Hamshahri corpus document

DOC ID : H-780311-44809S1

Date of Document: 1999-06-01

مديريت شهري در پرتو مشاركت عمومي مديريت شهري و مشاركت همگاني شهروندان (بخش پاياني ) اشاره: در شماره گذشته با ذكر ويژگي هاي شهر و با تعريف آن، eدرباره مشاركت در جوامع مدرن موضوعات مختلفي مطرح شد. در اين چارچوب پيش از هر چيز مشاركت تعريف، و ديدگاههاي گوناگون مربوط به آن موردنظر قرار گرفت. در ادامه به زمينه هاي مشاركت اجتماعي شهروندان در ابعاد اقتصادي و اجتماعي اشاره شد. آنچه در پي مي آيد ادامه اين مباحث است كه مديريت شهري مشاركت را بررسي مي كند و برنامه ها و راهبردهايي كه مي تواند منجر به توسعه شود را مورد بررسي قرار مي دهد. گروه مقالات مديريت شهري و مشاركت مديران شهري به مسئولاني اطلاق مي شود كه تصميمات آنها در سيستم تخصيص منابع، محيط زيست شهري و برنامه ريزي شهري نقش سازنده اي دارند. هر چند تصميمات آنها در داخل يك سيستم مشخص سياسي يا اقتصادي و اجتماعي صورت مي گيرد ولي اين تصميمات در سطوح محلي تاثير مي گذارد ( شكوئي، 26 1373 ص ). براساس استراتژي توسعه شهري از پائين، هدفهاي اجتماعي وسيع و انگيزه هاي داخلي مي بايستي مدنظر قرار گيرد و رفع نيازهاي اساسي اكثريت مردم شهري، برخورد مستقيم با فرصت هاي اشتغال به همراه بهبود بخشي به منطقه مسكوني گروههاي كم درآمد شهري، تجديدنظر در قوانين شهري به نفع اكثريت مردم شهر و تامين منابع مالي در عرصه خدمات به گروههاي كم درآمد بايد در اولويت قرار گيرد. براساس همين استراتژي، توجه به طرح هاي كاربر، تكنولوژي مناسب، تقويت سازمانهاي محلي، بهره گيري از نيروي كار و سازمانهاي محلي، استفاده همه مردم از مزاياي توسعه و امكانات اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و سياسي، اولويت بخشي به اجراي برنامه ريزي شهري و سالم سازي محيط زيست در مناطق پرتراكم، كم درآمد و ناسالم شهري و در نهايت اهميت دادن به نيازهاي اساسي همه مردم جامعه اساس كار بشمار مي آيد كه مي بايستي در دستور كار برنامه ريزان و مديران شهري قرار گيرد. مثلا به منظور كاهش مسائل مربوط به مسكن در شهرها، اختصاص فضاي مناسب به منظور طراحي و ايجاد مناطق مسكوني با سرويس هاي لازم از وظايف و رسالات برنامه ريزان شهري و مديريت شهري است. هر چند ساخت خانه به عنوان يكي از عناصر وابسته به مسكن توسط شهروندان صورت مي گيرد ولي وقتي صحبت از مسكن مي شود منظور صرفا خانه نيست، سطحي وسيع تر از خانه مطمح نظر است، كه شامل يك سيستم دسته جمعي مي گردد و آن مجموعه اي از خانه ها، مراكز آموزشي، مغازه هاي اوليه و تاسيسات وابسته و مورد نياز خانه هاست كه در واحدهاي شهري مطرح مي شوند. بنابراين مسكن يعني مجموعه اي از واحدها، خيابانها، خانه ها و سرويس هاي وابسته به آن (شيعه 1370 ص )از 207 اينرو رسيدگي به نيازمنديهاي شهروندان در نواحي و مناطق مسكوني شهر اعم از تخصيص فضائي مناسب به منظور پارك، مدرسه و غيره از مجموعه اقدامات ضروري مديريت شهري است. وقتي به دنبال اين هستيم كه مسائل و مشكل شهري را حل كنيم بايد از كمبودها آغاز كنيم، كمبودها را برشماريم و از اين طريق است كه سهم مديران شهري و شهروندان در اداره امور شهر و بهسازي و توسعه شهري مشخص گرديده و اقدامات لازم از ناحيه هر يك انجام مي گيرد. بعنوان مثال اگر هدف حل مشكل حمل و نقل درون شهري است، مديران و برنامه ريزان شهري با اتخاذ سياستهاي كوتاه مدت و بلندمدت حمل و نقل شهري (يكطرفه كردن خيابان، ايجاد منطقه ممنوعه شهري در ساعات خاص روز، نصب چراغهاي راهنمائي، نصب تابلوهاي ويژه، ايجاد و تخصيص فضاي مناسب براي پارك اتومبيل