Hamshahri corpus document

DOC ID : H-790131-47894S2

Date of Document: 2000-04-19

مقاومت در بكارگيري واژه هاي فارسي منطقي نيست در همشهري پنجشنبه 5 اسفند نامه اي از آقاي مرتضي مهربان تحت عنوان در تبديل كلمات بيگانه به فارسي واقع بين باشيم. درج شده بود. ايشان واژه هايي چون چرخبال، نمابر يا دورنگار و رايانه را همرديف گردكي، سيخكي و آورد و برد دانسته بودند. متاسفانه معلوم نيست كه اين مقاومت در برابر بكار بردن واژه هاي پارسي كه يا از قديم وجود داشته اند و يا بتازگي و به همت اديبان و دانشمندان زبان فارسي ابداع شده اند از كجا منشا همين مي گيرد بدبيني 50 سال پيش هم حضور داشت و عقيده داشت دانشگاه بجاي اونيورسيته، دانشكده بجاي فاكولته، پرونده بجاي دوسيه، خودكامه بجاي مستبد، هواپيما بجاي طياره، فرودگاه بجاي رادپورت، خلبان بجاي پيلوت و.. كلماتي مسخر و دور از ذهن هستند و هرگز جا نخواهند بايد افتاد گفت اين تلاش ها در ميان تمامي ملل وجود دارد تا زبانها تا آنجا كه ممكن است پالوده، خالص و اصيل شوند. در بعضي زبانها همچون عربي، چيني وژاپوني بسيار موفق بوده اند ولي در زباني چون تركي آنقدر واژه هاي خارجي وارد شده اند كه اقليت واژه هاي بكار رفته ريشه تركي دارند. زبانها از يكديگر تاثيرپذيرند و اگر از همان آغاز در فكر پالايش نباشيم نوادگان ما ديگر قادر به درك اشعار فردوسي و حافظ نخواهند بود. ضمن اينكه يك واژه فارسي كه براي همه ايرانيان قابل درك باشد بدون ترديد بيشتر به پسند همه مثلا مي افتد تصور كنيد كه هر ايراني حتي كم سواد با شنيدن واژه هاي رزم آيش مي تواند تصور و درك درستي از معناي آن داشته باشد. اما معادل آن، يعني كلمه مانور را سالها طول كشيده تا به معني آن پي برده است. بنابراين چرا نبايد از همايش بجاي ميتينگ و از بالابر بجاي آسانسور استفاده؟ كرد آيا كلمه سخت و طولاني هلي كوپتر بر چرخبال برتري؟ دارد! چه اشكال دارد كه بكوشيم بجاي كامپيوتر، فاكس، سوبسيد و... كلماتي نظير رايانه، نمابر و يارانه بگوييم تا نسل بعد و فرزندان ما به همان راحتي بگويند كه ما امروز به دانشگاه و دانشكده مي گوييم. اين را هم بگويم كه خوشبختانه در بسياري از سازمان ها واژه هاي ذكر شده كاربرد و تاثير طبيعي و معمولي پيدا كرده اند. بنابراين يك حركت رو به عقب و رشته ها را پنبه كردن، به هيچ وجه معقول به نظر نمي رسد. دكتر فرنود فردار