Hamshahri corpus document

DOC ID : H-790201-47907S1

Date of Document: 2000-04-20

تنها بخش كوچكي از آب كره زمين قابل آشاميدن است مساله آب و محيط زيست در جهان واحد رسانه هاي خارجي همشهري: آب جوهره زندگي است و به اندازه هوايي كه تنفس مي كنيم اساسي است. آب از آسمان مي بارد، روي سواحل ما مي غلتد و معمولي ترين ماده روي زمين است و بيش از 70 درصد سطح اين كره را پوشانده است. آب بزرگترين بخش موجودات زنده را تشكيل مي دهد. دو سوم بدنهاي ما از آب ساخته شده است. اما فراواني آب يك توهم تنها است بخش كوچكي از آب كره زمين قابل آشاميدن است. به گزارش تلويزيون سي. ان. ان 97 درصد آب سياره زمين در درياها و اقيانوسها است كه نمك زدايي آن بسيار دشوار است. درصد 2 ديگر در قطبهاي زمين ذخيره شده است. يعني تنها يك درصد تمام آب كره زمين قابل شرب است. هم اينك 26 كشور در فهرست كشورهاي كم آب درآمده اند. يعني آنها آب كافي براي كشاورزي و توسعه اقتصادي ندارند. يك كارشناس مي گويد: در سال 2025 شمار مردمي كه در كشورهاي كم آب زندگي خواهند /6 5كرد برابر حال حاضر خواهد شد. بسياري از ذخيره هاي آب، زيرزميني هستند، ما به سرعت سرگرم تخليه اين منابع آب زيرزميني هستيم و مانند شمال سوريه بايد به چاههاي هرچه عميق تر روي بياوريم. مقامهاي چيني حتي در فكر تغيير پايتخت از پكن هستند زيرا مساله كم آبي آن مزمن شده است. يك كارشناس مي گويد: تا دويست سال پيش ما تنها درصد كمي از آب شيرين كره زمين را استفاده اما مي كرديم اكنون بيش از نيمي از آن را مورد بهره برداري قرار داده ايم. و بيش از نيمي از آن را آلوده مي كنيم. نتيجه اين است كه به نقطه خطرناكي رسيده ايم كه ديگر پايدار و قائم به خود نيست. بيش از نيمي از رودخانه هاي مهم جهان در حال خشك شدن هستند و يا هم اينك آلوده اند. از اين رو زندگي كساني كه به اين رودخانه ها وابسته هستند در خطر است. در 1998 25 سال ميليون تن از خانه هايشان فرار كردند زيرا بحران آب در بستر رودخانه ها بروز نمود. اين شمار بالاتر از پناهندگان و آوارگان جنگهاست. تا سال 2025 پناهندگان زيست محيطي مي تواند چهار برابر شود يك كارشناس مي گويد: در كشورهاي توسعه يابنده، حدود يك چهارم جمعيت دسترسي به آب پاكيزه ندارند. اين ها حدود /1 3ميليارد نفر را تشكيل مي دهند. بيش از 2 برابر اين تعداد يعني تقريبا 3 ميليارد تن بهداشت سالمي ندارند. همين امر سبب ميليونها مرگ ومير در سال در است هر 8 ثانيه اي يك كودك در اثر نوشيدن آب آلوده مي ميرد. رودگنگ در هند را در نظر بگيريد. هندوها آنرا مقدس مي دانند. مردم هند در اين رودخانه شست وشو مي كنند، لباسهايشان را مي شويند حتي خاكستر مردگان خود را در آن دفن مي كنند. آنان مطمئن هستند تقدس رودخانه آنها را از وبا، حصبه و اسهال حفظ مي كند. اما اين طور نيست. در چين، رودخانه زرد زماني گهواره تمدن آنها بوده است، كه دشتهاي شمالي اين كشور را مشروب مي ساخته است. اين رودخانه حدود 5500 كيلومتر طول دارد. و در تمام طول تاريخ تمايل به جاري نمودن سيل داشته است. اما امروزه در حال خشك شدن است. يك كارشناس مي گويد: صنايع و كشاورزي توسعه يافته و جمعيت نيز افزايش يافته اما است هيچ فكري به حال مديريت منابع رودخانه زرد نشده است. برنامه هاي بلندپروازانه اي هم براي رودخانه ديگر يعني يانگ تسه ريخته شده است. چين در جريان ساخت بزرگترين سد جهان است. اين سد قرار است يك ميليون تن راجابه جا كند. از اين رو بسيار بحث برانگيز است. زيرا زيست بوم منطقه را بكلي تغيير خواهد مي توان داد آسيبرسيده به محيط زيست را در روسيه بررسي كرد. درياچه آرال در آسياي مركزي اتحاد شوروي سابق را در نظر بگيريد. برنامه ريزان آن قصد داشتند در دشتهاي اطراف رودخانه هاي منتهي به درياچه آرال پنبه از بكارند اين رو، رودها را منحرف كردند. در نتيجه درياچه به دو سوم اندازه اوليه اش كاهش يافت و كشتي هاي آن به گل نشستند. شهر بندري مونياك اكنون 30 كيلومتر با درياچه آرال فاصله دارد. كودكان اين شهر اغلب از بيماريهاي ريوي رنج مي برند. دامها مريض اند. ماهيهاي محلي همه مرده و از بين نمك رفته اند و گرد آن همه چيز را در مسير خود خشكانيد و خفه كرد. تنها برنامه ريزان بلوك شرق نبوده اند كه در مسير و جريان رودخانه ها دخالت كرده اند. بلكه سرمايه داران هم اغلب همين روش را پيشه كرده اند. در امريكا رودخانه كلرادو را به عنوان رودي كه بيشترين فشار بر آن وارد شده مي شناسند. سدهاي عظيم آب اين رودخانه را كاهش داده اند. در يك سال خشك، يك قطره از آب اين رود به دريا نمي ريزد. سد هوور را 5000 كارگر در /4 5سال ساختند. آنان در 3 نوبت 24 ساعته در سالهاي 1930 اين سد را بنا كردندنفر 960 در جريان ساخت سد مردند اما در آن زمان بزرگترين سد جهان را ساختند. سد هوور را ساختند تا برق را به منطقه گسترده اي بياورند و آب را براي كشاورزي به غرب امريكا سوار كنند. اما همان طور كه ما كم كم مي فهميم به گفته كارشناسان اين سد به عنوان محصول اشتباه انسان در مهار طبيعت شناخته خواهد شد. آب رودخانه كلرادو دشت هاي بي آب و علف غرب امريكا را تبديل به مزرعه كرد. يك كارشناس مي گويد: قيمت محصولات كشاورزي و دامداري به خاطر اين سد به سالي يك ميليارد دلار بالغ مي شود. رود كلرادو رگ حياتي جنوب غرب امريكاست. اما اين آب ديگر به دلتاي كلرادو كه زماني پر از حيات بود نمي رسد. يك كارشناس مي گويد: اگر اين دلتاي رودخانه را به حال اول بازگردانيم خيلي بهتر از آن است كه در دشتها كاهو بكاريم. شايد در هيچ كجاي جهان مساله آب به اندازه خاورميانه حساس نباشد. دجله و فرات اكنون با مساله كم آبي روبه رو هستند زيرا تركيه 32 ميليارد دلار براي سدي مصرف كرده است كه آب همسايگان پايين دست را كاهش مي دهد. و اردن نخستين قرارداد را براي سهيم شدن آب در پيمان صلح خود با اسرائيل به امضاء رسانده است.