Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801112-53895S5

Date of Document: 2002-02-01

تالابها: آب، زندگي و فرهنگ جمعيت زنان مبارزه با آلودگي محيط زيست بهمن 13 مصادف است با روز جهاني تالاب. براي اولين بار بزرگداشت روز جهاني تالابها در سال 1997 به شكلي جهاني برگزار شد و براي بار دوم در سال 1998 برنامه هايي حول محور اهميت آب در زندگي و اهميت تالابها در فراهم آوردن آب، در سطح جهان به اجرا درآمد. موضوع پيشنهادي روز جهاني تالابها در سال 1999 عبارت بود از: مردم و تالابها، پيوند موضوع ضروري روز جهاني تالاب در سال 2000 يافتن تالابهايي بااهميت بين المللي و افزودن آن به ليست رامسر بود. شعار روز جهاني تالاب در سال 2001 عبارت بود از: جهان تالابها، جهاني براي اكتشاف. شعار پيشنهادي روز جهاني تالاب در سال جاري ( ) 2002 عبارت است از: تالاب ها: آب زندگي و فرهنگ. در نوامبر 2002 (آبان ) 1381 قرار است هشتمين همايش اعضا كنوانسيون در اسپانيا برگزار شود. پنج محور اصلي تكنيكي براي بحث، در اين همايش عبارتنداز: ) 1 تالابها چالش هاي اصلي و نيز فرصت هاي فراهم آمده در قرن جديد. ) 2 تالابهاي موجود و ارزيابي آنها. ) 3 گام هاي عملي جهت به ثبت رساندن تالابهاي با اهميت بين المللي در ليست رامسر. ) 4 مديريت تالابها براي بهره برداري پايدار: تجربيات به دست آمده و چشم اندازهاي نو. ) 5 جنبه هاي فرهنگي تالابها به عنوان ابزاري براي حفاظت و بهره برداري خردمندانه. متاسفانه كشور ما نيز به عنوان زادگاه اين پيمان نامه آن چنان كه شايسته است در حفظ و حمايت از اين پديده هاي آسيبپذير تلاشي در خور يك پيشگام را نداشته است. از آن جمله تاكنون هيچ طرح ملي جامعي براي تالابها تهيه نشده است. در نتيجه ارزش كمي اين تالابها نيز مشخص نشده و لذا هر روز شاهد از دست رفتن هرچه بيشتر اين ثروت خدادادي هستيم. طبق آخرين اطلاعات اعلام شده از حدود 256 تالابي كه در كشور شناخته شده تنها كمتر از 80 تالاب مورد مطالعات كلي قرار گرفته از است اين مجموعه 21 تالاب با مساحت هكتار 1411950 جزو ليست رامسر قرار دارد. هر چند كه 7 تالاب به علت سوء مديريت و عوامل سوء توسعه در ليست R.M قرار گرفته اند. هم اكنون تنگناها و معضلات بسياري تالابهاي شناخته شده كشور را تهديد جدي مي كند كه در يك نگاه كلي مي توان آنها را بدين صورت برشمرد. - 1 راه سازي در كنار يا در دل تالاب مجموعه 18 تالاب از 70 تالابي كه مخاطرات آنها شناسايي شده است با مساحتي بالغ بر 1646283 هكتار در تهديد جدي اين عامل قرار گرفته است. نظير: بزرگراه شهيد كلانتري در درياچه اروميه، كنار گذر انزلي (فعلا متوقف شده ) احداث بزرگراه بين منتهي اليه هامون هيرمند و منتهي اليه هامون صابري، احداث راه در تالابهاي بين المللي آلما گل و آلاگل در استان گلستان، احداث جاده در وسط تالاب كاني برازان در شهرستان مهاباد احداث جاده به عرض 4 متر و طول 4 كيلومتر در داخل تالاب يادگارلو در شهرستان نقده احداث جاده هاي متعدد در تالاب هورالعظيم و... - 2 ورود پسابهاي آلوده ورود پسابهاي آلوده كشاورزي و فاضلابهاي خانگي و صنعتي از ديگر تهديدهاي جدي است كه تالابهاي استان خوزستان، مازندران و گيلان در راس اين معضل قرار دارند. - 3 زهكشي و بهره برداري از آب تالاب زهكشي و بهره برداري از آب تالاب از طرق مختلف نظير پمپاژ، كانال