطلاعات گسترده اي در مورد مشاغل مختلف، دوره هاي آموزشي موجود براي كسب مهارتهاي مورد نظر و امكانات استخدام، به مراجعان ارائه داد و بدين وسيله به مشاركت اجتماعي ساكنين منطقه كمك كرد. مدرسه سيار همچنين مي تواند وسيله مناسبي براي بررسي وضعيت ساكنان محله هاي حاشيه اي شهر باشد و به روشن شدن مسائل مختلف به عنوان موضوع تحقيق توجه نمايد و در اين زمينه مي توان مهارتهاي كلامي ساكنان منطقه راكه معمولا داراي زبان و گويش هاي مختلفي هستند، بررسي كرد. همچنين مي توان كمبودها و مشكلات گفتاري آنان را كه مانع مشاركت فعال اجتماعي مي شود، برطرف ساخت. نتايج تحقيقات انجام شده توسط محققان مدرسه سيار، مي تواند به تهيه و تدوين مواد خواندني و نوشتاري مفيد براي كمك به يادگيري بهتر ساكنان منطقه و تسلط آنان به زبان رسمي كشور منتهي شود. تهيه اين نوع مواد با توجه به نيازهاي ساكنان، معلمان اين مناطق را به تفكر وامي دارد تا به تهيه ابزار و مواد آموزشي مناسب و اتخاذ روشهاي متنوع تر براي پاسخگويي به نيازهاي خاص دانش آموزان منطقه اقدام كنند كه اين عمل باعث شود اقدامات و تدابير لازم و پيگيري از اين پديده صورت گيرد. مطالعات فرهنگي، اجتماعي و خانوادگي مدرسه سيار مي تواند وسيله موثري براي شناخت خصوصيات و ابعاد فرهنگي ساكنان مناطق باشد. به طور مثال مي توان وضعيت زندگي، ارزشها و اولويتهاي ساكنان، تصور آنان از جامعه اي كه در آن زندگي مي كنند و خصوصيات و عادات زندگي ايشان را، مورد پژوهش قرار داد. اين مطالعات بدون شك باعث شناخت عميق تر محله هاي محروم حاشيه شهرها مي شود و كمكي براي مسئولان و مربيان در اتخاذ روشهاي موثر براي پيشگيري از مشكلات وبرنامه ريزي براي آموزش خاص مديران و معلمان مناطق مورد نظر با توجه به نيازها و انتظارات خواهد بود. صابر محمدي آموزگار ناحيه 2 قم