Hamshahri corpus document

DOC ID : H-791021-50447S10

Date of Document: 2001-01-11

يادداشت اقتصادي اقتصاد ايران و دام اشتغال مهندس هدايت الله آقايي بازار كار ايران نماد بارزي از ناسازگاري و ناموزوني بخش هايي از كاركرد سياسي، اقتصادي و اجتماعي موجود كشور است. برآيند تعامل عرضه و تقاضاي كار، شرايط اشتغال ناكامل را به بازار كار ايران تحميل كرده است. به طوري كه متوسط نرخ بيكاري در ميان گروههاي مختلف سني جمعيت فعال كشور در سال /12 5 جاري درصد پيش بيني مي شود كه رقم بالايي است و هنوز درباره آن ترديد وجود دارد. اين وضعيت موجب شده است تا اشتغال يكي از چالشهاي جدي اقتصاد ايران در شرايط حاضر باشد. دغدغه ها و نگراني مسئولان و مديران ارشد از پيامدهاي منفي اجتماعي و سياسي لشكر بيكاران به ويژه بيكاران جوان و دانش آموخته از يك سو و همچنين سياسي شدن بيش از حد اين پديده به دليل اينكه دستمايه اي براي مبارزات سياسي احزاب و گروهها شده ممكن است كه اقتصاد ايران را در دام اشتغال بيندازد. دامي كه بيكاري در مسير اقتصاد ايران پهن كرده ا ست مي تواند به دليل فقدان آينده نگري در ايجاد فرصت هاي تازه شغلي باشد. براي تبيين اين ادعا نگاهي به تركيب واحدهاي توليدي كه اين روزها مديران آنها مدعي تعطيل يا بحران هستند مي تواند مفيد باشد. واقعيت اين است كه شيوه هاي كسب و كار و فعاليتهاي اقتصادي و صنعتي در دهه هاي اخير تغييرات ژرف و پردامنه اي را تجربه كرده است. اين تغييرات موجب شده تا تركيب تقاضاي كالا در بازار ايران و بازارهاي بين المللي نيز دگرگوني بنيادين پيدا كند. اگر امروز توليدكنندگان ايراني نمي توانند توليدات خود را به فروش برسانند، بخش عمده اي از آن به دليل كهنه بودن تكنولوژي به كار گرفته در توليد كالاهايي است كه تقاضا ندارند. به اين ترتيب و براي جلوگيري از وقوع پديده بيكاري در دهه آينده و هدر رفتن سرمايه هايي كه با زحمت بدست مي آيند، لازم است كه براي رساندن بازار كار به اشتغال كامل نهايت دقت را داشته ايجاد باشيم فرصت هاي شغلي در بخش هايي از اقتصاد كه توليدات آنها در سالهاي آتي تقاضايي نخواهند داشت مي تواند پديده بحران اشتغال فعلي را در يك مقطع 10 ساله ديگر تكرار كند. پيشنهاد مي شود كه مسئولان بلندپايه برنامه ريزي و اقتصادي كشور و مجموعه حاكميت سياسي شرايط را گونه اي سازند كه اقتصاد ايران در دام اشتغال نيفتد. به نظر مي رسد كه حتي در يك پيشنهاد ساده، دادن تسهيلات مالي به بيكاران فعلي كارآمدتر از ايجاد شغل به هر قيمت و در هر رشته است.