Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801017-53554S7

Date of Document: 2002-01-07

ديدگاه نشست قاهره: شروع همكاري جديد توليدكنندگان نفت جهان ( ) 1 دكتر علي صباغيان اشاره: آخرين نشست وزيران نفت عضو سازمان كشورهاي صادركننده نفت (اوپك ) در سال 2001 ميلادي روز جمعه 28 دسامبر ( دي ) 7 در شهر قاهره پايتخت مصر برگزار شد. در اين نشست كه به طور فوق العاده تشكيل شد وزيران نفت اوپك با /1 5كاهش ميليون بشكه از سقف توليد اين سازمان از ابتداي سال 2002 ( دي ماه ) 11 و به مدت 6 ماه موافقت اين كردند تصميم علاوه بر تاثيري كه بر قيمت ها در بازار جهاني نفت برجا مي گذارد از لحاظ همكاري بين توليدكنندگان نفت اوپك و غيراوپك نيز تحولي مهم محسوب مي شود. تحليلگر روزنامه همشهري كه خود در نشست قاهره حضور داشته در مطلب زير به بررسي دلايل و نيز پيامدهاي تصميم وزيران نفت اوپك پرداخته است. سال 2001 براي وزيران نفت كشورهاي عضو اوپك سال پركاري طي بود اين سال، آنها علاوه بر دو نشست عادي خود - نشست هاي 114 و 117 به ترتيب در 16 و 17 مارس و 26 و 27 سپتامبر - پنج نشست فوق العاده - نشست هاي 113 در 17 ژانويه 115 در 5 ژوئن 116 در 3 ژوئيه 118 در 14 نوامبر و نشست مشورتي قاهره در 28 دسامبر - نيز برگزار كردند. برگزاري 7 نشست طي سال 2001 كه بيش از دو برابر ميانگين تعداد نشست هاي سالانه (سالانه 3 نشست ) اوپك طي دوران حيات 41 ساله اين سازمان است نشان از عزم وزيران اوپك براي تاثيرگذاري بر بازار نفت آن هم در زماني كه اين سازمان دوران ميانسالي خود را پشت سر مي گذارد، دارد. تا قبل از نشست قاهره در سال 2001 وزيران نفت اوپك براي تثبيت قيمت ها سه بار سقف توليد اين سازمان را كاهش دادند. مجموع اين كاهش ها كه در نشست هاي 113 در 17 ژانويه 114 در 17 مارس و مذاكره تلفني ماه سپتامبر صورت گرفت به روزانه 3 ميليون و 499 هزار بشكه بالغ مي شد. با اين كاهش ها سقف توليد اوپك از 26 ميليون و 700 هزار بشكه در ابتداي سال 2001 به 23 ميليون و 201 هزار بشكه در ماه سپتامبر كاهش يافت. به رغم كاهش 3 ميليون و 500 هزار بشكه اي در سه دوره فوق الذكر، عدم همكاري توليدكنندگان غيراوپك و درواقع بهره برداري آنها از اين كاهش ها براي افزايش توليد خود، وقايع 11 سپتامبر و تاثير آن بر تقاضاي جهاني نفت و نيز تشديد ركود اقتصاد جهان، عدم رعايت سهميه ها توسط اعضاي اوپك و افزايش ذخيره سازي هاي نفت موجب شد تا از روز 14 سپتامبر كه قيمت هر بشكه /27 36نفت دلار بود به بعد روند كاهش قيمت نفت خام سرعت بيشتري به خود بگيرد. در اين مسير ميانگين بهاي هر بشكه نفت خام سبد اوپك كه در ماه سپتامبر ( شهريور 10 تا 10 مهر ) /24 9دلار بود در ماه اكتبر ( مهر 10 تا 10 آبان ) /19 64به دلار و در ماه نوامبر ( آذر 10 تا 10 دي ) /17 65به دلار كاهش يافت. اين روند در نيمه اول دسامبر نيز همچنان ادامه يافت به طوري كه در روز 11 دسامبر ( آذر ) 20 بهاي هر بشكه سبد نفت خام اوپك /16 22به دلار تنزل كرد. اين وضعيت باعث شد تا وزيران نفت اوپك در يكصد و هجدهمين نشست خود كه به طور فوق العاده در روز چهاردهم نوامبر ( آبان ) 23 در وين برگزار گرديد توافق كنند تا از ابتداي سال 2002 ( دي 11 ماه ) /1 5روزانه ميليون بشكه از سقف توليد خود كاهش دهند. تجربه عدم همكاري توليدكنندگان غيراوپك در 3 دوره كاهش قبلي سال 2001 موجب شد تا وزيران نفت اوپك در نشست يكصد و هجدهم عملي نمودن توافق خود مبني بر /1 5كاهش ميليون بشكه اي سقف توليد اين سازمان را به كاهش روزانه 500 هزار بشكه از توليد غيراوپكي ها مشروط كنند. بر همين اساس پس از آن كه كشورهاي عمده توليدكننده غيراوپك شامل روسيه، نروژ، مكزيك، عمان و آنگولا متعهد شدند /462 5روزانه هزار بشكه از سقف توليد خود را كاهش دهند، كشورهاي عضو اوپك نيز با برگزاري نشست مشورتي خود در تاريخ 28 سپتامبر ( دي 7 ماه ) تصميم نشست قبلي خود را قطعي كردند. با /1 5كاهش ميليون بشكه اي مصوب نشست قاهره مجموع كاهش توليد اعضاي اوپك از ابتداي 2001به 5 سال ميليون بشكه بالغ شده است و سقف كل توليداين سازمان از 26 ميليون و هزار 700 بشكه ژانويه سال 2001 به 21 ميليون و 701 هزار بشكه در ژانويه سال 2002 كاهش يافته است. سهم كاهش توليد هريك از اعضا از كاهش نشست قاهره و نيز سقف جديد توليد آنها در جدول شماره يك آمده است. نشس ----- --- - -ت قاهره از لحاظ همكاري توليدكنندگان اوپك و غيراوپك نيز تحول مثبتي تلقي مي شود. دليل انتخاب قاهره براي برگزاري اين نشست فوق العاده اوپك هم آن بود كه روز بعد از نشست اوپك نشست كشورهاي عرب صادركننده نفت اوپك به همراه مصر و عمان برگزار مي شد.