Hamshahri corpus document

DOC ID : H-801011-53451S1

Date of Document: 2002-01-01

كشاورزان به دنبال دبير كل خانه كشاورز: سهم خود از قدرت و حكومت هستند به رغم آن كه ميانگين رشد سالانه توليد در كشاورزي 4 درصد بوده سرمايه گذاري در بخش كشاورزي بعد از انقلاب منفي بوده است ما براي نمايندگان مجلس كارنامه درست كرده ايم و آنها را زير ذره بين داريم تاببينيم كداميك به دنبال منافع كشاورزان هستند و دوره بعد از آنها حمايت كنيم درصد 99 توليدات كشاورزي در اختيار بخش خصوصي است ولي اين بخش در تصميم گيري هاي مربوط به كشاورزي هيچ سهم و حضوري ندارد گفته مي شود كه از كشاورزي در كشور ما تنها در سخن ياد مي شود و در عمل كسي به اين بخش توجهي ندارد. كارشناسان نبود تشكل هاي خصوصي در بخش كشاورزي را دليل اصلي اين عدم توجه مي دانند و اينك خانه كشاورز آمده است تا اين خلارا 7 پر كند. از همين رو دومين بخش از گفت وگوي خبرنگار ما را با عيسي كلانتري، دبير كل خانه كشاورز كه به همين مقوله اختصاص دارد و به مناسبت هفته جهاد كشاورزي انجام شده است، در پي مي خوانيد. آياابزارهاي لازم را براي تغيير قوانين انحصاري و ضدتوليد در اختيار؟ داريد البته در آينده ابزارهاي قدرتمندتري خواهيم داشت. اما درحال حاضر هم خوشبختانه مجلس به كشاورزي توجه دارد. اما خط و خطوط مجلس را در زمينه كشاورزي دولت تعيين مي كند. ولي وقتي يك تشكيلات قوي كشاورزي باشد كه خودش هم به دنبال اصلاح قوانين باشد و پيشنهاد بدهد قطعا كارها بهتر صورت خواهد گرفت. قوانين فعلي براي كشاورزي كشور مضر است. صنايع ما اگر درحال حاضر كمي سودآور هستند اين سودآوري كاذب است و دليل آن هم قوانين انحصاري است كه پس از انقلاب به نفعشان تصويب شده ولي اغلب قوانين به زيان كشاورزي است و ما بايد اين قضايا را براي قانونگذار روشن كنيم و بگوييم كه علت عدم جذب سرمايه در كشاورزي به قوانين انحصاري مربوط مي شود چرا كه قوانين موجود سرمايه ها را جذب بخش هاي غير از كشاورزي مي كند و سرمايه اي براي كشاورزي باقي نمي ماند. وضعيت سرمايه گذاري در بخش كشاورزي اكنون چگونه؟ است سرمايه گذاري در بخش كشاورزي بعد از انقلاب منفي بوده است. به رغم آن كه رشد توليد در كشاورزي درصد 4بوده اما سرمايه گذاري در آن منفي بوده است. مزيت ملي ما كشاورزي است و منافع ملي كشورمان هم ايجاب مي كند تا سرمايه گذاري در بخش كشاورزي را افزايش دهيم. چرا بايد دلارهاي نفتي را به پاي صنايعي بريزيم كه هيچ سودآوري و مزيتي ندارند. آنوقت در جايي كه داراي مزيت نسبي هستيم به دليل نبود سرمايه قادر به فعاليت نيستيم و نمي توانيم اشتغال و ثروت توليد كنيم. درحال حاضر حدود 40 هزار مهندس كشاورزي و ميليون ها جوان روستايي بيكار هستند و به دليل نداشتن سرمايه و سرمايه گذاري نكردن قادر به جذب اين افراد و افزايش توليد نيستيم. سرمايه گذاري بايد هدفمند باشد تا هم منافع ملي تامين شود و هم منافع جامعه. سال هاست كه سهم اعتبارات كشاورزي از درآمدهاي عمومي دولت درصد 2حدود است درحالي كه اين درصد 26بخش از درآمد ناخالص 25 درصد اشتغال 27 درصد صادرات غيرنفتي و درصد 40 از جمعيت كشور را به خود اختصاص داده است. شما فكر مي كنيد چه عاملي سبب اين فاصله بين سرمايه گذاري و درآمدها شده؟ است مظلوميت كشاورزان، متشكل نبودن آنها و اين كه صداي مظلوميت آنها را كسي نمي شنيد ودر هر شرايطي محكوم به توليد بوده اند. از مظلوميت بخش كشاورزي همين كافي است كه بدانيد از 165 كشوري كه سرمايه گذاري هاي دولتي در بخش كشاورزيشان صورت گرفته ايران در رديف 143 قرار دارد ولي از لحاظ توليد ناخالص ملي در رديف 20 كشور بالاي جدول قرار دارد. شما چقدر خودتان را در اين قضيه مقصر؟ مي دانيد اين موضوع به سياست هاي كلان كشوربرمي گردد و تنها من مقصر نيستم در قبل و بعد از من هم قضيه به اين شكل بوده است. در سياست گذاري هاي كلان كشور شما حضور داشته ايد و صاحب راي 7 بوده ايد. آيا اين طور نبوده؟ است اگر در عمل از بخشي حمايت نشود راي 7يك نفر تاثيري سياست هاي ندارد كلان كشور ما را به اين سو كشانده و فكر نمي كرديم كه بدون سرمايه گذاري نمي توان توليد كرد. در خانه كشاورز به دنبال چه چيزي؟ هستيد حفظ منافع و گرفتن حقوق كشاورزان در همه امور. كشاورز تاكنون صدايي در كشور نداشته است. خانه يك تشكل صنفي است. اما در همه امور سياسي، اقتصادي، فرهنگي و... فعاليت خواهد كرد. كشاورز ايراني تاكنون هيچ جا صحبت نكرده است. با توجه به آن كه شما قريب 20 سال در بالاترين سطح ممكن در عرصه سياست و مديريت فعاليت داشته ايد و با توجه به قدرت تعيين كننده كشاورزان در كشورهاي پيشرفته، آيا كشاورزان ايراني از طريق خانه كشاورز مي خواهند به يك قدرت تعيين كننده در امور توليدي، اقتصادي و سياسي تبديل ؟ شوند آيا چنين انديشه اي در پس تشكيل خانه كشاورز نهفته ؟ است چرا كه نه، قطعا كشاورزان به دنبال سهم خود از قدرت و حكومت اما هستند فعاليت هاي خانه در چارچوب قانون اساسي كشور است. ما به دنبال حقوق ضايع شده بسيار زياد كشاورزان طي سال هاي دور و نزديك خواهيم بود. با توجه به آن كه 40 درصد جمعيت كشور را روستاييان تشكيل مي دهند كه به طور مستقيم و غيرمستقيم با كشاورزي مرتبط هستند، قطعا بايد در حكومت و مملكت سهم داشته باشند و منافعشان حفظ شود. درست است كه 99 درصد توليدات كشاورزي در اختيار بخش خصوصي است ولي در تصميم گيري هاي مربوط به كشاورزي و كشاورزان اين 99 درصد هيچ سهم و حضوري ندارند. تعيين قيمت محصولات، نهاده ها، خدمات ونحوه صادرات و واردات و.. به عهده دولت است. در واقع كشاورزان فقط مسووليت توليد را به عهده دارند و در هيچ زمينه ديگري اختيار ندارند. دليل اين امر هم به نداشتن تشكل كشاورزان مربوط است. البته دولت هم مقصر نيست چون نمي تواند /3 5با ميليون نفر بهره بردار صحبت كند. با چه كسي بايد به تفاهم برسد. الان بحث خصوصي سازي مطرح است. اگر كشاورز تشكل نداشته باشد دولت خصوصي سازي مي كند، اما امكانات را در اختيار بخش خصوصي قرار مي دهد كه به فكر منافع خودش است نه منافع كشاورزان و در آن حالت به كشاورز ظلم مضاعف وارد مي شود. اگر كشاورزان تشكل داشته باشند خودشان مي توانند همه امور را در اختيار بگيرند. كشاورزان ما درحال حاضر قدرت پراكنده اي هستند كه اگر متشكل شوند هيچ نيازي نيست كه بخواهند به دولت فشار بياورند تا حمايت شوند. با شكل گيري خانه كشاورز قطب جديدي در صحنه قدرت كشور متولد مي شود. آنها 40 درصد جمعيت كشور را تشكيل مي دهند و خودبه خود يك قدرت غيرقابل انكار به وجود مي آيد. قدرتي كه در همه زمينه هاي اقتصادي، توليدي، سياسي و اجتماعي و ... قدرتمند خواهد بود. سال هاي دورتر را چگونه؟ مي بينيد بعد از بلوغ اين تشكل. البته اين به تصميم شورا بستگي دارد. اما قطعا حفظ منافع ملي و صنفي در كنار حفظ منافع ملي در اولويت است. براي حفظ منافع صنفي بايد وارد صحنه سياست شد و فكر مي كنم ورود كشاورزان به صحنه سياست اشكالي نداشته باشد. درحال حاضر معلمان كشور در مجلس حدود 70 نماينده دارند و در آينده ممكن است كه با توجه به شرايط حاكم بر كشور كشاورزان بخواهنددر مجلس، دولت يا ديگر ارگان ها سهم داشته باشند و اين اشكالي ندارد. آيا براي دستيابي به كرسي هاي كليدي كشور برنامه اي ؟ داريد چرا كه نه وقتي اركان نظام را راي 7مردم در كشور ما تعيين مي كند، اگر ما با برنامه ريزي و حسابشده پيش روي كنيم قطعا به موفقيت از مي رسيم آنجا كه كشور ما اساسا يك كشور سياسي است، دانش آموز، دانشجو، كارمند، كارگر، كشاورز و حتي نظاميان ما هم سياسي حالا هستند كه كشاورزان صاحب يك تشكل شده اند قطعا يكي از اهدافشان به دست آوردن تمام سهم هايي از قدرت وحكومت است كه سال ها از آن دور بوده اند. كشاورزان ما حتي از كوچكترين سهم هاي خود در مملكت محروم بوده اند. براي بهبود وضعيت كشاورزان چه كارهاي ديگري مي توان انجام؟ داد در همه جاي دنيا دنبال اين هستند كه چه چيزي براي كشاورزيشان خوب است، اما كشاورزان ما بايد بروند دنبال آن چيزي كه برايش تعيين مي كنند. مثلا تراكتور را به عنوان يك ابزار كار كشاورز در نظر ما بگيريد دركشور فقط يك كارخانه تراكتورسازي داريم و به كشاورز تحميل مي كنيم كه بايد خودت را تابع كارخانه چون كني كارخانه فقط تراكتور را با يك قدرت توليد مي كند تو هم بايد از همان استفاده كني. از اين قبيل تحميل ها در آبياري، كود، سم، بازار، واردات، صادرات و.. فراوان داريم. در اين حالت نه تنها به كشاورز جفا مي شود بلكه منافع كشور هم به دليل وجود انحصار به خطر به مي افتد جاي آن كه تراكتور اسير كشاورز باشد كشاورز اسير تراكتور است. شما 12 سال به عنوان ارشدترين مدير بخش كشاورزي مشغول كار بوديد آيا اين مشكلات را آن زمان؟ نمي شناختيد چرا براي رفع آنها اقدامي صورت؟ نداديد اين مشكلات آن زمان هم وجود داشت. اما در آن زمان طرف ما تقاضايي نداشت ضمن آن كه من به عنوان وزير بايد حامي منافع دولت مي بودم. البته آن زمان هم اين مشكلات را من مي گفتم و مي شناختم، اما خود كشاورز مشكل اش را نمي شناخت. آيا اين قابل قبول است كه كسي در بخشي كار كند اما مشكل خودش را؟ نشناسد كشاورز ما تشخيص نمي داد. آنها فكر مي كردند كه منافعشان در اين است كه دولت به آنها خدمات بدهد. آنها با سياست كلان و اقتصاد كلان آشنا مثلا نبودند اگر كود را به آنها به جاي دلار 7 تومان با دلار 3 تومان مي داديم او ترجيح مي داد از اين كود استفاده كند اما از طرفي فكر نمي كرد و نمي دانست كه قيمت گذاري ها و بقيه سياست هاي اتخاذ شده درباره آنها را هم با اين رقم محاسبه مي كنند و با اتخاذ اين روش هميشه آنها از نرخ تورم عقب هستند. به آنها مي گفتند 10 درصد قيمت نهاده ها بالا رفته پس 10 درصد قيمت خريد محصول بالا مي رود اما نمي گفتند كه تورم فرضا 22 درصد شده است. با توجه به گفته هاي شما و با توجه به فاصله عميقي كه بين كشاورزان و دولت به وجود آمده و عقبماندگي هاي شديد اقتصادي، تكنولوژيك و... كه كشاورزان با آن روبه رو هستند، آيا بايد انتظار چالش هاي زيادي را بين دولت و خانه كشاورز، براي رسيدن به نقطه ايده آل كشاورزان داشته ؟ باشيم قطعا بين دولت و خانه كشاورز چالش هاي شديدي به وجود خواهد آمد. البته اين چالش ها فقط بين دولت و خانه كشاورز نيست. بلكه بين خانه كشاورز و تمام افرادي كه در بازارهاي كشاورزي سود مي برند و كشاورزان را محروم از سود حاصل از دست رنجشان مي كنند، چالش وجود خواهد داشت. البته ما روي كالاهاي اساسي خيلي صحبت نداريم اما روي بقيه كالاها قطعا حرف هاي زيادي وجود دارد. مثلا سيب درجه يك را از باغدار كيلويي 100 تومان مي خرند اما همان سيب در بازار 400 تومان قيمت دارد. دولت در اينجا نقشي ندارد، پس چالشي كه در اينجا به وجود مي آيد بين خانه كشاورز و واسطه ها خواهد بود و اين چالش قطعا نه تنها به نفع كشاورزان و قدرتمند شدن آنها از لحاظ اقتصادي و اجتماعي مي شود بلكه به نفع مصرف كننده نيز خواهد بود. يعني كشاورز به حق خودش مي رسد و مصرف كننده نيز با خريد ارزانتر سود برده است. يكي ديگر از چالش هاي ما باوزارت راه وترابري خواهد بود. به عنوان مثال يك جاده متري 9 درست مي كنند و يك تابلو مي زنند كه از هر /22 5طرف متر به بالا حريم جاده است و به اين ترتيب به زمين كشاورز تجاوز مي شود و چون كشاورز صدايي نداشت از حقوق اش نمي توانست دفاع كند. البته تمام اين چالش ها در نهايت به نفع كشاورزان و مصرف كنندگان است. يك بررسي در عملكرد سازمان مديريت و برنامه ريزي از ابتدا تاكنون نشان مي دهد كه در اين سازمان به غير از بودجه سال آينده كه در آن بخش كشاورزي با افزايش بودجه درصد 90 روبه رو بوده است در بقيه سال ها در اين سازمان تفكري حاكم بوده كه نمي خواستند و يانمي توانستند به كشاورزي سهم مناسبي اين بدهند قضيه را چگونه ارزيابي ؟ مي كنيد (به اين سوال پاسخ نداد ) اما گفت: در يك سال گذشته چند اتفاق مهم دركشور رخ داده كه همه آنها به نوعي باعث توجه بيشتر به كشاورزي شده است. اول آن كه كشاورزان با شكل گيري خانه كشاورز، صاحب صدا شده اند، دوم آن كه احزاب قوي شده اند وزير كشاورزي عضو جبهه مشاركت است و تشكيلات دولت در اختيار اين حزب است و چون حزب به دنبال منافع خودش است پس براي حفظ موقعيت و جذب آراي كشاورزان در انتخابات بعدي به اين قشر توجه بيشتري مي كنند. اكثريت مجلس در اختيار دوم خردادي هاست و آنها هم به راي 7اين قشر از جامعه براي انتخابات بعدي احتياج دارند ضمن آن كه خشكسالي، بيكاري و واردات موادغذايي و ديدگاه شخص ستاري فر نسبت به كشاورزي باعث شده است كه به اين بخش در سال آينده توجه بيشتري شود. در واقع مي خواهيد بگوييد همه عوامل خواسته و ناخواسته به كمك كشاورزان آمده؟ است دقيقا و ما اين را به فال نيك مي گيريم. درحال حاضر ما براي نمايندگان مجلس كارنامه درست كرده ايم و آنها را زير ذره بين داريم تا ببينيم كداميك به دنبال منافع كشاورزان هستند تا دوره بعد از آنها حمايت كنيم در غير اين صورت نمايندگان از راي 7كشاورزان برخوردار نخواهند بود. ضمن آن كه مقام معظم رهبري به شدت از كشاورزان حمايت مي كنند و اين امر آقايان را وا داشته تا به كشاورزي توجه بيشتري كنند. آيا به صحنه سياست بازخواهيد؟ گشت خير، ديگر خسته شده ام و دوران بازنشستگي فرا رسيده است.