Hamshahri corpus document

DOC ID : H-781210-47502S3

Date of Document: 2000-02-29

نخستين هدف حفظ هويت ملي ايرانيان است گفت وگو با سيدمحمدرضا دربندي مديركل امور فرهنگي ايرانيان خارج از كشور - بخش پاياني اشاره: ديروز، بخش نخست گفت وگوي همشهري با سيدمحمدرضا دربندي، مديركل امور فرهنگي ايرانيان خارج از كشور در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي را در صفحه علمي فرهنگي (صفحه ) 19 خوانديد. در قسمت پاياني اين گفت وگو، امروز، با فعاليت رايزني هاي فرهنگي ايران در خارج از كشور و فعاليتهايي كه در ارتباط با جلوگيري از انقطاع فرهنگي و حفظ هويت ملي ايرانيان انجام مي شود، آشنا مي شويد. * پيش از اين كه فعاليت ها را شرح دهيد، بفرمائيد نحوه همكاري رايزني هاي سازمان با سفارتخانه ها به چه صورتي ؟ است آيا وجود 85 رايزني در 85 كشور خارجي به نوعي موازي كاري با سفارتخانه ها؟ نيست * ما در 80 كشور رايزني داريم و وزارت امورخارجه در 140 كشور سفارتخانه دارد. دفاتر اين رايزني يا در سفارتخانه ها است و يا اگر ساختمان جدايي دارند مطابق قانون زير نظر سفير فعاليت مي كنند. از نظر كلي ممكن است برنامه هاي اين رايزني ها از تهران مشخص شود، ولي درنهايت، حركت محلي رايزني ها زير نظر سفير صورت مي پذيرد. بنابراين در كشورهايي كه رايزني داريم، اجراي برنامه ها از طريق رايزني صورت مي پذيرد كه هماهنگ با وزير است. * به هر حال در اين وضعيت، هزينه بيشتري صرف؟ مي شود * چون خير سفارتخانه ها بودجه فرهنگي ندارند و هر كاري هم كه مي خواهند انجام دهند با بودجه رايزني انجام مي دهند. اين وضعيت پس از به وجود آمدن سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي تعريف شده در است حال حاضر فعاليت هاي فرهنگي كه براي ايرانيان مقيم خارج انجام مي دهيم با هماهنگي كامل سفيران است. * لطفا درباره فعاليت هايي كه در اين دو سال صورت داده ايد، توضيح دهيد. * با هدف اين كه هر ايراني كه در هر نقطه دنيا زندگي مي كند فراموش نكند كه ايراني است و بتواند به ايراني بودن خودش افتخار كند، فعاليت هايي انجام داده ايم. برگزاري جشن هاي نوروز در ابتداي سال، يكي از اين فعاليت ها پارسال است در 16 شهر بزرگ ايراني نشين جشن نوروز را برگزار به كرده ايم اين صورت كه دعوت عمومي از ايرانيان به عمل مي آيد و جشني ترتيب داده مي شود. از ايران نيز يك گروه موسيقي و يكي از مجريان صداوسيما به كشورهاي مختلف اعزام مي شوند و حدود سه ساعت برنامه اجرا مي كنند. پارسال در شهري كه كمترين ايراني زندگي مي كردند حدود 150 نفر از اين برنامه ها استقبال كردند و در شهرهايي كه تعداد ايراني ها بيشتر بود حدود هزار نفر از اين برنامه ديدن كردند. * آيا اين تعداد كم؟ نيست مثلا در لوس آنجلس كه تعداد فراواني ايراني زندگي؟ مي كنند * اين برنامه ها در كشورهاي اروپايي اجرا شد. فرض كنيد در كشوري كه هفت يا هشت هزار ايراني دارد، حدود هزار نفرشان از اين برنامه استقبال كردند. البته بايد شهر را درنظر بگيريد. يعني همين تعداد هفت يا هشت هزار نفر در سراسر يك كشور پراكنده هستند و اين برنامه ها در يكي از شهرهاي آن كشور برگزار مي شود كه شايد هزار نفر ايراني هم در آن زندگي نكنند. درباره ساير فعاليت ها، از طريق شبكه اينترنت تسهيلاتي فراهم كرده ايم تا با ما در ارتباط باشند. دستاوردهاي چند سال گذشته را در قالب يك دقيقه اي 20فيلم تهيه كرده ايم و آن را براي همه مراكز و انجمن هاي ايراني فرستاده ايم و حتي در تلويزيون هاي ايراني ها هم نشان داديم. با شبكه هاي تلويزيوني، راديويي و روزنامه هاي ايرانيان در خارج از كشور ارتباط برقرار كرده ايم و براي آنها مقاله، فيلم و گزارش تهيه ستوني مي كنيم در روزنامه اطلاعات بين الملل راه انداخته ايم كه از طريق آن، ايراني ها در نقاط مختلف جهان مشكلات خودشان را مطرح مي كنند و ما از طريق اين روزنامه به ياري آنها مي شتابيم. كتابي براي ايراني هاي خارج از كشور نوشته ايم به نام ايران در آستانه سال 2000 كه مروري بر 20 سال گذشته ايران و دستاوردهاي سياسي، اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي در قالب آمار و ارقام دارد. تيراژ اين كتاب 50000 نسخه بود. يك تقويم ديواري براي كودكان و تقويم جيبي براي بزرگسالان چاپ كرده ايم كه با وضعيت ايراني هاي خارج از كشور تناسب دارد. كارتي تهيه كرده ايم كه يك طرف آن آيت الكرسي و طرف ديگر آن چهار سوره است كه با قل شروع مي شود. ايراني هاي خارج كشور از اين كارت ها به شدت استقبال كرده اند. چاپ كارت تبريك براي ايراني هاي مقيم خارج از كشور و برگزاري سمينارهايي درباره هويت و همبستگي ايراني ها از ديگر فعاليت هاي اين دفتر است. توري را پيش بيني كرده ايم كه تابستان سال ديگر اجرا مي شود. بر اين اساس دانشجوياني كه پدر يا مادر و يا هر دوي آنها ايراني هستند ولي تا به حال به ايران نيامده اند، در اين تور بر اي آنها كلاس زبان فارسي مي گذاريم. شرايطي فراهم كرده ايم كه از بعضي مراكز دولتي و يا مجلس شوراي اسلامي و... بازديد كنند. با شخصيت هاي سياسي ديدار داشته باشند و.. كتاب، نوار و سي. دي كه در ايران منتشر مي شود و اطلاعات جديدي دارد را براي ايرانيان خارج از كشور مي فرستيم. * از فعاليت هاي اين دفتر مانند انتشار تقويم و كتاب و فرستادن گروههاي موسيقي به خارج از كشور براي جذب ايرانيان خارج از كشور گفتيد. ولي همان طور كه مستحضر هستيد و در صحبت هايتان هم اشاره كرديد يك سوءتفاهمي ميان ايرانيان خارج از كشور و مسئولان مملكت وجود دارد كه اگر اين سوءتفاهم رفع شود، مي توان اميدوار بود كه آنها به كشورشان برگردند و در اعتلاي كشور تاثير گذار باشند. پس از پيروزي آقاي خاتمي بخشي از اين سوءتفاهم ها رفع شده است ولي تنها بخشي از آن. آيا شما فكر نمي كنيد كه فعاليت هاي شما مانند توليد فيلم، سي. كتاب، دي، مجله و كارهايي از اين دست، تاثير چنداني براي رفع سوءتفاهم ندارد. آيا به بيراهه نمي رويد. ممكن است بفرماييد كه وظيفه شما تنها پرداختن به امور فرهنگي است، ولي بيشتر اين سوءتفاهم ها به مسائل سياسي برمي گردد كه ظاهرا از آن غفلت شده است. * هر كي يك وظيفه اي مجلس دارد بايد درباره اين مسائلي كه اشاره كرديد يك تفكر و برنامه داشته