Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801120-54014S1

Date of Document: 2002-02-09

براي نخستين بار بر بستر ضايعات نخل و الگ هاي دريايي توليد قارچ خوراكي صدفي در قشم آغاز شد براي اولين بار در ايران نوعي قارچ خوراكي به نام پلورتوس Pleurotus بر روي بستري جديد متشكل از ضايعات نخل و الگ هاي دريايي در مركز تحقيقات بيوتكنولوژي خليج فارس توليد شد. فرداد هرمزي كارشناس ارشد و عضو هيات علمي مركز پژوهش هاي بيوتكنولوژي قشم با بيان اين مطلب به خبرنگار ما درزمينه مزيت توليد اين قارچ گفت: اين قارچ به قارچ صدفي ( pleurotus) معروف است. قارچي كه بيشتر مردم با آن سروكار دارند، قارچ دكمه اي Agaribous نام دارد. تفاوت هاي عمده اين دو نوع قارچ در شكل ظاهري، نحوه فرآوري و قيمت آن است. قارچ دكمه اي نياز به كامپوس (Campous) يعني بستري تخمير شده از كاه، كشت فضولات حيواني و طيور دارد. در اين بستر پس از تخمير و پاستوريزاسيون، مراحل كاشت، داشت و برداشت قارچ انجام پذير است. مراحل توليد قارچ دكمه اي نيازمند امكانات، تجهيزات و سرمايه گذاري به نسبت بالاتري نياز دارد و عملا افراد عادي توانايي توليد آن را به صورت بومي و سنتي ندارند درحالي كه قارچ توليد شده توسط اين مركز (قارچ صدفي ) قيمت تمام شده به مراتب كمتري اين دارد قارچ با قيمت كيلويي هزار 12 ريال قابل عرضه به بازار است. قارچ صدفي با هدف بومي سازي اين فن آوري توليد شده و نيازهاي غذايي كمتري نسبت به قارچ دكمه اي دارد و در شرايط سخت تر، مقاومت بيشتري در مقابل رقباي طبيعي از خود نشان مي دهد. هرمزي درمورد انگيزه توليد اين محصول افزود: مساله بومي شدن، اصلي ترين هدف ما در بود مناطق محروم، گسترش تكنولوژي بسيار پيشرفته و غيرمنطبق با شرايط بومي و سنتي به طور مسلم با شكست مواجه خواهد شد. لذا سعي بر اين است كه نوع فن آوري پيشنهاد شده براي افراد محلي قابل اجرا باشد. در اين منطقه درختان نخل فراواني وجود دارد كه عمدتا صرف سوخت شده و از بين مي روند. لذا هدف ما توليد محصولي است كه ارزش افزوده بالاتر ايجاد كند و اين محصول علاوه بر دارا بودن اين خواص با سرمايه كمتر، بهره وري بالاتر و در زمان كوتاه تر به ثمرمي رسد. هرمزي درزمينه نيازهاي سرمايه اي و تجهيزاتي توليد اين قارچ گفت: مراحل توليد قارچ دو بخش دارد: بخش عمومي كه همه مي توانند آن را انجام دهند و بخش دوم كه اندكي تخصصي تر است. وي درمورد مراحل توليد گفت: ابتدا واريته قارچ مورد نظر را بايد در لوله آزمايشگاه به صورت خالص و پاك كشت داد. در مرحله بعد قارچ روي بذر گندم منتقل مي شود. گندم به دليل ريز بودن و قابليت بسته بندي آن در ابعاد كوچك، پايه مناسبي براي رشد سريع قارچ پس است از انتخاب نوع گندم مناسب و افزودن تركيبات تنظيم كننده PH و رطوبت مناسب براي رشد قارچ، سيد ( syde) اوليه تهيه مي شود. پس از انتقال قارچ ها روي گندم و مرحله سيدسازي، مدت دو هفته زمان لازم است تا رشد قارچ ها روي گندم كامل شود. پس از اين مرحله، syde مذكور قابل عرضه در واحدهاي توليدي است. ضايعات كشاورزي (در قشم عمدتا ضايعات نخل ها ) پس از خرد و مرطوبشدن و حذف و پاستوريزاسيون رقباي طبيعي قارچ ها بر روي آنها، بستري مناسب براي افزودن sydeسيد قارچي هستند. قارچ ها بر بستر مذكور رشد مي كنند و كل مراحل توليد 2 تا 3 هفته طول مي كشد تا كلاهك هاي قارچ از بستر خارج شوند. دراين مرحله كليه محتواي نخل ها و قارچ ها را باز كرده و در فضاي معمولي قرار مي دهند. عمليات برداشت طي چهار بار يا بيشتر امكان پذير است. هرمزي درمورد ميزان اطمينان مصرف كنندگان به اين محصول و زمان ماندگاري آن افزود: در رابطه با محصولات غذايي، كنترل استاندارد كلي زير نظر اداره كل كنترل غذا - دارو است و طبيعتا هر واحدي كه متقاضي توليد انبوه است نياز به مجوز دارد. باتوجه به اين كه محصول غذايي است همچون ساير محصولات غذايي زمان ( ماند ) ويژه اي دارد. لذا قارچ ها بايد ظرف م - ----دت 5 تا 10 روز پس از بسته بندي نهايي به مصرف برسند. وي در خاتمه درزمينه چشم انداز صادراتي اين محصول گفت: باتوجه به موقعيت قشم و به جهت همسايگي با كشورهايي كه محصولات كشاورزي آنها عمدتا وارداتي است، مي توان اميدوار بود كه با يك بازاريابي صحيح در كشورهاي حوزه خليج فارس بازار مناسبي براي سرمايه گذاري در امر توليد و يا حتي صادرات محصول به دست مي آيد. از منطقه آزاد قشم به عنوان متولي اصلي اين طرح انتظار مي رود كه درزمينه اخذ مجوز براي توليد انبوه و تبليغات براي محصول در سطح بومي و براي جا دادن محصول در الگوي غذايي مردم و نيز صادرات و بازاريابي محصول مساعدت كند. اين قارچ 27 درصد /1 6 پروتئين درصد چربي 58 درصد /11 5 كربوهيدرات درصد خمير /9 3و درصد خاكستر دارد و به ازاي هر 100 گرم 265 كيلوكالري انرژي آزاد مي كند. كشور ايران با دارا بودن سواحل طولاني، موقعيت مناسبي براي مطالعات و تحقيقات بيوتكنولوژي دريا دارد. منطقه آزاد قشم با هدف توسعه هر چه بيشتر سرمايه در اين جزيره پيشقدم احداث مراكز تحقيقاتي مربوط به اين رشته شده اس -- - - ت. عمليات اجرايي مركز تحقيقات بيوتكنولوژي، باسرمايه گذاري منطقه آزاد قشم و به همت دكتر نسرين معظمي از آغازبه 74سال كار كرد و در با 78سال جذب نيروهاي متخصص (عمدتا بومي ) به بهره برداري رسيد. اين مركز با اتكا به ظرفيت هاي زيست محيطي توانست به پژوهش هاي كاربردي و بنيادي دست يابد.