Hamshahri corpus document

DOC ID : H-781214-47543S1

Date of Document: 2000-03-04

.. و اما چشم اندازي ديگر آلودگي هواي تهران از نگاهي ديگر ( واپسين بخش ) طي يك روز زيباي آفتابي دهه 70 ميلادي 7 نفر از جهانگردان اروپايي در ساحل محل اقامتشان در استراليا دچار خفگي پوستي، ناشي از تابش اشعه ماوراي بنفش شدند كه بعدها اين تعداد به بيش از 700 نفر افزايش يافت از آن ميان، عده اي كه در خواب بودند جان خود را از دست داده و نفرات باقيمانده هم بدون استثنا به سرطان پوست مبتلا شدند. سازمان ملل از سال 1972 كه اولين كنفرانس مقابله با آلودگي هوا در استكهلم برگزار شد، كشورهاي عضو را موءظف به كنترل و گزارش ميزان توليد انواع گازهاي سمي و آلاينده كرده به است راستي در تهران تاكنون چه تعداد افراد به دليل آلودگي روز افزون هوا مبتلا به انواع سرطان آيا شده اند آمار دقيقي ازمرگ و ميرهاي ناشي از آن دسته بيماران قلبي و عروقي كه به همين دليل جان سپرده اند در دست هست، پرده سياهي كه بر آسمان آبي اين شهر بزرگ آويخته اند چشمان چه تعداد كودك معصوم يا پيران ما را با سوزش خود گريانده است و دهها پرسش ديگر كه در يافتن پاسخي به همه آنها، توجه شما را به ادامه گزارش ديروز جلب مي كنيم. متن: آلودگي هوا ناشي از سوخت هاي فسيلي و تاثيري كه اين آلاينده ها در نابودي حيات بشري دارند، از چنان روند روبه گسترشي برخوردار شده است كه تلاش همگاني را مي طلبد. كارشناسان مي گويند در ازاي سوخت هر ليتر بنزين معادل هزار 10 ليتر هواي قابل تنفس وارد كاربراتور خودروها شده و 2 هزار و 500 ليتر هواي آلوده از اگزوز آنها خارج مي شود و اين ميزان هواي آلوده و خطرناك داراي هزار و ليتردي 113 اكسيد كربن هزار و 130 ليتر بخار آب و 87 ليتر مونواكسيد كربن يعني يكي از سمي ترين گازها مي باشد كه قادر است به تنهايي موجب آلودگي و غيرقابل تنفس شدن 17 هزار ليتر ديگر هواي سالم شود. گاز مونو اكسيد كربن حاصل از انواع سوخت هاي فسيلي هم از طريق تنفس مستقيم و هم از راه ورود به جو و تقطير و بارش به صورت باران اسيدي، موجب آلودگي آب، خاك، مواد غذايي و در نتيجه آسيب دستگاه گوارش و تنفس موجودات مي شود. ميزان مصرف بنزين و نفت سفيد در ايران طي سال 57 به ترتيب 5 هزار ميليون و 5 هزار و 900 ميليون ليتر بوده است كه اين رقم در كمتر از 17 سال بعد يعني 74 به بيش از هزار 11 ميليون و 10 هزار ميليون ليتر رسيد و اكنون روزانه به طور متوسط بيش از 35 ميليون ليتر بنزين و در همين حدود نفت سفيد 60 ميليون ليتر گازوئيل و 40 ميليون ليتر مازوت مصرف مي شود. از ورود ماشين دودي به تهران قديم كه مسير تهران به شهر ري را طي مي كرد بيش از 115 سال (ذيقعده 1305 قمري ) مسيودني مي گذرد بلژيكي با ورود اين وسيله نقليه كه جاي درشكه ها و گاري ها را گرفته و مردم را سريع تر از گذشته به حضرت عبدالعظيم ( ع ) منتقل مي كرد، پيشگام حضور نزديك به 2 ميليون خودرويي شد كه هم اينك در تهران بزرگ در هم لوليده و كلاف سردرگم ترافيك اين شهر غول آسا را با صدها مشكل ديگر، به وجود آورده اند. روزنامه ژاپني نيهون كيزاي، در گزارشي از اين شهر مي نويسد: آسمان تهران به خاطر آلودگي هوا به رنگ خاكستري درآمده و از اين رو، شمار آدم هايي كه با ماسك در خيابان ها تردد مي كنند، چشمگير است. اين روزنامه ژاپني با اشاره به وجود خودروهاي فرسوده و از رده خارج شده به عنوان علت اصلي آلودگي اين شهر مي افزايد: زندگي مردم تهران بدون خودرو مشكل است، در حالي كه انبوه خودروها با دود سياهي كه از اگزوز آنها خارج مي شود كماكان در شهر تردد مي كنند. از يك سو بر گره كور ترافيك در دستان راهنمايي و رانندگي تهران، همچنان گره هاي ديگري افزوده شده و ديگر از دندان كند تدابير شكست خورده اي كه امتحان خود را پس داده اند، نيز كاري ساخته نيست و از سوي ديگر مردم دردمندانه از هم مي پرسند كه متولي اين نابساماني و افسار لجام گسيخته آلودگي هوا، كيست و تا به كي بايد آن را تحمل كنيم. دكتر مجيد شفيع پور، دبير كميته نظارت و هماهنگي مواقع اضطراري آلودگي هوا، با اشاره به اينكه تاكيد اين كميته بر اين است كه حمل ونقل و ترافيك شهري نياز به مديريت واحد دارد، مي گويد: بر اساس قانون، برنامه ريزي، ساماندهي، تامين