Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801025-53640S1

Date of Document: 2002-01-15

برنامه ريزي به جاي خيالپردازي چگونه برنامه ريزي دقيقي داشته؟ باشيم مردي چوپان ميشهاي يك فرد ثروتمند بود. دستمزد او مقداري روغن بود كه آن را در كوزه اي كه درخانه كوچكش آويزان بود جمع مي كرد. در يكي از روزها چوپان هنگام غروب آفتاب براي استراحت در خانه كوچكش نشست و عصايش را كنارش قرار داد و نگاهي به كوزه آويزان كرد و با خودش گفت: اين روغن را در آينده مي فروشم و ميشي مي خرم، سپس آن ميش، ميش ديگري به دنيا مي آورد، پس آن ميش كوچك، بزرگ مي شود و ميشهاي زيادي برايم به دنيا مي آورد، همان طور كه مادرش ميشهاي زيادي به دنيا آورد، من اين ميشي را كه الان با من است به صاحبش برمي گردانم بعد ثروت زيادي ازميشهايم به دست مي آورم و قصر بزرگ و زيبايي مي خرم و زماني كه فرزندم بزرگ مي شود براي تربيت و آموزش او با مربي دانايي مشورت مي كنم پس اگر فرزندم بخواهد نافرماني كند با اين عصا او را چوپان مي زنم با قدرت عصايش را بلند كرد، عصا به كوزه آويزان برخورد كرد و آن را شكست و روغن بر سر و روي و لباسش ريخته شد. چوپان از خواب خياليش بيدار شد و به آنچه كه برايش اتفاق افتاده بود نظري افكند و باصداي غم انگيزي گفت: اين جزاي فردي است كه در رويا زندگي مي كند. خيالپردازي يعني؟ چه خيالپردازي يك فرآيندرواني است كه در آن تصور اشياء، حوادث و اتفاقات در زمان حاضر وجود ندارند و فرد ممكن است در مورد حوادث و وقايعي كه قرار است در آينده اتفاق بيفتد غرق در رويا شود ودر آينده زندگي كند. خيالپردازي در حدطبيعي و محدود نشان دهنده سلامت رواني است. خيالپردازي زماني بيمارگون و نابهنجار است كه از حد خود فراتر رفته طوري كه شخص از واقعيت دور شده و تسلطي بر زمان حال نداشته باشد، مانند آنچه كه در حكايت آن چوپان گفته شد. در خيالپردازي بيش از اندازه، فاصله اي بين زمان حال و آينده به وجود مي آيد و باعث اضطراب مي گردد. يكي از دلايلي كه موجب اضطراب انسان مي شود اين است كه فرد درباره آينده و نقشهاي احتمالي كه قرار است بعدها ايفا كند خيالپردازي مي كند. دلهره نسبت به مسئوليتهاي احتمالي آينده، باعث اضطراب مي شود واين اضطراب خود باعث كاهش فعاليتها و كارهاي فعلي فرد مي شود و نظير آن را مي توان در بين بعضي از دانش آموزان يافت. براي مثال علي دانش آموز سال اول دبيرستان است، او قصد دارد پس از اتمام دوره متوسطه وارد دانشگاه شود ودر رشته مورد علاقه اش ادامه تحصيل دهد، او در مورد رشته اي كه مي خواهد در دانشگاه ادامه تحصيل دهد درحال جمع آوري و كسب اطلاعات از منابع گوناگون است. او اغلب اوقات هم در كلاس درس و هم درخانه درباره دانشگاه، غرق در رويا و خيال مي شود، اين مساله باعث شده از درسهاي خود غافل شود و در چند درس نتواند نمره مطلوبي به دست آورد و باز همين ضعف درسي باعث اضطراب و نگراني او شده است. علي بايد با محيط اطراف خود در تماس باشد از احساسات و تقاضاهاي غيرواقعي خويش آگاهي يابد و نيز تقاضاها و احساسات واقعي خود را بشناسد و با توجه به محدوديتها و تواناييهاي خود عمل كند و به آنچه در پيرامونش مي گذرد هشيار باشد و هشياري خود را از موقعيت فعلي و زمان فعلي از دست ندهد. چيزي كه مهم به نظر مي رسد توجه به زمان حال است، آينده هنوز نيامده و نمي توان مستقيما در آن زندگي و فعاليت كرد تنها در زمان حال است كه مي توان كاري انجام داد. علي براي اين كه به هدف خود يعني تحصيل در دانشگاه دست يابد بايستي سلسله مراتبي را پشت سر بگذارد تا به هدف خود نايل شود. او براي اين