Hamshahri corpus document

DOC ID : H-781022-47008S3

Date of Document: 2000-01-12

عفريت جنگ در تاريخ 22 ژوئن 1941 (اول تيرماه ) 1320 كه ارتش هيتلر مرزهاي شوروي سابق را به طول هزار مايل شكافت و سيل نيروي مكانيزه و لشكرهاي زره پوش آن به پيشروي در خاك شوروي پرداختند، نه تنها نازي ها بلكه بسياري از ناظران پيش بيني مي كردند كه تا چند روز ديگر كار شوروي به كلي تمام خواهد شد و همانند لهستان در اثر جنگ برق ي آسا آلمان فتح مي گردد. در اين موقعيت كمك رساني متفقين به جبهه شوروي از اهميتي حياتي براي آينده جنگ جهاني و سرنوشت ميليونها انسان برخوردار بود. از آنجايي كه كمك رساني از طريق آبهاي ژاپن فاشيست و يا از راه درياي شمال فنلاند (كه هميشه يخ زده بود ) عملا امكان نداشت، بهترين و تنها راهي كه باقي مي ماند انتقال مهمات و ساير لوازم از راه خليج فارس و ايران بود. ولي در ايران از مدتي پيش حكومت آلمان - با پشتيباني رضاشاه - اجراي نقشه نفوذ به خاورميانه و خليج فارس را آغاز نموده بود، تا به اين ترتيب انگلستان را از نيروي حياتي خود، يعني نفت خاورميانه و در درجه اول نفت ايران، كه تقريبا تمامي سوخت ماشينهاي جنگي بريتانيا را تامين مي كرد محروم كند. چنانكه درياسالار اريش رايدر نظر مي داد، اين ضربه براي امپراتوري بريتانيا مرگ آورتر از تسخير لندن مي بود. با اين هدف دولت آلمان جاسوسان زيادي را در هيئت مستشاران اقتصادي و فني به ايران فرستاده بود كه دست اندركار خرابكاري در لوله هاي نفت و كسب اطلاعات از مناطق استراتژيك جبهه شوروي بودند. هيچكس اين موضوع را بهتر از چرچيل كه سخت در فشار بود تشخيص نمي داد. وي در پيام چهارم ماه مه خود به پرزيدنت روزولت، نسبت به عواقب از دست رفتن مصر و خاورميانه هشدار داده و پيش بيني كرده بود كه در اين صورت ادامه جنگ قضيه اي خواهد بود سخت تاريك و ظلماني، حتي اگر ايالات متحده هم وارد كشمكش شود. رضاشاه به دلايلي تصور مي كرد كه با اتكا به نيروي آلمان فاشيست خواهد توانست در برابر متفقين مقاومت نمايد. بنابراين به درخواست هاي مكرر آنها در مورد اخراج آلماني هاي مقيم كشور و دادن مجوز عبور قواي نظامي و كمك هاي متفقين از ايران براي شوروي، پاسخ منفي مي داد. بالاخره در نتيجه سوء سياست رضاشاه و به دليل نبودن دولت و مجلس ملي كه مصلحت كشور را تشخيص دهند و از حقوق ملي و حاكميت و استقلال كشور ما دفاع كنند، با وجود اعلام بي طرفي ايران در جنگ و با اينكه اجتناب از درگيري در جنگ براي ايران مقدور بود در روز سوم شهريور ماه 1320 ميهن ما تحت اشغال نظامي متفقين درآمد. رضاشاه وادار به استعفا شد و از ايران رفت، اما جنگ مصائب عظيمي همچون فقر و ورشكستگي اقتصادي، قحطي و شيوع بيماري ها، و زيستن زير يوغ بيگانگان را، بر خرابي ها و مفاسدي كه از ديكتاتوري به جا مانده بود افزود. تهيه كننده: رويا زارع كاريكاتورها از آرشيو حميد ساهر عفريت جنگ - خدايا به تو پناه مي آوريم! - روزنامه ناهيد