Hamshahri corpus document

DOC ID : H-800123-51139S1

Date of Document: 2001-04-12

ناي بند، نگين سبز خليج فارس * منطقه حفاظت شده ناي بند با چشم اندازهاي بديع، مناسبترين محل براي اجراي برنامه هاي اكوتوريسم ساحلي است. منطقه ناي بند (شامل خليج ناي بند، منطقه حفاظت شده ناي بند و جنگلهاي حراي خورهاي عسلويه، بساتين و هاله ) با هكتار 34220وسعت در 320 كيلومتري جنوب شرقي بندر بوشهر، بدون ترديد زيباترين منطقه ساحلي در طول سواحل خليج فارس به شمار مي رود. آثار به جاي مانده از بندر تاريخي ناي بند در دماغه ناي بند، حاكي از پيشينه تاريخي طولاني منطقه است. اين بندر در عصر آل بويه يكي از بنادر مهم و از مراكز عمده صيد و تجارت مرواريد در خليج فارس بوده است. منطقه حفاظت شده ناي بند با وسعت 22500 هكتار كه به صورت دماغه مرتفعي در ساحل جنوبي خليج ناي بند قرار گرفته، به دليل دارا بودن اكوسيستم كم نظير و ارزشهاي زيستگاهي براي گونه هاي حيات وحش از جمله كل و بز، قوچ و ميش و حضور گونه هاي نادري از قبيل جبير و جيرفتي در سال 1357 به عنوان منطقه حفاظت شده تحت كنترل اداره كل حفاظت محيطزيست استان بوشهر درآمد. خليج ناي بند در ساحل شمالي منطقه ناي بند با وسعت 4130 هكتار يكي از ارزشمندترين زيستگاههاي دريايي خليج فارس است. آرامش نسبي و شفافيت آب در اين محدوده از آبهاي ساحلي، باعث گسترش مجتمع هاي مرجاني و علفهاي دريايي در بستر خليج و آبهاي مجاور آن شده است. خورهاي متعدد، سواحل جنگلهاي حرا، ماسه اي درخشان در بخشهاي شمالي و شرقي، سواحل صخره اي داراي حاشيه باريك ماسه اي در ساحل جنوبي خليج، بخش غربي منطقه حفاظت شده ناي بند، درختان كهنسال انجير معابد در دماغه ناي بند، دشت هموار بخش شمالي، دشتهاي مشجر واقع در ارتفاعات بخش مياني و دره هاي عميق و صخره اي بخش جنوبي اين منطقه، بديع ترين چشم اندازهاي طبيعي سواحل خليج فارس را يكجا گردآورده و مناسبترين محل را براي اجراي برنامه هاي اكوتوريسم ساحلي متكي بر ويژگيهاي طبيعي در اين منطقه فراهم ساخته است. پوشش گياهي: منطقه ناي بند داراي پوشش گياهي متنوع و غني است. درختان حرا در خورهاي خليج ناي بند، مهمترين جامعه گياهي منطقه را تشكيل مي دهد. اين جامعه در سواحل گلي داراي جريان جزرومد آرام مي رويد. استان بوشهر شمالي ترين رويشگاه درختان حرا در خليج فارس است. جنگلهاي حرا جزو باارزش ترين زيستگاههاي ساحلي است و نقش مهمي در پيوند زيست بومهاي خشكي و دريايي ايفا مي كند. پوسينه حاصل از شاخ و برگ و ريشه اين گياهان توسط بسياري از بي مهرگان مصرف مي شود. وجود انبوه بي مهرگان باعث جذب ماهيان و پرندگان آبزي و كنار آبزي به اين سواحل مي گردد. لاروماهيها و سخت پوستان نيز به دليل آرامش آب، وفور مواد غذايي و فراهم بودن پناهگاه مناسب به اين سواحل روي مي آورند. به همين سبب خليج ناي بند يكي از مناطق بسيار با اهميت از ديدگاه زيست محيطي محسوب مي شود. از ديگر جوامع مهم گياهي منطقه، جامعه شوره زار است كه در اراضي مرطوب حاشيه جنگل حرا رشد مي كند و با گونه هايي چمن ازقبيل شور و شصت عروسان همراه است. چندگونه گياهي ديگر از جمله گز و مازو خارشتر و گياهان شورپسند نيز از گونه هاي گياهي غالب منطقه است. استبرق و بادام كوهي نيز در منطقه يافت مي شود. جامعه علفهاي دريايي خليج ناي بند نيز از ديگر جوامع گياهي با اهميت منطقه محسوب مي شود. رويشگاه اين جوامع از منطقه جزرومدي شروع مي شود و در عمق حدود 20 متري خاتمه مي يابد. حيات وحش: مجموعه خليج ناي بند و منطقه حفاظت شده ناي