كه بتواند در دانشگاه تحصيل كند بايد در آزمون ورودي دانشگاه شركت نمايد، يكي از شرايط شركت در آزمون نيز اتمام تحصيلات دوره متوسطه است، براي اتمام تحصيلات هم بايد كليه درسهاي دوره متوسطه را با موفقيت پشت پس سربگذارد براي ورود به دانشگاه اين سلسله مراتب بايد با موفقيت گذرانده شود. علي براي رسيدن به هدفش به جاي خيالپردازي بايد برنامه ريزي داشته باشد، هدف از برنامه ريزي هم اين است كه از روي هم انباشته شدن درس جلوگيري شود از وقت وانرژي خود براي يادگيري مطالب درسي حداكثر استفاده را كند. با برنامه ريزي احتمال رسيدن به اهداف مورد نظر بيشتر مي شود. برنامه ريزي به دو نوع است: برنامه ريزي بلند مدت كه براي رسيدن به اهداف آينده است و مدت زمان آن طولاني است، يعني از همين حالا كه علي كلاس اول دبيرستان است تا ورود به دانشگاه را دربرمي گيرد. برنامه ريزي كوتاه مدت، براي انجام برنامه طولاني مدت برنامه ريزيهاي كوتاه مدت لازم است. علي براي اين كه سالهاي دبيرستان را با موفقيت پشت سر بگذارد نياز به يك برنامه ريزي كوتاه مدت دارد. نحوه برنامه ريزي درسي برنامه ريزي بايستي با توجه به برنامه درسي مدرسه تهيه گردد و بهتر است فاصله زماني بين درسي كه در مدرسه تدريس مي شود با مطالعه اي كه در خانه انجام مي شود كم باشد. اين برنامه در خانه به دو قسمت تقسيم مي شود- 1 تكرار و تمرين درسهاي همان روز كه در مدرسه تدريس شده است - 20 پيش مطالعه درسهاي روز بعد ( فردا ) در خانه پس از انجام فرايض ديني و دانش آموز استراحت، درسهايي را كه همان روز در مدرسه تدريس شده تمرين و مرور مي كند، بعد از نيم ساعت استراحت درسهايي كه مربوط به روز بعد است مطالعه مي كند و بهتر است قبل از اين كه معلم درسي را تدريس كند دانش آموز يك پيش مطالعه ازدرس روز بعد داشته باشد، بين هر درس پانزده دقيقه استراحت باعث ايجاد آرامش فكري و كمك به يادگيري مطالب درسي مي شود. براي مثال به برنامه روز شنبه كه در جدول آمده توجه كنيد. روزهاي ديگر هم به همين ترتيب در برنامه نوشته مي شود زمان اختصاص داده شده براي هر درس مي تواند با توجه به توانمندي هرفرد كم يا زياد شود، در هر صورت نبايد براي مطالعه هر درس بيشتراز دو ساعت وقت در نظر گرفت. مدت زمان استراحت براي هر درس نيز مي تواند كم يا زياد شود حداكثر زمان استراحت براي هر درس مي تواند 30 دقيقه باشد. به اين ترتيب چنين برنامه اي از قابليت انعطاف پذيري و اصلاح و تغيير برخوردار است. براي اين كه برنامه، قابل اجرا باشد بايد باتوجه به روحيه هر فردي تهيه و تنظيم گردد و از تهيه برنامه هاي پيچيده و سنگين خودداري گردد. بنابراين بهترين برنامه ريز خود دانش آموز است تا با توجه به علاقه مندي، استعداد و آگاهي از نقاط قوت و ضعف، اقدام به تهيه برنامه كند ودر اين مورد از اعضاي خانواده و مشاور مدرسه نيز كمك بخواهد. يك روش پيشنهادي براي مطالعه بهتر - 1 قبل از اين كه معلم در كلاس فصلي از كتاب را تدريس كند دانش آموز خود در خانه آن را مطالعه كند تا يك ديد كلي نسبت به آن بخش پيدا كند. - 2 پس از مطالعه بخش يا فصل دانش آموز بايد در مورد موضوعات مختلف سوالهايي را طرح كند. - 3 دانش آموز بايد به سوالاتي كه مطرح كرده مجددا آن بخش از كتاب را خوانده و به سوالات جواب دهد. - 4 بعد از اتمام بخش يا فصل آن را براي خودش تكرار كند ودر هر جا مشكل يا مساله اي حس شد مجددا آن بخش را مرور كند. مطمئن باشيد با به كارگيري روشهاي پيشنهاد شده مي توانيد برنامه ريزي دقيقي براي خود داشته باشيد و از وقت خودحداكثر استفاده را بكنيد. مجيد خسروشاهيان روانشناس باليني و مشاور