ابزار و امكانات و كنترل و نظارت مسائل ترافيكي با مديريت شهري است و تا زماني كه ابزار و امكانات مورد نياز در اختيار نباشد، اين كنترل و نظارت محقق نمي شود. شهرداري تهران، نيز با اشاره به معضل حمل ونقل و ترافيك شهري تهران به ام القراي جهان اسلام كه 15 درصد كل جمعيت كشور را در خود جاي داده است، مي گويد: كنترل آلاينده هاي هوا، كاركرد وسايل نقليه موتوري، معاينه فني خودروها و محدوده ممنوعه طرح ترافيك به منظور تامين سلامت شهروندان و محيط زيست آنها بايد بر عهده شهرداري باشد. توليت شهرداري تهران در مبارزه با آلودگي هوا، مطمئنا بدعت جديدي در ساختار مديريت شهري نبوده و نيست، لزوم اجرايي اين تغيير مبتني بر تجربيات گرانبهايي است كه سالها از به كار بستن موفقيت آميز آن در ديگر كلان شهرهاي جهان مي گذرد، همچنين بر اساس اسناد و مدارك مستدل كه از تهران قديم بر جاي مانده است، شهرداري همواره متولي اصلي رفع آلودگي هاي بر جاي مانده از انواع آلاينده هاي شهري بوده است: در سندي كه مربوط به سال هجري 1303 شمسي يعني 75 سال پيش است و با وجود آنكه در آن تاريخ در تهران آلودگي هوا وجود نداشته است، شهرداري به فكر رفع آلودگي هاي فرضي در آن دوره بوده است، يعني زماني كه دماوند را نه تنها از تمام نقاط تهران مي شد مشاهده كرد بلكه از فرسنگ ها دورتر اين كوه پرشكوه را مسافراني كه وارد مي شدند، مي توانستند همچون نشاني برپيشاني اين شهر ببينند در اين سند با اولتيماتوم 10 روزه بلديه تهران ( شهرداري ) به كوزه گران اين شهر براي خروج يا تخريب كوره هايشان به علت آلودگي ناشي از دود كوره ها برمي خوريم كه نشان ازمسئوليت شناسي اين ارگان در حفظ سلامت شهروندان دارد. همچنين در سند ديگري كه مربوط به سال 1282 هجري قمري يعني 138 سال پيش مي باشد به نخستين طرح ترافيكي تهران قديم برمي خوريم كه در آن به منع ورود گاري ها و... چهارپايان باربر به محوطه ميدان ارگ يا باغ گلشن اشاره شده است يعني محلي كه آن را بعدها خيابان ناصريه (ناصرخسرو فعلي ) نام نهادند. شهرداري تهران با بررسي دقيق قلمروهاي كليدي كنترل ترافيك شهر تهران شامل محدوده ممنوعه طرح ترافيك، توقف گاه هاي حاشيه اي، جريان و رواني ترافيك، عملكرد فني خودروها، شبكه خياباني و چراغ هاي راهنمايي، هدف از ارايه طرح كنترل محدوده طرح ترافيك را امكان دسترسي بيشتر شهروندان به جاذبترين و متراكم ترين محدوده شهر و منظور از كنترل توقف گاه هاي حاشيه اي را تامين امكان بهره مندي متناسب دارندگان خودرو از توقف كوتاه مدت در حاشيه خيابانهاي جاذب و متراكم و منظور از كنترل عملكرد فني خودروها را راه اندازي مراكز فني خودرو و نظارت بر كاركرد خودروها به قصد كاهش آلودگي هوا و هدف از كنترل شبكه خياباني را نيز اجراي سيستم ويديويي و مديريت متمركز و هوشمند چراغ هاي راهنمايي در راستاي بهينه اجزاي سيستم حمل ونقل و ترافيك شهر تهران ذكر كرده است. قدر مسلم آنكه يكي از ابزارهاي كنترلي در دست يابي به اهداف بالا، راهنمايي و رانندگي است كه مي بايست در اختيار شهرداري تهران قرار گيرد، زيرا با وجود تقسيمات موجود در مديريت و هدايت سيستم حمل و نقل و ترافيك شهر تهران، دو وظيفه و ركن اساسي تصميم گيري در اين بخش شامل اطلاعات مربوط به وسايل نقليه موتوري (اطلاعات شماره گذاري، تصادفات و تخلفات ) و همچنين نظارت و كنترل در حيطه اختيارات شهرداري تهران نمي باشد. به هر حال، افزايش نگراني سازمانها و ارگان هاي مسئول از خطرات آلودگي هواي تهران در سلامتي شهروندان و اعلام اين نگراني ها از جرايد و مطبوعات كشور مادامي كه عملا چاره اي راهبردي براي آن انديشيده نشود، راه به جايي نخواهد برد و سخن آخر اينكه، آيا براي پيشگيري از وقوع يك حادثه تلخ زيست محيطي و اعلام وضعيت بحراني تنفس در اين كلان شهر كه زماني نه چندان دور يكي از ييلاقات خوش آب و هواي كشور و از بد حادثه هم اينك پايتخت ايران است بايد شاهد تصاوير سياهتري از آسمان تاريك و فضاي دود گرفته كنوني بود و يا اينكه فارغ از جنجال هاي بي موردي كه با برداشتن عينك بي اعتمادي مي توان آن را شفاف تر نگريست، بايد به آسمان آبي و تنفس در هواي پاكي كه كمترين حق دل هاي پاك ميليون ها شهروند تهراني است، انديشيد. سيدحسن ميربهرسي