بند محيط مساعدي براي زيست و تغذيه انواع بي مهرگان، ماهيها، خزندگان، پرندگان و پستانداران فراهم ساخته كه بسياري از آنها گونه هاي نادر و يا در حال انقراض حيات وحش محسوب مي شوند. وجود مجتمع هاي مرجاني، علفهاي دريايي و جنگلهاي حرا و همچنين فراهم بودن بسترهاي متنوع گلي، ماسه اي و صخره اي باعث تجمع كم نظير بي مهرگان كف زي از قبيل سخت پوستان، ستارگان دريايي، انواع نرم تنان و كرمهاي پرتار در بستر و منطقه بين جزر و مدي خليج ناي بند شده و محيط مناسبي براي تغذيه انواع ماهيان و پرندگان بوجود آورده مهمترين است گونه هاي ماهي مشاهده شده در آبهاي ساحلي منطقه ناي بند عبارتند از: سنگسر، سرخو، شبه شوريده، زمين كن، خارو، شعه راشگو، شورت، كفشك راست رو، گوزيم، كرشو، ريش نبري، حشينه، جاشره، پيكو، زروك، گرگ فام، يال اسبي، سوس، منقوط، كوسه كولي و دهها گونه ماهي زينتي مجتمع هاي مرجاني. سواحل ماسه اي آرام و امن خليج ناي بند و منطقه حفاظت شده ناي بند همچنين محل مناسبي جهت تخم گذاري لاك پشتان دريايي است. از پرندگان مهم منطقه ناي بند يكي جيرفتي است كه در دشت مسطح دماغه ناي بند، دشتهاي هموار ارتفاعات شمالي منطقه و بوته زارهاي حاشيه خليج ناي بند زيست مي كند. اين پرنده از گونه هاي نادر جانوري است و منطقه ناي بند تنها زيستگاه باقي مانده آن در استان بوشهر است. كبك و تيهو نيز از پرندگان بومي منطقه است كه در تپه ماهورها و ارتفاعات منطقه ناي بند به وفور ديده مي شوند. حواصيل خاكستري، اگرت بزرگ و كوچك نيز از پرندگان بومي منطقه هستند كه در تمام طول سال در حاشيه خليج ناي بند و جنگلهاي حرا زندگي مي كنند. دليجه نيز از پرندگان شكاري بومي منطقه است. ساير پرندگان بومي منطقه عبارتند از: باكلان، چكاوك كاكلي، ديدومك و گنجشك معمولي. در اين ميان پرندگان مهاجر بسياري جهت زمستان گذراني و يا تغذيه به سواحل خليج ناي بند و دشتها و ارتفاعات منطقه روي مي آورند كه مهمترين آنها عبارتند از: هوبره، بالابان، بوتيمار كوچك، سبزقبا، سليم كوچك، زنبور خورگلو خرمايي، گيلانشاه خالدار، كاكايي هاي دودي و صورتي و سرسياه، پليكان پا خاكستري، هدهد، فلامينگو، تنجه، كفچه نوك، سار، آبچليك خالدار و دهها پرنده كنار آبزي ديگر. از پستانداران مهم منطقه مي توان جبير را نام برد. اين آهوي زيبا از گونه هاي نادر جانوري كشور محسوب مي شود و زيستگاه منحصر به فرد آن در استان بوشهر تپه ماهورها و دشتهاي مرتفع منطقه حفاظت شده ناي بند است. از ديگر پستانداران مهم خشكي در منطقه ناي بند مي توان: كل و بز، قوچ و ميش، روباه، شغال و خرگوش را نام برد. وجود آبهاي امن و پاكيزه و داراي عمق مناسب در آبهاي ساحلي منطقه ناي بند همچنين محيط مساعدي براي زيست و تغذيه پستانداران دريايي است. انواع دلفين معمولي، سربي، خالدار، نهنگ دريايي گوژپشت و باله پشتي از پستانداران دريايي مشاهده شده در سواحل اين منطقه هستند كه تمامي آنها در شمار گونه هاي حمايت شده بين المللي قرار دارند. در پايان مي توان گفت كه خليج ناي بند و منطقه حفاظت شده ناي بند هم از لحاظ تنوع زيستگاهي انبوه گونه هاي نادر گياهي و جانوري و هم از نظر چشم اندازهاي بديع و كم نظير، تنوع ساحل، جنگلهاي حرا، خورها، مجتمع هاي مرجاني، چمنزارهاي علف دريايي، منطقه اي منحصر به فرد و بسيار حساس و بي همتا در تمامي طول حوزه خليج فارس است و هرگونه عملي كه باعث برهم خوردن تعادل بوم شناختي اين منطقه شود، خسارات جبران ناپذيري براي محيطزيست منطقه و نسل حاضر و آيندگان خواهد داشت. بوشهر - خبرنگار همشهري