Hamshahri corpus document

DOC ID : H-791206-50860S7

Date of Document: 2001-02-25

بهشتي در آغوش كوير نگاهي به ويژگيهاي طبيعي منطقه چاهك استان يزد عرصه هاي جنگلي چاهك در جنوبي ترين قسمت استان يزد و در محدوده شهرستان خاتم واقع شده است. براي استان كويري يزد كه عمدتا پوشيده از ماسه زار و اراضي بياباني و فاقد پوشش گياهي اين است، اراضي منحصر به فرد به لحاظ منابع طبيعي داراي اهميت زيادي است. اين عرصه هاي جنگلي در منطقه حوضه انجير چاهك در فاصله كيلومتري 300 مركز استان واقع شده و هزار 64با و 700 هكتار مساحت در مجاورت استانهاي فارس و كرمان قرار گرفته است. ميزان بارندگي متوسط اين منطقه 165 ميلي متر در سال و متوسط درجه حرارت /13 5آن درجه سانتي گراد است درصد 350 از مساحت منطقه اراضي جنگلي /45 5و درصد را مراتع تشكيل مي دهد و بقيه، اراضي كشاورزي و باغات است. زراعت در اين منطقه به صورت آبي انجام مي شودوعمده ترين محصولات آن را گندم، جو، ذرت، آفتابگردان و كنجد و بيشترين محصول باغي آن را نيز پسته تشكيل مي دهد. گونه هاي جنگلي منطقه شامل، بادامك، بادام كوهي، بنه، كيكم، انجير و افرا به صورت درخت و آلوچه وحشي به صورت درختچه و بوته هاي قيچ در مراتع آن است. چهره حياتي جنگل مشتمل سه اشكوب يا طبقه است كه در بالا درختان بادام و بنه، در وسط گونه هاي بادام خاردار و درختچه هاي كوتاه قد و در پايين انواع بوته هاي درمنه و گون مشاهده مي شود. تعداد درختان بنه در منطقه از 2تا 3 اصله در هكتار شروع و به 50 تا 80 اصله نيز مي رسد همچنين درختان بادام از چند پايه در هكتار شروع شده و به 200 180 تا اصله در هكتار افزايش مي يابد. وجود چنين پوشش متراكمي اغلب چشم اندازهاي بسيار زيبايي را از ارتفاعات پوشيده از درختان به وجود آورده كه مردم استان غالبا از آن بي اطلاعند و لذا زمينه هاي بهره برداري مطلوب از آن نيز ناشناخته باقي مانده است. محمدحسين نوري زاده رئيس اداره منابع طبيعي شهرستان خاتم در اين زمينه گفت: مناطق جنگلي چاهك تنها عرصه جنگلي در استان يزد مي باشد كه نسبتا داراي وضعيت رويشي مناسبي است و به لحاظتفرجگاهي و جاذبه هاي تفريحي قابليت هاي زيادي براي تبديل شدن به پارك جنگلي دارد. وي اضافه كرد: با حفظ پوشش گياهي آن به عنوان ذخاير ژنتيكي بي نظير در استان يزد و ثبت آمار اين جنگلها در آمارهاي رسمي كشور اميداست زمينه هاي لازم براي بهبود و اصلاح كلي در ساختار بوم شناختي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي منطقه صورت مي گيرد. اهميت و منحصر به فرد بودن اين منطقه جنگلي شامل حيات وحش آن نيز مي شود اما بر اساس اطلاعات سازمان حفاظت محيط زيست در منطقه مذكور محدوده حفاظت شده اي وجود ندارد و نزديكترين پايگاه محيط زيست واقع در شهرستان هرات دركيلومتري جنگل 30 است. در حال حاضر به دليل شكار بي رويه از شمار گله هاي قوچ، ميش، بز و پازن كاسته شده و تعداد اندكي از آنها باقي مانده است. همچنين از ديگر حيوانات منطقه مي توان خرس قهوه اي، گرگ، روباه، گراز، خرگوش، مار و پرندگاني مانند كبك، تيهو، عقاب، باز و هوبره را نام برد. متاسفانه در سالهاي اخير به علت شدت تخريب، ميزان زادآوري درختان تحت تاثير قرار گرفته است كه اين امر حيات جنگل را درآينده تهديد مي كند. وجود بيش از حد دام در منطقه (حدود سه برابر بيشتر از ظرفيت چرا ) و استفاده مردم منطقه از منابع جنگلي به جاي سوختهاي فسيلي و ازطرف ديگر تجاوز غيرمنطقي به عرصه هاي مرتعي و جنگلي به دليل تبديل شدن آنها به زمينهاي كشاورزي و نيز وجود مسيرهاي متعدد عبور، زمينه هاي تخريب اين منابع با ارزش را فراهم آورده است. رئيس حفاظت و حمايت اداره كل منابع طبيعي استان يزد نيز اظهار داشت: پوشش گياهي موجود طي چرخه منظم طبيعي، سفره هاي زيرزميني آب بيش از 400 حلقه چاه كشاورزي را در منطقه تغذيه مي كند كه در صورت تخريب اين پوشش، حيات اقتصادي جنوب استان به عنوان قلب مهم كشاورزي و جنگلي به خطر خواهد افتاد. علي خادم آستانه افزود: اغلب جنگل نشينان نسبت به اهميت منابع طبيعي بخصوص پيچيدگي زيست بوم جنگلي و مرتعي آن آشنايي چنداني ندارند و صرفا بهره برداري بي رويه ا زعرصه ها و محصولات فرعي آن مانند سقز، انغوزه و كتيرا را مورد توجه قرار داده اند از اين رو برنامه هاي ترويجي در كنار اقدامات حفاظتي با حضور افراد بومي و تحت عنوان محافظين افتخاري از اولويتهاي كاري به شمار مي آيد. وي گفت: به واسطه وجود دام در منطقه در سالهاي گذشته تنها نهالهاي بادام و بنه كه در درون بوته هاي خاردار بوده و از دسترس دام در امان بوده اند شانس بقا داشته اند و اين در حالي است كه از سالها قبل منطقه قرق اعلام شده است. خادم آستانه افزود: در حال حاضر روند تخريب تا حدود زيادي متوقف شده است، اما به واسطه جمعيت قابل توجه ساكن در منطقه و پراكندگي آنها در داخل جنگلها و پاره اي اقدامات غيرقانوني در قاچاق محصولات جنگلي در بعضي نقاط تخريب همچنان مشاهده مي شود. وي با تاكيد بر هماهنگي كامل بين دستگاههاي اجرايي و استفاده از تمام امكانات افزود: در اين مكان در مدت كوتاهي از عمق يك كوير به منطقه اي وارد مي شويد كه داراي پوشش گياهي استثنايي، رودخانه اي دائمي و حيات وحش است اما آيا اين موارد براي حفاظت و معرفي اين جلوه طبيعت استان يزد كافي نيست. يزد - مريم مظفري - خبرنگار همشهري