Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801023-53615S1

Date of Document: 2002-01-13

صنايع كارتن سازي نياز به خانه تكاني دارند كمتراز نيمي از توليدات كارتن كشور در كارخانه ها توليد مي شود سهامداران صنعت كارتن و بسته بندي در بورس تهران طي هفته هاي اخير شاهد نوسانات قابل توجه در قيمت و پيش بيني سود سهام اين شركت ها بودندكه با كاهش شديد سهام شركت هاي كارتن سازي، سردرگمي سهامداران اين صنعت دو چندان شد و اين سوال براي دارندگان سهام كارتن مطرح شد كه (چه اتفاقي در اين صنعت درحال وقوع؟ است ) نگاهي به فعاليت كارتن سازها در دو دهه گذشته نشان مي دهد كه در اين سال ها تحول قابل توجهي درجهت نوسازي و ارتقاي دانش و فن آوري صنعت كارتن سازي كشور به وقوع نپيوسته است. نكته اي كه در طول سال 20 گذشته باعث شده است تا اين شركت ها اقدام به نوسازي و تجديد ساختار فني و تكنولوژيك خود نكنند، سود قابل توجه و ارزش بالاي سهام شركت هاي كارتن سازي و بسته بندي طي اين سال ها بوده است كه البته دلايل و عللي غير از بحث مديريت و كارآمدي اين صنايع داشته و عمدتا بسته بودن اقتصاد كشور سبب ساز آن بوده است. يكي از ويژگي هاي صنعت كارتن سازي، غيرقابل رقابت بودن اين صنعت، به دليل هزينه حمل بالاي محصولات كارتن به داخل كشور است. ازاين گذشته، وابسته بودن صنعت كارتن سازي به محل استقرار و مصرف بازار از مزيت هاي طبيعي اين صنعت است كه موجب مي شود اين صنعت در سطح كشور غيرقابل رقابت با توليدكنندگان جهاني باشد. همچنين كنترل مستقيم قيمت كاغذ از سوي توليدكنندگان كاغذ، تخصيص ارزهاي ترجيحي به واحدهاي توليدي و صدور مجوز براي واردات كاغذ در سال هاي گذشته، نوعي شبه انحصار را در مجموع بازار كشور به وجود آورده بود كه همين عوامل باعث شدند تا فعاليت در اين صنعت همراه با سود فراواني باشد. اما از سال 76 و با رواج بحث هاي آزادسازي در اقتصاد كشور، صنعت كارتن سازي به سمتي حركت كرد كه هر سه عامل تاثيرگذار در سوددهي اين صنعت روبه محو شدن گذاشت و اين باعث شد تا با حذف آرام اين سه عامل از محيط كسب و كار كاغذ و كارتن، اين صنعت به صنعتي كاملا رقابتي تبديل شود. دكتر همايون فريور يكي از دست اندركاران صنعت كارتن كشور در اين باره به خبرنگار ما مي گويد: (به دليل بسته بودن شرايط اقتصادي كشور و وجود شبه انحصار در صنعت كارتن، مديران اين صنعت به ويژه سهامداران عمده شركت هاي سهامي عام فعال در صنعت كارتن، براي تعقيب و پيگيري تغيير و تحولات جهاني صنعت كارتن سازي و تصميم گيري استراتژيك دليلي نديدند و متاسفانه به دليل حرفه اي نبودن سهامداران عمده شركت هاي صنايع كارتن سازي و بسته بندي، عملا اين صنعت از قافله جهاني عقب ماند، به طوري كه درحال حاضر از نظر وضعيت تكنولوژيك بيش از 15 سال از وضعيت روز دنيا عقب هستيم و مجموع سخت افزار و نرم افزارهاي موجود در صنعت كارتن سازي كشور، متعلق به دو نسل قبل اين صنعت است ). حال اين پرسش مطرح مي شود كه از سال 76 كه زمزمه هاي آزادسازي اقتصادي در كشور فراگير شد، چرا صاحبان صنايع كارتن سازي و بسته بندي، چاره اي براي حل معضلات و مشكلات اين صنعت؟ نيانديشيدند با مرور كارنامه اين صنعت درمي يابيم كه در سال 78 و با ائتلاف چند شركت كارتن سازي، نوعي سهميه بندي كاغذ در مجموعه اين صنعت با همكاري وزارت صنايع و معادن طراحي شد كه در واقع پاك كردن صورت مساله بود. اين سهميه بندي، تنها به عنوان پوششي براي نديدن مشكلات موجود و واقعي اين صنعت، باعث شد تا تغيير و تحول در اين صنعت با تاخير مواجه شود. ضمن آنكه شركت هاي كارتن سازي به ويژه شركت هاي سهامي عام اين صنعت، سرمست از اين سهميه بندي با القاي كمبود كاغذ در قيمت بازار، كارتن و ورق را به شدت افزايش دادند كه اين افزايش منجر به هجوم سودي بادآورده به اين صنعت شد و در واقع با اين افزايش قيمت، كودتايي عليه مصرف كننده نهايي به وقوع پيوست. اما پس از گذشت يك دوره موقت دوساله با لغو رسمي سهميه بندي در خردادماه گذشته ورق برگشت، به طوري كه كماكان قيمت و پيش بيني سود سهام شركت هاي كارتن سازي نتوانسته است به تعادل برسد. در همين سال ها، به دليل گران بودن كارتن بسياري از صنايع كشور به بسته بندي غير از كارتن روي آوردند، به ويژه در بخش هاي صنايع غذايي، دارويي و لوازم خانگي بسته بندي هاي پلاستيكي و شيرينگ پك توانستند بازار بسته بندي را تسخير كنند. به نظر مي رسد با تغييرات صورت گرفته در صنعت بسته بندي و سليقه مصرف كنندگان، ميزان مصرف كنوني كارتن كشور بيشتر از 400 هزار تن نباشد كه از اين ميزان بيش از 200 هزار تن آن در كارگاه هاي كارتن سازي توليد مي شود و كمتر از 200 هزار تن از كل توليد كارتن كشور در 12 كارخانه كارتن سازي كه به صورت انبوه اين كار را انجام مي دهند، توليد مي شود. همايون فريور مي گويد: (سهامداران صنعت كارتن بايد باور كنند، امروز عواملي كه باعث شده بود تا صنعت كارتن از حاشيه سود بالايي برخوردار باشد، از بين رفته است و درحال حاضر تنها نگاه موجود در صنعت كارتن كه مي تواند موجب بالا بردن حاشيه سود اين صنعت شود، بحث نوآوري تكنولوژيك و به كارگيري سخت افزارها و نرم افزارهاي مناسب در مجموعه اين صنعت است ). وي تاكيد مي كند: (اگر در اين چند سال اتفاق مناسبي در صنعت كارتن و بسته بندي رخ ندهد، ظرفيت هاي قابل توجهي از توليد كارتن از بين خواهد رفت، لذا بايد در صنعت كارتن كشور، خانه تكاني شود. ما در صنعت كارتن به نوآوري، ارتقاي كيفيت، تنوع محصولات، استراتژي عملياتي و توجه اكيد به تجهيز منابع انساني نياز داريم ). در همين حال گفته مي شود امسال تقريبا 3 تا 4 هزار تن كارتن وارد كشور شده است و اين نشان مي دهد كه در كشور، هر روز توجه به كارتن با كيفيت بالا بيشتر از گذشته مي شود و اگر به اين نياز توجهي نشود، بايد منتظر اتفاقات ناگوارتري در اين صنعت بود. دكتر همايون فريور در اين باره اظهار مي دارد: (امروز در صنعت كارتن تقريبا وضعيتي مشابه سال هاي 74 73 و صنعت نساجي را شاهد هستيم. به طور كلي در اقتصادي كه هر روز به سمت فعاليت هاي رقابتي جهت گيري مي كند، بايد بتوانيم در اين اقتصاد سازمان هاي مشتري گرا به وجود بياوريم و هرچقدر اين سازمان ها كه توانمندي رقابتي هم دارند، بتوانند با مشتري گرايي بيشتر، به ارائه و نوآوري اطلاعات بپردازند، به ايجاد نهاد سهامداري حرفه اي در كشور كمك مي كنند و در جامعه اي كه سهامدار و هيات مديره حرفه اي باشند، مي توانند حقوق اجتماعي بيشتري را در استفاده از منابع اقتصادي و ايجاد بهره وري در سامان اقتصاد به وجود بياورند ). بايد توجه داشت كه بدون شك توليد كارتن خوب و مطلوب با قيمت مناسب، نجات بخش اين صنعت خواهد بود.