Hamshahri corpus document

DOC ID : H-790303-48253S1

Date of Document: 2000-05-23

چگونه در امتحانات موفق؟ شويم بي شك يكي از سوءالاتي كه همواره براي دانش آموزان و والدين آنها بدون پاسخ مانده است و از مهمترين دغدغه هاي خاطر اوليا دانش آموزان در فصل امتحانات به شمار مي آيد چگونگي مطالعه و تحصيل علم و روش موفقيت آميز مطالعه جهت امتحانات مي باشد. به عبارت ساده تر همگي در پي يافتن چاره اي هستند كه بدانند چگونه مي توان از امتحانات با سربلندي و موفقيت بيرون آمد و نتايج مطلوبتري گرفت و چگونه مي توان از بروز نتايج ضعيف جلوگيري؟ كرد اينك ما با توجه به اين مشكلات بر آن شديم تا راهكارهاي لازم را كه حاصل تحقيقات و تجربيات اندكمان مي باشد در اختيار اين عزيزان قرار دهيم تا شايد با فراهم آوردن زمينه مناسب، بستري هموار براي مطالعه و پيشرفت تحصيلي فرزندانمان ايجاد نماييم، بديهي است از عوامل عمده اي كه بايد به آن اشاره كرد بخشي از عوامل مربوط به خانه و بخش ديگر به مدرسه مربوط مي شود و روشن است كه هرگاه ارتباط اين دو به درستي برقرار شود نتايج بهتر و مطلوبتري را به ارمغان خواهدآورد. عواملي كه در خانه بايد فراهم باشد: الف ) فراهم ساختن محيط مناسب و جذاب: ويژگيهاي فيزيكي محل مطالعه يكي از عوامل مهمي است كه در صورت فراهم بودن جميع شرايط آثار مطلوبي را بر جاي خواهد گذاشت. به عنوان مثال محيط مورد نظر از نظر دما، نور، صدا و امكانات و... بايد مناسب از باشد نظر دما شرايط معتدل مناسبتر است زيرا هواي بسيار گرم يا بسيار سرد همواره بستر مطالعه را از بين مي برد يعني گرماي زياد باعث خوابآلودگي و سرماي زياد موجب بي حوصلگي و عدم تمركز حواس مي شود و در كارآيي سلول هاي مغزي نيز اثر مي گذارد و سبب كاهش گيرايي اين سلول ها مي شود. نور اتاق مطالعه بايستي استاندارد باشد و در ضمن مناسب بودن در جهت مناسب نيز بتابد. در صورتي كه جهت تابش نور مستقيم باشد باعث خيرگي چشم مي گردد يا اگر نامناسب باشد بازتاب آن به چشمان شخص آسيب مي رساند. و به زودي باعث خستگي چشم شده و در درازمدت نيز باعث كاهش يا ضعف در بينايي مي شود. بنابراين بهتر است نور از سمت راست يا چپ به طور مايل بر سطح مورد مطالعه بتابد تا به چشم آسيب نرساند. چنانچه نور كافي براي مطالعه نباشد خستگي و خوابآلودگي عارض شده و از كيفيت مطالعه مي كاهد. (استفاده از چراغ مطالعه بهتر است ) اتاق مطالعه بايستي از سروصدا به دور باشد و در جايي تعبيه شود كه حداقل پنجره اي روبه حياط يا كوچه يا پارك نداشته باشد. زيرا ممكن است فرزندان ما براي رفع خستگي ساعتها به بيرون از اتاق خيره شده و بدين صورت وقت مطالعه تلف گردد و نيز وجود همين پنجره ها باعث مي شود تا صداي ايجاد شده در بيرون به راحتي به اتاق مطالعه وارد شود و تمركز مطالعه كننده را ازبين ببرد. همچنين بايد در خانواده طوري برنامه ريزي نماييم كه در ساعات مطالعه فرزندانمان حداقل از ايجاد سروصداي اضافي و بلند كردن صداي وسايل صوتي بپرهيزيم و چنانچه اين امر ميسر نباشد از سالن هاي مطالعه واقع در مراكز فرهنگي استفاده نماييم. شايان ذكر است كه چنانچه براي فرزندان اتاق مطالعه جداگانه درنظر مي گيريم بايستي اين اتاق را ازوسايل اضافي نظير تلويزيون، ويديو، رايانه، راديو ضبط و... تخليه نماييم تا اينكه فرزندان ما به بهانه استراحت و زنگ تفريح به استفاده بي رويه و غيرعقلاني از اين وسايل نپردازند و در صورت وجود اين امكانات از فرزندان خود بخواهيم كه فقط در زمان مناسب و طبق برنامه ريزي دقيق از پيش تعيين شده از اين امكانات استفاده نموده و خود نيز آنها را كنترل نماييم. ب ) استفاده از روش مناسب و دقيق مطالعه: در هنگام مطالعه شخص بايستي تمامي شش دانگ حواس و تمركز فكري خود را به درس معطوف كرده و از پرداختن به مسايل حاشيه اي نظير ناراحتي هاي خانوادگي، دعواهاي