باشد. وزارتخانه هاي مختلف مانند وزارت بازرگاني، امور خارجه و صدا و سيما بايد وظائف خودشان را خوب انجام دهند تا اين كار به نتيجه برسد. ما بايد كار خودمان را خوب انجام در دهيم اين بخش اصولي حركت مي كنيم و مي دانيم دنبال چه چيزي هستيم و هدف هاي واقعي را در نظر گرفته ايم و هر كدام از فعاليت هايي كه انجام مي دهيم ما را به هدف مان - بدون ترديد - مي رساند. وقتي كه يك سوءتفاهم وجود داشته باشد آيا طرف مقابل تقويمي كه از طرف ايران منتشر شده است را مي پذيرد. مي خواهم تاكيد كنم كه در حال حاضر بسياري از سوءتفاهم هايي كه اشاره كرده ايد، رفع شده است يعني بعد از انتخاب آقاي خاتمي جرياني در خارج از كشور به وجود آمده و در ميان آنها رويكرد مثبتي ايجاد شده است. * اين كارها پيش از اين نيز در رايزني هاي ايران انجام مي شد. * خير كار فرهنگي براي اتباع آن كشور انجام مي شده است. كار فرهنگي براي ايرانيان خارج از كشور نبوده است. اين مواردي كه در بخش خودمان انجام داده ايم شامل سمينار، تور، انتشار كتاب و... است كه ما را به هدف مان مي رساند. * اما كي مي رساند. اگر تنها اين فعاليت ها را انجام بدهيد، آيا خيلي دير به هدف؟ نمي رسيد * چرا همين طور است. ولي كارهاي ديگري بايد انجام بدهيم كه كارهايي ملي است. يعني همه بايد دست به دست هم بدهند تا انجام شود. مثلا براي بازگشتن ايرانيان به كشورشان، عفو عمومي اعلام شده است. به نظر من عفو عمومي ضد تبليغ است. عفو عمومي يعني همه آنها مجرم بوده اند و ما آنها را بخشيده ايم. ما بايد درباره ايرانيان خارج از كشور ادبيات جديدي به كار ببريم و بيشتر بر روي مشتركات تاكيد كنيم و از اختلافات پرهيز كنيم. بايد دستور عمل ها و قوانين ما از ثبات برخوردار باشد و با تغيير نمايندگان مي بايست تغيير كند. پيشنهاد داده ايم تا شوراي عالي امور ايرانيان خارج از كشور تاسيس شود. چند نفر از وزيران به عضويت اين شورا درآيند و رياست آن نيز با رئيس جمهوري باشد. وظيفه اين شورا نيز هماهنگي و سياستگذاري باشد. * اشاره كرديد به اين كه برگشتن ايرانيان به كشورشان نيازمند يك عزم ملي است كه در حال حاضر در ميان دستگاههاي مختلف و مسئولان و غيره مشاهده نمي شود. دفتر امور فرهنگي ايرانيان خارج از كشور هم به تنهايي نمي تواند به اين امور بنابراين بپردازد آيا كارهايي كه انجام مي دهيد بي فايده؟ نيست * ما هدفي را براي كارهايمان تعريف كرده ايم. * جلوگيري از انقطاع فرهنگي و حفظ هويت ملي؟ ايرانيان * بله همين هدف و اين كه ايرانيان در هر كجا كه هستند ايراني بودن خودشان را فراموش نكنند. پس ما در هدف مان نگفته ايم كه مي خواهيم ايرانيان به كشورشان برگردند. بنابراين، با توجه به هدف هايي كه تدوين كرده ايم، آيا كارهايي كه صورت پذيرفته باعث شده است كه به هدف مان برسيم يا؟ خير * خب، اين هدف كه ايراني ها به كشورشان برنگردند و جلوگيري از انقطاع فرهنگي كه محقق شده شما است يك ايراني كه 15 يا 16 سال در يك كشور خارجي است را ببينيد. پس از اين همه سال باز هم مي گويد ايراني آيا هستم هدف ديگري نمي شد، تدوين؟ كرد * نسل دوم و سوم در حال استحاله شدن است و اولويت كاري ما آنها هستند. هدف اول ما كه جلوگيري از انقطاع فرهنگي و حفظ و تقويت هويت فرهنگي براي ايرانيان اين است هدف شامل پنج زير مجموعه توسعه زبان فارسي، تقويت و تعميق حس غرور ملي، اشاعه و معرفي فرهنگ و آداب و رسوم، حفظ شخصيت و جلوگيري از انحطاط اخلاقي است. ايجاد اطمينان در ميان ايرانيان خارج از كشور و زمينه سازي ارتباط آنها با داخل هدف بعدي ما است. يعني بتوانيم نسبت به سياست هاي كشور امنيت خاطر ايجاد كنيم. ترغيب حس مشاركت و هدايت سرمايه هاي مادي و معنوي به بستر منافع ملي، معرفي فعاليت هاي ايرانيان خارج از كشور به داخل از ديگر اهداف ما است. * ملاك انتخاب افرادي چون استادان دانشگاه براي فرستادن آنها به خارج از كشور؟ چيست * تا اين لحظه تنها گروه موسيقي و مجري به خارج از كشور فرستاده ايم. ملاك انتخاب هم اين بوده است كه ايرانيان خارج از كشور آنها را بشناسند. يعني خواننده و يا مجري مي بايست نزد ايرانيان خارج از كشور شناخته شده باشد. در مورد سخنران يك بار به صورت آزمايشي به مناسبت تولد امام علي (ع ) برنامه اي ترتيب داديم. سخنران اين جلسه آقاي قمشه اي بود كه ايرانيان خارج از كشور از طريق شبكه جام جم با او كاملا آشنا هستند. * آيا فرستادن چهره هايي شناخته شده كه سخنراني هاي زيادي هم داشته اند و از مقبوليت عمومي نيز برخوردار هستند، مناسب؟ نيست * چرا و در طرح هاي سال آينده مي توانيم اين قبيل كارها را در نظر بگيريم. * منظور من افرادي هستند كه از نظر سياسي ايرانيان خارج از كشور آنها را بيشتر قبول؟ دارند * متوجه هستم. ولي ما مي بايست فراجناحي عمل كنيم. يعني كسي را بايد بفرستيم كه از منافع ملي ما حمايت كند، نه منافع جناحي خودش. * كسي كه براي چنين تبليغ هايي به خارج از كشور مي رود، بايد به نوعي مورد قبول اكثريت مردم باشد و اين امر، ديگر تبليغ منافع جناحي نيست. * در اين باره تا حالا فكر نكرده ايم. ولي اگر بخواهيم سخنران به خارج از كشور بفرستيم ترجيح مي دهيم كه يك مقام دولتي را بفرستيم. اگر يك وزير يا معاون وزير به كشور خارجي برود، بهتر است، چون در جريان همه امور كشور قرار دارد. * البته توجه داريد كه ايراني هاي خارج از كشور از طريق شبكه اينترنت با همه مسائل ايران به خوبي آشنا هستند و روزنامه ها را مي خوانند و مثل سابق نيست كه دير از مسائل كشور آگاه شوند. بنابراين اگر از رفع سوءتفاهم ها صحبت مي شود، بسياري از نويسندگان و روزنامه نگاران و شخصيت هاي سياسي غيردولتي بهتر مي توانند با ايرانيان مقيم خارج ارتباط برقرار كنند و ايرانيان نيز اعتماد بيشتري نسبت به آنها دارند. * البته اين كار جزو برنامه هاي ما نبوده است. به علاوه ايرانيان مقيم همه روزنامه ها را مي خوانند و در جريان تحليل ها و اظهارنظرها هستند. * مثلا آيا يك جلسه پرسش و پاسخ نمي توان برگزار؟ كرد * براي سال بعد مي توان جزو برنامه كاري قرار داد. بديهي است از كساني استفاده مي كنيم كه بتوانند به آب شدن يخ هاي بي اعتمادي كمك كنند. از * اينكه به پرسشهاي ما پاسخ داديد سپاسگزارم. گفت وگو از سيدافشين اميرشاهي