Hamshahri corpus document

DOC ID : H-791227-51034S5

Date of Document: 2001-03-18

از سفرهاي نوروزي تا سفرهاي معنوي ديداري از محل سكونت فرزانه انديشمند ملاصدرا در روستاي كهك قم صدرالمتالهين معروف به ملاصدرا در حدود سال 980 هجري قمري در شهر شيراز به دنيا آمد. در 17 سالگي براي ادامه تحصيل به اصفهان رفت اما پس از تكميل تحصيلات در علوم صوري و در اثر تعليمات عرفاني و مخالفت عده اي از علماء ظاهر بين ناچار شد اصفهان را ترك كند و براي تزكيه نفس و سيروسلوك به قريه كهك در نزديكي قم پناه آورد. دوران خلوت گزيني ملاصدرا هفت و به قولي پانزده سال دانسته اند. ديدار از محل سكونت اين انديشمند فرزانه را در برنامه سير و سفرهاي نوروزي 80 گنجانده ايم. قريه كهك قم پس از طي مسافت 12 كيلومتر از قم به طرف كاشان به دوراهي بخش كهك مي رسيم كه با شاخصه فضاهاي سبز و درختان زيادتر نسبت به پوشش گياهي منطقه، قابل تشخيص است. در ادامه اين مسير در جهت ارتفاعات قهستان (كوهستان ) پس از طي مسافتي حدود 20 كيلومتر و پشت سرگذاردن روستاهاي چندي به كهك مي رسيم. كهك بافتي اصيل دارد و ساختمانهاي آن از قدمت و اصالت قريه خبر مي دهد. آب و هواي آن مطلوب و بارندگي و حاصلخيزي در آن قابل توجه است. در ابتداي ورود به كهك در جاده شمالي منظره اي از بخش جديد التاسيس، يك شهر كوچك پديدار مي گردد با يك بلوار كه در انتها به يك ميدان مي رسد - پس از گذشتن از آن، به خيابانهاي شطرنجي ديگري برمي خوريم كه تازه ساز هستند. با عبور از اين خيابانهاي موازي به نقطه اي مي رسيم كه بلندي درختان كهن آن، نشان از قدمت آن حوزه دارد. در اين قسمت بافت اصيل كهك نمايان مي گردد. خانه ملاصدرا در انتهاي مسير هلالي شكل بافت قديمي روستا در مركز يك باغ، خانه ملاصدرا قرار دارد كه مهم ترين اثر تاريخي داخل اين بافت است و به چهار صفه مشهور است. تاريخ بناي چهارصفه (با عنايت به شواهد معماري ) مربوط به دوره صفوي است. شكل گيري مجموعه اعم از مسجد كوچك و بناهاي ديگر كه خارج از بافت متراكم روستايي بوده، و همينطور نامگذاري هايي مانند چال آقا كه عارضه اي طبيعي در كنار مجموعه است، مي تواند يادآور حضور آن تناور دانش و معرفت در اين روستا تلقي گردد. در حال حاضر خانه ملاصدرا شامل يك گنبد و سه صفه است كه به همراه قسمتهاي مرمت شده اطراف به عنوان خانه حكيم ملاصدرا مورد بازديد قرار مي گيرد. الحاقات و تصرفات دوره هاي مختلف، تغييرات و صدمات فراواني بر مجموعه باغ و بناهاي همجوار وارد ساخته اما اين تاسيسات در كل از قابليت هاي فراواني برخوردار است. اولين آنها همان چهار صفه است با پي رنگها و شواهد باقي مانده از كل اثر، دومين عنصر شاخص مجموعه، بنايي موسوم به عصاري مي باشد كه در شمال غربي باغ قرار دارد و داراي ارزش معماري و فن آوري بالايي است. سومين ويژگي، بناي كوچكي است كه در شمال شرقي باغ قرار دارد و به مسجد آقا معروف است شاخص ديگر، عارضه طبيعي به نام چال آقا است كه در جنوب غربي باغ واقع است و توسعه روستا را در اين قسمت محدود كرده عامل است ديگر كه برارزشهاي مجموعه مي افزايد، رشته قنات پرآبي است كه در اين محدوده جاري است و اين سرچشمه حيات، طراوت و صفاي مجموعه را دو چندان مي كند. اميد كه ديدار از محل سكونت ملاصدرا، در رديف گشت و گذارهاي پرخاطره و فراموش نشدني نوروز امسال شما جاي گيرد. با تشكر از كاظم عرب مدير ميراث فرهنگي قم كه عكس ها و اطلاعات اين گزارش كوتاه را در اختيار همشهري قرار داده اند.