Hamshahri corpus document

DOC ID : H-790205-47946S1

Date of Document: 2000-04-24

سعدي و روان شناسي نوين... به مناسبت روز سعدي دكتر سعيد علوي نائيني دوستي داشتم كه مي گفت: اشكال ما ايرانيها اين است كه سعدي را نصيحت گو و براي بچه ها دانسته ايم، شاهنامه فردوسي را در قهوه خانه ها خوانده ايم و با حافظ فال گرفته ايم. دبيري هم در دبيرستان البرز تهران داشتيم كه مهندس كشاورزي بود اما شعر مي گفت و ادبيات فارسي درس مي داد. (به قول سهراب سپهري: پدرم وقتي مرد پاسبانها همه شاعر بودند. ) اين دبير مي گفت: سعدي براي كودكان است اما نور عرفان مولانا چشم انسان را خيره مي كند. از همان زمان كشش عجيبي نسبت به ادبيات فارسي حس مي كردم و هر وقت فرصتي مي يافتم گلستان سعدي را مي خواندم. تا اينكه به امريكا رفتم و در رشته مهندسي شيمي در دانشگاه ميشيگان مشغول تحصيل شدم. گفتني است كه دانشگاه ميشيگان يكي از بهترين بخش ( دپمارتمان )هاي ادبيات فارسي را در جهان دارد. در آنجا كتابخانه عظيمي است كه هر كتاب فارسي كه در ايران چاپ مي شود يك نسخه اش را دارند. من هم گهگاهي در آنجا گلستان را در لابلاي دروس مهندسي مي خواندم. گلستان سعدي براي من كشش عجيبي دارد و از آن زمان خواندن مكرر آن را ترك نكرده ام. تا اينكه به ايران برگشتم و در سازمان برنامه و بودجه با مهندس جمال هاشمي آشنا شدم. روزي به وي گفتم: مي داني من فكر مي كنم عبارت جمعيت خاطر در سعدي همان آرامش ذهني و دروني است كه غربي ها آن همه به دنبالش هستند و در انگليسي به آن ( PeaceofMind) مي گويند. براي آقاي هاشمي همين اشاره كافي بود و پس از 25 سال دوستي مطالعه و تحقيق چهارشنبه پيش ساعت 10 صبح كتاب سعدي و روان شناسي نوين را برايم آورد. من مثل تشنه اي كه به آب رسيده باشد، شروع به خواندن آن كردم و ديگر نتوانستم كتاب را زمين بگذارم. به همان نشان كه ساعت 7 صبح فرداي آن روز اين متن 211 صفحه اي به پايان رسيد. با كتابهاي روان شناسي نگارنده اغلب آشنا هستيم. آنها عبارتند از: ترجمه آثار آخرين نظريه هاي علمي روان شناسان برجسته جهان از جمله ناتانيل براندن (روان شناسي حرمت نفس، انسان بدون خويشتن، و رمز خويشتن يابي ) سوزانا، ماك ماهون (روان پزشك جيبي ) و، وين داير (درمان با عرفان ). نويسنده با بكار گرفتن اين نظريه ها همراه با نظرات روان شناسان بزرگ پيشين از جمله: زيگموند فرويد، كارل يونگ، اريك فروم، اريك اريكسون، اريك برن، كارن هورناي، فريتز پرلز، گوردون آلپورت، ابراهام مزلو، ويكتور فرانكل، كارل راجرز، سارتر و بودائيزم، آنها را به كارهاي سعدي ( گلستان، بوستان، طيبات و غيره ) اعمال كرده و به اين ترتيب سعدي را روانكاوي نموده است. مي دانيد كه روانكاوي سعدي يعني روانكاوي ايرانيان در مقطعي از تاريخ اين سرزمين، بخصوص كه دربرگيرنده جنبه هاي گوناگون اجتماعي و تاريخي نيز مي باشد. نويسنده اثر واژه ها و عباراتي را در كارهاي خود به ادبيات و فرهنگ روان شناسي فارسي وارد نموده است. با توجه به آنها مفاهيم جديدي را كه به فرهنگ ايراني - اسلامي ما وارد شده است دوست بداريم و با اين عشق ورزيدن به اعتلاي اين فرهنگ ياري رسانيم. برخي از اين واژه ها و عبارات عبارتند از: حرمت نفس (Esteem-Self) قضاوت پيشگي (Judgmental) كليت كائنات (Whole the to Reference) هدفمند (Oriented-Goal) واكنش سازي (Formation Reaction) خويشتن پذيري يا قبول نفس (Acceptance-Self) احساس گناه معصوم (Guilt Unearned) زيست محوري (Biocentric)