همسايگي يا همكلاسي، مشكلات سنين جواني و نارسايي هاي اجتماعي و... جدا پرهيز نمايد چرا كه اگر در هنگام مطالعه تمامي سلولهاي مغزي خود را جهت يادگيري به كار بگيريم كارآيي اين سلولها بيشتر و بهتر از زماني خواهد بود كه بخشي از آن را... براي مطالعه بايد بحث مورد مطالعه را يك بار سريع و گذرا بخوانيم ولي در دفعات بعدي با سرعت كمتر و دقيق تر مطالعه نموده تا به عمق مطالب پي برده و مطلب مهمي از درس را فراموش نكنيم. لذا هر دانش آموزي با هوش و استعداد بالقوه اي كه دارد تعداد دفعات مطالعه دروس را خودش مي تواند تعيين كند. چه بسا افرادي در دفعات نخستين مطالعه درس را فرا مي گيرند ولي ديگران چنين نباشند. سعي شود مطالعه با صداي آرام يا بي صدا انجام گيرد زيرا مطالعه با صداي بلند به مدت زياد خسته كننده است و از كيفيت آن مي كاهد. نت برداري در هنگام مطالعه از كارهاي مهم و اساسي است و كمك شاياني به تثبيت يادگيري مي نمايد. بهتر است در فصل امتحانات كه ساعات مطالعه طولاني است از روشهاي گوناگون استفاده نموده و روشها رابه دلخواه خود تغيير دهيم. حتي مي توان حالت مطالعه را از نظر ايستادن يا نشستن يا راه رفتن يا درازكشيدن انتخاب كرد. مرور كردن نيز از كارهايي است كه مكمل يادگيري است يعني در تثبيت و عدم فراموشي مطالب تاثير بسزايي دارد واين كار را مي توان حتي قبل از خوابيدن يادر مسير راه مدرسه و يا حتي در اتوبوس انجام داد كه در يادآوري مطالب بسيار موءثر است. استفاده از چارت و جدول و عكس و مهمتر از آن ساختن رموز مختلف جهت يادگيري عميق ازجمله فعاليتهاي مهمي است كه يك دانش آموز با استفاده از اين ابزار به عمق مطالب پي مي برد و مطالب بيشتري را در قالب اين ابزار به خاطر مي سپارد. ازجمله كارهاي اساسي كه بسياري به آن مبادرت مي ورزند خط كشيدن در زير مطالب مهم و نوشتن نكات اضافي در زير مطالب ونوشته هاي كتاب درسي است كه اين نكات و زيرنويس ها در بيشتر مواقع در تفهيم مطالب مشكل كمك فراواني با مي نمايد وجود اينكه بايد به فنون و روشهاي يادگيري توجه وافري داشته و سعي در فراهم آوردن امكانات لازم جهت مطالعه داشته باشيم موارد ديگري نظير تغذيه مناسب و استرسهاي روحي و رواني را نبايد از ياد ببريم. تغذيه مناسب و قوي و دلخواه فرزندان بخصوص در ايام امتحانات ضروري است و به اين نكته بايد توجه داشت كه اثرات سوء تغذيه علاوه بر جسم بر روان و ميزان يادگيري برجاي خواهدماند. همچنين پدران و مادران بايد محيط منزل را همواره آرام و امن نگه دارند و از تحميل فشارهاي عصبي و مسايل رواني به فرزندان خود بويژه در ايام امتحانات بپرهيزند و آنها را حتي الامكان درگير گرفتاري هاي خانوادگي يا مالي نكنند و سعي نمايند تا در شبهاي امتحان فرزندان را با آرامش خاطر و دلداري و تقويت و اعتمادبه نفس و بدون دغدغه به بستر خود هدايت نموده و همواره مراقب باشند كه امكان حداقل استراحت 8 ساعته شب قبل از امتحان را فراهم آورند تا سلولهاي مغزي نيز به استراحت پرداخته و در زمان برگزاري امتحان فرصت بازيابي مطالب را به دست آورده و باعث اختلال در كار اين سلولها نشويم. عواملي كه در ايام تحصيل و قبل از شروع امتحانات بايد درنظر گرفته شود: الف ) توجه كامل به تدريس معلم و پرهيز از بي توجهي يا كم توجهي به تدريس: دانش آموزان بايستي با رعايت نظم و انضباط به موقع در كلاس درس خود حاضر شوند و در هنگام تدريس معلم تمركز كافي به درس داشته باشند و ضمن فراگيري درس، به تمرين پرداخته و در كلاس هرگز به مسايل حاشيه اي نظير ورزش نپردازند. در منزل نيز والدين درس و تكليف و تمرينهاي فرزندان را كنترل نموده و پيگير مسايل تحصيلي آنان باشند و هرگز آنها را به مدت طولاني به حال خود رها نسازند كه در اين صورت آنان به مسايل ديگري بجز درس پرداخته و در تحصيل خود وقفه ايجاد مي كنند. از مسايل مهمي كه در منزل