Hamshahri corpus document

DOC ID : H-800230-51478S5

Date of Document: 2001-05-20

آمريكا باتلاق عراق قدرت نمايي هاي اخير بغداد نشان مي دهد كه واشنگتن با طرح پيشنهاد تحريم هاي ممكن هوشمند است راه خوبي براي رسيدن به هدف خود انتخاب كرده باشد. طارق عزيز معاون نخست وزير عراق به اردن و تركيه هشدار داده است در صورتي كه از پيشنهادهاي واشنگتن حمايت كنند از نفت ارزان عراق محروم خواهند شد. طرح تحريم هاي هوشمند از درون دولت بوش بيرون آمده و اساس آن اين است كه تحريم هاي موجود در نتيجه عدم حمايت اعراب و ديگر كشورها در آستانه متلاشي شدن است، بنابراين بايد به فكر طرح ديگري بود. روابط آمريكا با خاورميانه اين روزها دوران سختي را مي گذراند. شرايط به وجود آمده كنوني در منطقه نشان مي دهد اهداف دولت بوش يعني دوستي نزديك و حمايت از اسرائيل، بهبود روابط با اعراب و همزمان تشديد موضع در مقابل صدام حسين تا چه حد متناقض و ناهمگون هستند. براساس طرح پيشنهادي آمريكا در مورد تجديدنظر در تحريم هاي عراق، بخشي از تحريم هاي تجاري اين كشور كه مستقيما به مردم فشار مي آورد تعديل شده اما در مقابل، تحريم هاي تسليحاتي و برخي محدوديت هاي ديگر عراق تشديد مي شود. عراق دليلي براي خشنودي از اين تحريم ها نمي بيند و به همسايگان عرب خود نيز هشدار داده در صورت همراهي با اين تحريم ها از دسترسي به نفت ارزان قيمت عراق محروم مي شوند. براساس تحريم هاي هوشمند، محدوديت هايي براي فروش نفت عراق به كشورهايي چون سوريه و تركيه خارج از نظارت سازمان ملل اعمال شده. البته يك دهه تحريم گسترده، پايه هاي اقتصاد قاچاق در كشورهاي اطراف عراق را آنقدر محكم كرده كه كنترل آن به اين راحتي نيست به دليل اينكه آمريكا و انگليس در جبهه مخالف عراق تنها مانده اند و ديگر كشوري از تحريم هاي بغداد حمايت نمي كند، كالين پاول وزير خارجه آمريكا علي رغم مخالفت شديد سياستمداران تندرو درواشنگتن، در نخستين سفر خارجي خود به خاورميانه رفت تا با شعار كاستن از رنج مردم عراق، حمايت كشورهاي منطقه را از طرح تحريم هاي هوشمند به دست آورد. واشنگتن به جاي تصويب قطعنامه عليه عراق در شوراي امنيت سازمان ملل كه با توجه به اختلاف ميان اعضاي اين شورا در مورد عراق كاري دشوار مي نمود قصد دارد در مقابل از ميان برداشتن بخشي از تحريم ها، همچنان عراق را تحت كنترل داشته باشد. البته هنوز بر سر اينكه عراق براي ورود چه اقلامي مجاز خواهد بود اختلاف نظر وجود دارد زيرا به گفته واشنگتن بعضي كالاها مصارف دوگانه دارند مثلا ورود برخي داروهاي مسكن و مدادهاي معمولي به عراق ممنوع است با اين استدلال كه برخي مواد تشكيل دهنده آنها ممكن است مصارف نظامي داشته باشند. سرنوشت پيشنهاد جديد آمريكا در سازمان ملل به موضع روسيه و فرانسه كه از منتقدان هميشگي تحريم هاي فعلي بوده اند بستگي دارد. اين كشورها علي رغم اين مخالفت با آمريكا با مهار نظامي عراق موافقند. كالين پاول وزير امور خارجه آمريكا در پايان سفر به خاورميانه از استقبال گسترده اعراب از تحريم هاي هوشمند خبر داد اما بيشتر كشورهاي عربي به دليل ادامه درگيري هاي خشونت آميز در فلسطين و خشم افكار عمومي اعراب نسبت به آمريكا و اسرائيل ترجيح مي دهند كه به صراحت از پيشنهاد واشنگتن حمايت نكنند. عراق نيز سعي مي كند با استفاده از همين فرصت با دامن زدن به موضوع فلسطين فضا را به نفع خود تغيير دهد. متحدان عرب آمريكا در خاورميانه به شدت از سياست دولت بوش در اين منطقه خشمگين هستند. ملك عبدالله وليعهد عربستان دعوت واشنگتن براي ديدار از آمريكا بعد از سفرش به كانادا در ماه آينده را رد كرده و گفته است تا زماني كه دولت آمريكا كاري براي توقف حملات اسرائيل به فلسطيني ها نكند به اين كشور پا نخواهد گذاشت. در اين مورد هم اكنون واشنگتن با اين حقيقت روبروست كه طرح ها و پيشنهادهاي موجود براي آتش بس در منطقه، كه يكي پيشنهاد مصر و اردن و ديگري گزارش سناتور جورج ميشل در پايان تحقيق در مورد دلايل آغاز دور جديدي از درگيري هاست، هر دو بر اين تاكيد مي كنند كه توقف شهرك سازي هاي اسرائيل در كرانه باختري و غزه از مهمترين پيش شرطها براي پايان درگيريهاست. جداي از تحريم هاي سازمان ملل، دولت بوش براي بازنگري دو موضوع ديگر نيز تحت فشار است. يكي منطقه پرواز ممنوع و ديگري سرنگوني عراق. پنتاگون از اين نگران است كه منطقه پرواز ممنوع هر لحظه آبستن حادثه است، زيرا پدافند هوايي عراق روزبه روز جسورتر مي شود و قانون احتمالات حكم مي كند كه آمريكا و انگليس دير يا زود خلبان يا هواپيمايي را از دست مي دهند. اين موضوع در كنار اين حقيقت كه منطقه پرواز ممنوع ديگر يك عامل بازدارنده نظامي سياسي نيست، ادامه حفاظت هوايي از اين منطقه را زير سئوال برده است. از سوي ديگر علي رغم توجه ويژه كنگره آمريكا به كنگره ملي عراق، اصلي ترين گروه مخالف رژيم بغداد، واشنگتن نسبت به كارايي اين گروه و اينكه آنها مي توانند خطري براي صدام باشند، خوشبين نيست. در حالي كه سياستمداران تندرو در واشنگتن خواستار فعاليت بيشتر براي تغيير رژيم در بغداد هستند اما بيشتر كشورهاي عرب منطقه با اين سياست مخالفند. تايم