Hamshahri corpus document

DOC ID : H-790206-47953S1

Date of Document: 2000-04-25

از ديروز در مقر سازمان ملل 186 كشور جهان بررسي آثار 32 ساله معاهده منع گسترش سلاح هاي هسته اي را آغاز كردند كشور 187 جهان از روز دوشنبه گردهم آمدند تا نحوه اجراي معاهده منع گسترش سلاحهاي هسته اي ( ان. پي. تي )، را در طول 32 سال گذشته ارزيابي و خواست هاي جديد خود در اين زمينه را بيان كنند. اين اجلاس به مدت يك ماه در مقر اصلي سازمان ملل در نيويورك برگزارمي شود. هيات جمهوري اسلامي ايران به رياست دكتر كمال خرازي وزير امور خارجه در اين اجلاس شركت كرده است. معاهده عدم گسترش سلاحهاي هسته اي در سال 1968 تدوين و از سال 1970 به مرحله اجرا در آمده است. اين معاهده هم اكنون بيش از 186 عضو دارد و در واقع تنها كشورهاي هند، پاكستان و اسرائيل با عضويت در اين معاهده مخالفت مي كنند. اين معاهده سنگ بناي نظام عدم گسترش سلاحهاي هسته اي را تشكيل مي دهد. براساس معاهده يادشده كشورهاي هسته اي موظف هستند از انتقال سلاحهاي هسته اي به كشورهاي غيرهسته اي خودداري كنند و آنها را براي كسب اينگونه سلاحها نيز كمك و مساعدت ننمايند، كشورهاي غيرهسته اي نيز متعهد هستند ازدستيابي به سلاحهاي هسته اي صرفنظر نمايند و براي توليد اين سلاحها اقدامي نكنند. بر اساس اين معاهده تمامي تاسيسات هسته اي كشورهاي غيرهسته اي بايستي تحت نظارت آژانس بين المللي انرژي اتمي قرار گيرند و در قبال اين تعهدات، كشورهاي عضو به ويژه كشورهاي هسته اي موظف هستند به ديگركشورها براي تقويت صنعت هسته اي صلح آميز خود كمك كنند و همچنين متعهدهستند براي پيشبرد اقدامات خلع سلاح هسته اي و انهدام اين سلاحها مذاكرات لازم را انجام دهند. براساس مفاد معاهده كشورهاي عضو هر پنج سال يكبار در كنفرانسي نحوه اجراي معاهده را بررسي مي كنند و توصيه هاي لازم را براي اجراي موءثرترمعاهده تصويب مي كنند. برخي از اين كنفرانس ها بعلت اختلاف نظر زيادكشورهاي هسته اي و غيرهسته اي موفق به تصويب سند نهايي نشده است. در سال 1995 يعني پس از گذشت 25 سال از اجراي معاهده منع گسترش سلاحهاي هسته اي كشورهاي عضو مي بايستي درباره تمديد زمان اجراي آن تصميم مي گرفتند. با توجه به ملاحظات جدي كشورهاي عدم تعهد، معاهده تحت شرايطي تمديدنامحدود شد. از جمله در سال 1995 كنفرانس اعضاي كشورهاي هسته اي را موظف كرد گام هاي بيشتري را در جهت خلع سلاح هسته اي بردارند. اين كنفرانس همچنين با تصويب قطعنامه خاورميانه، بدون ذكر نام، ازاسرائيل خواست اين معاهده را تصويب و تمامي تاسيسات خود را تحت نظارت موسسه بين المللي انرژي اتمي قرار دهد. كنفرانس در اجلاس سال 2000 كه از روز دوشنبه گشايش يافت معاهده عدم گسترش سلاحهاي هسته اي را بررسي كرده و نحوه اجراي معاهده از سال 1995 تاكنون را ارزيابي و توصيه هاي خود را طي سند نهايي تصويب خواهد كرد. شركت كنندگان در كنفرانس سال جاري بر سر مسايل گوناگوني اختلاف نظردارند كه عمده آنها عبارتند از اينكه كشورهاي عدم تعهد از كشورهاي هسته اي انتقاد مي كنند كه نه تنها از انجام اقدامات موثر براي خلع سلاح هسته اي خودداري كرده اند، بلكه اقدامات منفي اي نيز در اين زمينه انجام داده اند. در اين زمينه آمريكا با تصويب معاهده آزمايش هاي هسته اي (سي. تي. بي. تي )مخالفت كرده است. روسيه چند روز پيش، در آستانه فرا رسيدن زمان اجلاس سال جاري باتصويب پيمان 2 استارت و معاهده آزمايش هاي هسته اي فشار رواني بيشتري را نزد افكار عمومي جهان به آمريكا وارد كرد و قصد دارد واشنگتن را براي اصلاح معاهده دفاع ضد موشكي تحت فشار قرار دهد. جمهوري اسلامي ايران و كشورهاي عدم تعهد نيز كشورهاي غربي و توسعه يافته را بدليل عدم همكاري مناسب براي تضمين همكاري هاي صلح آميز هسته اي و ايجاد موانع بر سر راه كشورهاي در حال توسعه مورد انتقاد جدي قرار مي دهند. تهديدهاي هسته اي رژيم اسرائيل يكي از موارد جدي در دستور كار اجلاس سال جاري مي باشد، كه در اين زمينه كشورهاي اسلامي و عربي تاكيد دارند اين كنفرانس صراحتا با انتشار بيانيه اي اسرائيل را به خاطر تهديدات ناشي از تاسيسات هسته ايش محكوم كند و خواستار تصويب نظارت موءسسه بين المللي انرژي اتمي بر تاسيسات هسته اي اسرائيل هستند كه آمريكا در اين زمينه مخالفت مي كند. با توجه به وجود اختلافات عميق در كنفرانس سال جاري احتمال اينكه اين كنفرانس بتواند موفق به تصويب يك سند نهايي شود بعيد است لذا رئيس كنفرانس از چند هفته پيش با تمهيدات فوق العاده اي قصد دارد از شكست آن جلوگيري كند.