Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801028-53687S1

Date of Document: 2002-01-18

هوش مصنوعي مثل هلن كلر در چت روم سيس مسلمامثل شخصيت اصلي فيلم استنلي كوبريك و آرتور سي كلارك نيست كه سال 2001 با نام آن عجين شده است و مسلما به اندازه شخصيت آن داستان ها نه تنهاحاضر به جواب نيست بلكه گاهي كند ذهني ها و حماقت هايش كفرهر كاربري را درمي آورد عليرضا عبادتي com.ak@37 128 دوازده سال پيش داوگ لنات پيشگام هوش مصنوعي پيش بيني كرد كه عملا همه نرم افزارهايي كه در قرن 21 طراحي مي شوند در خود چيزي شبيه به شعور انسان يا به عبارتي عقل sense]سليم [common لحاظ كرده اند. در آن سال كه لنات اين پيش بيني را ارائه كرد، شش سال بود كه روي پروژه اي به نام سيس Cyc كه در واقع ازكلمه encyclopedia گرفته شده و به معني دايرالمعارف است، كار كرده بود. حالا بعد از صرف 50 ميليون دلار و در حالي كه پا به قرن گذاشته ايم 21 لنات اولين و تنها نرم افزاري را ارائه كرده است كه يك بانك اطلاعاتي است و مي تواند با استفاده از شعور مصنوعي زبان انسان را بفهمد. اگر قرار بود فقط يك /1 5برنامه نويس ميليون داده را در مورد جهان به بانك اطلاعاتي نرم افزار سيس بدهد دست كم 500 سال طول مي كشيد. سيس مسلما مثل شخصيت اصلي فيلم استنلي كوبريك و آرتور سي كلارك نيست كه سال 2001 با نام آن عجين شده است و مسلما به اندازه شخصيت آن داستان ها نه تنها حاضر به جواب نيست بلكه گاهي كند ذهني ها و حماقت هايش كفر هر كاربري را درمي آورد. مهم ترين كاري كه تا به حال از سيس برآمده است نقشش به عنوان يك نرم افزار چندكاره [utility] بوده است و تنها كيفيت بازيابي اطلاعات را در يك موتور جست وجو مثلا لايكوس [Lycos] بالا برده است. به عنوان مثال اگر شما در موتور جست وجوي لايكوس به دنبال كلمه dime (سكه ده سنتي در آمريكا ) بگرديد در ميان اطلاعاتي كه به شما پيشنهاد مي كند، فرانكلين روزولت هم خواهد بود چون سيس مي داند كه بر روي سكه ده سنتي آمريكا عكس فرانكلين روزولت حك شده است. در جاي خود اين توانايي و شعور به اندازه كافي شگفت انگيز و تحسين برانگيز اما است آنچه لنات در نظر داشت خيلي بيشتر از اين بود. در سال 1991 لنات در مصاحبه با مجله ساينتيفيك آمريكن (Scientific American) گفته بود كه اين نرم افراز به گونه اي پيشرفت مي كند كه تا اواسط دهه 90 ميلادي قادر است بدون نياز به مهندس برنامه نويس و تنها از راه خواندن - و اسكن كردن متون - اطلاعات جديد را به خود اضافه كند و نيازي نيست كه يك مهندس كامپيوتر كار طاقت فرساي پرسش و پاسخ را انجام در دهد واقع براساس پيش بيني هاي لنات تا به حال سيس مي بايست به اين توانايي مي رسيد كه از طريق محاوره مطالب جديد را از زبان طبيعي به همان شكل پيچيده اش هنگام صحبت كردن كسب كند. اما حالا كه موقع تحقق وعده هاي لنات رسيده است مي گويد، دست كم پنج سال ديگر وقت لازم است و به نظر مي رسد حداقل بيست سال وقت لازم باشد كه سيس نياز مداوم به كنترل از سوي انسان نداشته باشد. طي اين سال ها به تدريج اين حقيقت آشكار شد كه داده ها و حقايق به تنهايي كافي نيستند. اين داده ها و حقايق تنها زماني معني پيدا مي كنند كه در موقعيت و بافت مشخص [context] قرار گرفته باشند. به عنوان مثال خون آشام در دنياي واقعي وجود ندارد _ اما در يك زمينه داستاني (Setting Fictional) به عنوان يك واقعيت با