كشي و مشابه آن از ديگر عوامل تهديدكننده كاهش آب و برهم خوردن تعادل طبيعي تالابهاي كشور است كه حدودا 18 تالاب كشور در استان هاي خوزستان آذربايجان غربي، آذربايجان شرقي، فارس، گلستان، مازندران، گيلان، ايلام و چهار محال بختياري به آن مبتلا هستند. - 4 سدسازي در بالا دست و يا در خروجي هاي تالاب سدسازي از ديگر مخاطرات جدي كاهش آب تالابها و بر هم خوردن نظام طبيعي آنهاست. بيش از 12 تالاب به اين مصيبت دچار شده اند. نظير احداث سد خاكي در ضلع شمالي خروجي تالاب آلاگل احداث، سد انحرافي بر روي تالاب شورگل، احداث سد بر روي خروجي تالاب چغاخور چهارمحال بختياري و... - 5 معرفي گونه هاي غيربومي معرفي گونه هاي غيربومي ( گياهي و يا جانوري ) در اين كانون هاي مهم تنوع زيستي، از ديگر خطرات جدي است كه حدودا 16 تالار كشور را دچار مخاطره زيستي كرده است. نظير معرفي آزولا در تالاب انزلي، معرفي گونه آمور علفخوار در تالاب سياب درويش ايلام و يا معرفي آمور در هامون صابري و يا معرفي گونه غير بومي كهور در تالابهاي خليج گواتر و مصب رودخانه باهو و... - 6 آلودگي نفتي آلودگي نفتي اگرچه از نظر فراواني تنها 5 تالاب را در سه استان بوشهر، خوزستان و هرمزگان در خطر جدي قرار داده است ولي از نظر مساحت سطحي معادل 428000 هكتار را در بر مي گيرد. - 7 تخريب جنگل هاي بالادست حوزه هاي تالابي و يا جنگل هاي تالابي (جنگل هاي حرا ) از ديگر مشكلات تالابهاي شمالي و جنوبي كشور مي باشد، نظير تالابهاي رودخانه هاي دز و رودخانه كرخه، و تالاب خور خوران و دلتاي رود شور و يا تخريب جنگل ها در بالادست تالابهاي استان گيلان و مازندران. ديگر تهديدهاي تالابهاي كشور عبارتند از: - 8 تبديل كاربري تالاب به كشاورزي - 9 جمع آوري تخم پرندگان و جانوران تالابي - 10 شكار و صيد بي رويه - 11 قطع ني آتش زدن برداشت بي رويه از پوشش گياهي تالابي - 12 چراي بي رويه در محدوده يا حوزه آبخيز تالاب - 13 تغيير كاربري تالاب براي ساخت و سازهاي مسكوني يا مجتمع هاي توريستي - تفريحي - 14 ريختن گازوييل در سطح آب بري از بين بردن پشه مالاريا مثلا در خليج گواتر و هورباهو - 15 برداشت غيراصولي از منابع معدني حوزه تالابها يا خود تالابها - 16 ايجاد مزارع پرورش ميگو در تالابهاي مصبي جنگل هاي حرا كه از يگانه ترين مناطق تالابي جهان به شمار مي آيند. امسال در سي يكمين سالگرد كنوانسيون رامسر ضروري است كه سازمان حفاظت محيط زيست راهكارهاي عملي انديشيده شده براي رفع مخاطرات تالابها را به شكل شفاف ارائه دهد و نقش مردم و تشكل هاي غيردولتي محلي را در اين راهكارها مشخص نمايد. به علاوه امر ارزيابي زيست محيطي اجراي طرح هاي عمراني كه در شعاع فيزيكي و زيستي تالابها قرار دارند را ضروري به شمار آورده و در ليست اجباري ارزيابي زيست محيطي قرار دهد و نيز نظارت بر اجراي ارزيابي زيست محيطي در اين موارد را به تشكل هاي غيردولتي محلي يا ملي واگذار نمايد. نكته پاياني اين كه ضروري است اطلاعات جامع در مورد وضعيت و مشخصات تالابها تهيه و جهت ايجاد حساسيت در مورد اهميت اين اكوسيستم ها در اختيار افكار عمومي قرار گيرد. جمعيت زنان مبارزه با آلودگي محيط زيست هشدار مي دهد با توجه به بحران آب در آينده، اگر مديريتي كار آمد بر روي تالابها اعمال نشود. بزودي شاهد از دست دادن باقي مانده تالابهاي كشور خواهيم بود.