نبايد به آن بپردازيم و به آن دامن نزنيم نصايح غلط و اندرزهاي آمرانه بعضي از فاميل و بستگان مي باشد كه گاهي ديده مي شود بچه ها را به درآمدهاي بازار و حرفه هاي آزاد تشويق نموده و درآمد كاذب را با درآمد حاصل از تحصيلات مقايسه مي كنند و دانش آموزان را از تحصيل بازمي دارند و بدين ترتيب بچه ها از تحصيل منصرف مي شوند و نيز پدران و مادران بايد توجه داشته باشند كه بيش از حد معمول به خواسته هاي فرزندان ازنظر مالي و رفاهي و عاطفي و.. توجه نكنند و به جاي آن به تقويت جنبه هاي رفتاري و اجتماعي آنها بپردازند و همچنين امكانات فراوان و رفاه بيش از حد معمول براي فرزندان زيان آور است و اگر فرزندان ما در رفاه كامل باشند و تمامي امكانات كه خواسته آنان باشد در اختيار آنان قرار گيرد درصورت فرصت طلب بودن به بهانه هاي مختلف از تحصيل سربازمي زنند و يا مدام از زير بار فعاليتهاي درسي فرار مي كنند. ب ) توجه به تحصيل موفقيت آميز به جاي توجه بيش از حد به خود: جوانان غالبا براي معرفي خود به جامعه از شگردهايي سود مي برند كه بتوانند سريعا به مقاصد اوليه خود دست يابند. داشتن ظاهري آراسته و زيبا و همگام بودن با مدلهاي روز (فرم آرايش مو و ريش و فرم لباس پوشيدن و... ) از اصول اساسي است كه بيشتر جوانان و نوجوانان به آن پايبند مي باشند و بدين ترتيب سعي مي كنند توجه ديگران را به خود جلب نمايند و در اين ميان از فعاليت هاي اصلي و اساسي خود كه همان تحصيل علم يا مطالعه دقيق دروس تحصيلي است غافل شده و گاهي اين توجه خارج ازاندازه نيز باعث ترك تحصيل يا بازماندن از تحصيل مي گردد و بدين لحاظ به پدران و مادران توصيه مي گردد كه از توجه خارج از حد معمول و بيش از اندازه فرزندان به وضعيت ظاهري خود جلوگيري كرده و با نصايح روشنفكرانه خود آنها را به سوي تحصيل فرا خوانند و از آنها نيز غافل نشوند. ج ) هوشياري والدين از برقراري روابط دوستانه و...: از آنجا كه همزمان با دوران بلوغ سني فعاليتهاي جنسي خواسته يا ناخواسته تشديد مي شود و اين تغييرات هورموني ممكن است زمينه بروز علاقه مندي به افراد غيرهمجنس را فراهم نمايد و در نهايت اين علاقه در نوع خاص خود به برقراري روابط با فرد مورد نظر مي انجامد و اين گونه روابط باعث تشتت افكار و عدم تمركز كافي دانش آموزان در هنگام مطالعه خواهدشد. در اين مرحله پدران و مادران مي توانند با توصيه هاي غيرمستقيم شرايط و ويژگيهاي اين دوره را تشريح نموده و به طور مدام فرزندان خود را كنترل نمايند تازمينه انحرافات جنسي و اخلاقي را از بين ببرند. همچنين ممكن است جوانان و نوجوانان دانش آموز گاهي اقدام به نشستهاي محلي يا خانگي يا... نموده يا دسته جمعي و گروهي به نقاط مختلف عزيمت نمايند ( كوه، سينما، پارك و.. ) و در خلال اين برنامه ها، افكار و انديشه هاي خاص خود را (كه گاهي ممكن است از طرف گروه خاصي هدايت شود ) به طور اغراق آميز و درخور توجه بازگو نموده و همديگر را به تبعيت از خواستها و رفتار و منش يكديگر فرا خوانند و چه بسا گاهي باعث انحرافات فكري و اخلاقي و.. اين جوانان را فراهم نمايد و نيز گاهي از ابزار انحراف نظير عكس، فيلم و نوار و... مبتذل بهره جسته و در اين مسير فرزندان ما را تشويق نمايند، كه در اين مورد توجه والدين به سفرهاي كوتاه و دسته جمعي بدون ضابطه ضروري است و بايد اين مسئله تحت كنترل دقيق قرار بگيرد. در آخر به والدين توصيه مي شود كه فعاليتهاي اضافي و خارج از اندازه را به فرزندان خود تحميل نكنند و بدون توجه به علاقه و ميزان اوقات فراغت سعي در پر كردن وقت خالي فرزندان خود با كلاسهاي آموزش زبان خارجه، كامپيوتر و يا رشته هاي مختلف ورزشي ننمايند و بدين ترتيب وقت مطالعه را از فرزندان نگيرند و در تامين موفقيت آنان در اين موارد نيز سهيم بوده تا شاهد موفقيت و سربلندي آنان باشند. عبدالرضا طالبي دبير منطقه 12 تهران