آن برخورد وجود مي شود چنين حقايقي، نياز بانك اطلاعاتي سيس را به داده ها و حقايق ده برابر مي كند. اما هر پروژه اي بايد جوابگوي مخارجش نيز باشد. اين طرح از سال آغاز 1984 شد اولين بار بابي ري اينمان معاون رئيس سازمان اطلاعاتي سابق آمريكا طرحي را در كنسرسيوم تحقيقاتي شركت فن آوري كامپيوتر و ميكرو الكترونيك موسوم به ام سي سي (Mcc) ارايه كرد كه قرار بود با نسل پنجم هوش مصنوعي كه ژاپني ها با اشتياق و پشتكار فراواني دنبال مي كردند رقابت تا كند سال 1994 قبل از اين كه طرح سيس جايگزين طرح بابي ري اينمان شود، براي درآمد متكي به پروژه هاي سفارشي بانك اطلاعاتي بود. در حال حاضر سيس هنگام كار حتي در ساده ترين الگوي محاوره طبيعي مثل هلن كلري مي ماند كه در اتاق گپ (room Chat)به تور آدم خورده باشد. هلن ] كلر آمريكايي، كر و كور و لال بود براي همين هنگامي كه با دنياي خارج ارتباط برقرار كرد ساده ترين ها و بديهي ترين ها برايش جاي سوال [بود فرض كنيد به اين سيس بگوييد با سيل انتراسيس در انسان سياه زخم ايجاد در ] مي كند انگليسي سياه زخم Anthrax است كه در عين حال نام يك گروه موسيقي متال هم [هست سيس اين جمله را از شما قبول مي كند اما اولين سوالش اين است: منظورتان از انتراكس بيماري است يا گروه دومين موسيقي سوال اين است: منظورتان از انسان مجله انسان است يا گونه انسان در ] رده و راسته [جانوران در مورد فعل ايجاد مي كند كه ] انگليسي آن Cause [است به تمامي تعاريفي كه در بانك اطلاعاتي اش وجود دارد مراجعه مي كند و ممكن است تعداد بيشماري سوال ديگر هم از شما بپرسد. با همه اينها با همين بانك اطلاعاتي كه لنات به اين نرم افزار لحاظ كرده توانايي لازم براي ساختن نرم افزارهايي به دست آمده است كه تا حدودي از پس مسايل واقعي موجود در دنيا بر مي آيند. يك سيستم امنيتي شبكه به نام Secure Cyc هم به اين نرم افزار افزوده شده است. اين بخش حاوي اطلاعاتي است كه جلو آسيبپذيري هاي نرم افزار و پيكربندي شبكه را مي گيرد حتي كارمندهاي اخراجي هم نمي توانند آسيبي به شبكه اي كه از اين نرم افزار استفاده مي كند وارد كنند. علاوه بر اين، اين نرم افزار به ابزاري به نام Cyc Open مجهز است كه به دنياي خارج اين امكان را مي دهد در جهت افزايش و بهبود بانك اطلاعاتي سيس داده ها و اطلاعات جديد را به سيس اضافه كنند. يك نوار يادگار هم از اين پروژه باقي مانده است و اين يادگار به زماني برمي گردد كه پنتاگون در اوايل 2000 سيس را آزمود. اين نوار نشان مي دهد كه يك كاربر در حال دادن اطلاعات به سيس بود و قصد داشت در مورد سياه زخم ( Anthrax) و بيوتروريسم اطلاعات جديد به بانك اطلاعاتي سيس اضافه كند. طبق معمول نرم افزار مربوطه سوال هايي از كاربر پرسيد. سر آخر هم نتيجه گرفت كه نمي توان از سوزاندن براي از بين بردن باكتري استفاده كرد و افشاندن باكتري راه مناسبي براي انتشار آن نيست در ] واقع بديهي ترين نتايجي كه مي توان از داده ها به دست [آورد. همچنين اين نرم افزار با توجه به داده هايي كه به بانك اطلاعاتي اش خورانده بودند، نشان داد كه شخصي به نام بن لادن به انتراكس دسترسي دارد چون سازمان القاعده به آن دسترسي دارد. تمام اين تجزيه و تحليل ها براي يك كارمند ساده سازمان اطلاعات آمريكا مانند آب خوردن ساده است. اما دست كم دو دهه طول كشيد تا اين ها را به كامپيوتر آموختند. مرجع: سانتيفيك آمريكن ژانويه 2002