Hamshahri corpus document

DOC ID : H-800104-51051S1

Date of Document: 2001-03-24

در حاشيه استفاده غيرمجاز از برنامه هاي تلويزيوني خارجي; تلويزيون و كپي كاري از برنامه هاي خارجي اشاره; استفاده از كپي برنامه هاي خارجي شايد در شرايط فعلي براي صدا و سيما مشكل آفرين نباشد. ولي تجربه سالهاي گذشته نشان داده كه توليدكنندگان خارجي اگر به مدارك مستند و غيرقابل انكاري در زمينه استفاده غيرمجاز از برنامه هاي خود دست يابند، به گونه اي حقوقي، هزينه هاي پخش چنين برنامه هايي را از طريق راهكارهايي همچون دادگاه هاي بين المللي از مردم ايران دريافت خواهند كرد. مطلبي كه در پي مي آيد به كپي برداري غيرقانوني چنين برنامه هايي مي پردازد: چند شب پيش هنگامي كه يكي از برنامه هاي تلويزيوني را از شبكه هاي داخلي تماشا مي كردم كودك هفت ساله ام كه اين روزها به خاطر تنوع برنامه هاي كارتوني، مشتري پرو پا قرص شبكه هاي تلويزيوني سراسري است، پرسيد: راستي بابا اين علامت هاي رنگي؟ چيه! موضوعي كه پسرم از من پرسش مي كرد، مدت هاي مديدي است كه شبكه هاي تلويزيوني داخل با آن مواجه اند. كپي برداري برنامه هاي تلويزيوني سرگرم كننده آن سوي مرزها و حك كردن نوارهاي رنگي براي لو نرفتن مساله، موضوعي نيست كه تازگي داشته باشد و در اين ميان شبكه سوم سيما به خاطر كمبود بودجه براي خريد برنامه هاي ورزشي خارجي، بيش از ساير شبكه هاي داخلي از اين ترفند بهره مي گيرد. البته ظريفي گفت اين شبكه اغلب برنامه هاي ورزشي شبكه هاي خارجي را بعد از ساعت 12 شب پخش مي كند تا منتقدان آگاه به چون و چراي آن نپردازند! موضوع كپي رايت و حقوق آن با اين كه در كشور ما پذيرفته نشده است، ولي از منظر احكام شرعي و حتي اخلاقي و نيز قوانين نظام جمهوري اسلامي رسم پسنديده اي نيست، اگر قرار است براي مخاطبان خود برنامه اي توليد كنيم، نيازي نداريم از شبكه هاي آسيايي و اروپايي و براي شبكه هاي داخلي خود برنامه گدايي كنيم. شايد از ديد مديران صدا و سيما اين موضوع به عنوان يك مسئله عادي پذيرفته شده باشد، اما براي شبكه هاي تلويزيوني كه خود ترويج دهنده اخلاق و معارف اسلامي هستند، بايد به كارگيري چنين شيوه هاي غيراخلاقي در عرف حرفه اي مذموم باشد. شايد گفته شود كه استفاده از اين نوع برنامه هاي تلويزيوني صرفا در بخش ورزش صورت مي گيرد، اما متاسفانه اين پديده در حال حاضر به صورت فراگير در همه شبكه هاي استاني و سراسري دنبال نمايش مي شود سيرك، كارهاي خارق العاده و برنامه هاي طنز كوتاه مدت و يا حتي برنامه هاي طنز و انيميشن، اخيرا به عنوان زنگ تفريح و شكل اپيدمي در همه شبكه هاي داخلي رواج پيدا كرده است. استفاده از اين نوع كار برنامه ها، برخي از تهيه كنندگان سطحي نگر و كپي كار داخلي را هم سكه كرده است، به گونه اي كه برخي از تهيه كنندگان با تهيه مجوز يا كسب راهكارهاي قانوني، توانسته اند با به كارگيري آنتن هاي قوي ماهواره اي و ضبط برنامه از شبكه هاي خارجي، كپي هاي تهيه VHS و در اختيار شبكه هاي تلويزيوني داخل قرار دهند. واضح است كه در مقابل اين كپي برداري، به صورت دقيقه اي بودجه اي را هم دريافت مي كنند، كه البته در مقايسه با برنامه هاي توليدي رقم قابل توجهي نيست. بي گمان استفاده بدون مجوز از برنامه هاي خارجي، شايد از منظر حقوق و كپي رايت درآينده تبعاتي را براي صدا و سيما به دنبال داشته باشد، ولي رواج و تائيد اين نوع برنامه سازي در شبكه هاي تلويزيوني، مي تواند سلامتي توليدات داخلي را نيز به مخاطره بياندازد، چه بسا با صرف هزينه هاي اندك و تهيه برنامه از نوآوريها و فعاليت هاي فرهنگي، هنري و علمي هنرمندان و انديشمندان داخل كشور، بتوان جاي خالي چنين برنامه هايي را پركرد. در پايان بايد بار ديگر پرسيد آيا اين نوع برنامه سازي و يا به اصطلاح برنامه پركني ارزش آن را دارد كه صدا و سيما، اين دانشگاه عمومي ذهنيت مخاطبان كودك و آينده ساز كشور را اين چنين مخدوش؟ سازد! عليرضا حسن پور