از جمله اقدامات و سياستهاي كوتاه مدت شهري و طراحي اتوبانها، شاهراهها، اتوبوس برقي و از جمله اقدامات در بخش سياستهاي بلندمدت محسوب مي شود ) و شهروندان با احترام به قواعد و مقررات راهنمائي و رانندگي، استفاده ننمودن از وسايل نقليه تا آنجائيكه ممكن است وغيره مي توانند در جهت بهسازي سيستم حمل و نقل شهري اقدام نمايند. بديهي است شهروندان در صورتي تمايل به استفاده از حمل و نقل عمومي شهر را خواهند داشت كه اينگونه وسايل حمل و نقل عمومي در حد كافي در شهر وجود داشته باشد و مسافران در جابجائي هاي شهري با كمبود وسايل حمل و نقل عمومي شهري مواجه نشوند. برنامه ريزي در بخشهاي ديگر نيز از وظايف مديران شهري است. در خصوص فضاي سبز گفتني است كه هر منطقه و هر محله شهري بايستي سهم خود را از فضاي سبز داشته باشد و هر شهرنشين بايد بتواند با كمترين فاصله نه بيشتر از چهارصد متر به فضاي سبز دسترسي يابد (مجله فضاي سبز شهري: 3 1369 ص ). و در اين راستا مديريت شهري و شهروندان بصورت متقابل در توسعه و ارتقاء سطح كمي و كيفي خدمات و امكانات شهري نقش سازنده اي دارند. رشد و تعالي فرهنگ شهرنشيني كه منجربه مشاركت همه جانبه شهروندان در اداره امور شهر مي گردد و استفاده سالم و بهينه از منابع و امكانات شهري را نيزبه دنبال دارد از اقدامات ضروري است. به طور خلاصه زمينه هايي كه جزء وظايف مديريت شهري ( شهرداري ) مي باشند، عبارتست از، ايجاد خيابانها، ميادين، معابر عمومي و مجاري آب، نظافت شهر و گسترش فضاي سبز، پوشاندن چاله ها و چاه هاي واقع در معابر شهري، صدور به موقع و قانوني پروانه هاي ساختماني، نظارت بر امور شهر و فراهم سازي دائره خدمات به منظور جلوگيري از آتش سوزي، سيل و غيره. روابط متقابل بين مديريت شهري و مشاركت عمومي اصلي است كه حتما بايد مدنظر قرار بگيرد، بطوريكه مشاركت بالاي اقتصادي و اجتماعي شهروندان در امور شهر مستلزم ارائه خدمات از ناحيه مديريت شهري (شهرداري ) است و زماني مردم رغبت و تمايل بيشتري در جهت كمك به مديران شهري را در وجود خود حس مي كنند و آنرا الزامي مي شمارند كه از مواهب و امكانات شهري به نحو مطلوبي برخوردار شوند. رهنمودها و راهبردهاي موثر در توسعه شهر عمده ترين راه حلها و پيشنهادهاي موثري كه در قالب جلب مشاركت مردمي و افزايش توان مديريت شهري مي تواند به توسعه و بهسازي شهر كمك نمايد و مي بايستي در تدوين و تنظيم راهبردهاي توسعه شهري مدنظر قرار بگيرد عبارتست از: - تهيه طرحهاي ( بهسازي، نوسازي و بازسازي ) جهت بافتهاي فرسوده شهري با تاكيد بر معاصر كردن بافت هاي با ارزش به منظور بهره برداري از بافت هاي موجود از طريق مشاركت مردم. - در رابطه با جلوگيري از آلودگي ها، تراكم فعاليتها، عبور و مرور و غيره مي بايستي توسط مديران شهري مقررات قاطع وضع و به موقع اجراء گذاشته شود. - براي تامين خدمات اساسي در شهرها، مانند تهيه آب سالم، حمل و نقل عمومي، امكانات مطلوب بهداشتي، سيستم فاضلاب، امكانات تعليم و تربيت و... بايد تلاشهاي مداومي صورت گيرد. - اخذ گزارشها، پيشنهادات و نظرات سازنده شهروندان در توسعه و بهسازي شهر. - همكاري متقابل بين شهروندان و مديران شهري (برنامه ريزان و دست اندركاران شهري ) بايد بيش از آنچه كه تاكنون بوده است انجام گيرد. - واگذاري بخشي از امور شهر به نهادهاي مردمي و كمك در جهت جلب مشاركتهاي مردمي از طريق معرفي و ارائه گزارشهاي عملكردي. - ايجاد تمهيدات لازم به منظور حفاظت شهر و تقليل مسائل و مشكلات شهر. - ارتقاء سطح زندگي مناطق و محلات فقيرنشين و گروههاي كم درآمد شهري. - افزايش ناوگان حمل و نقل عمومي و تشويق مردم در جهت استفاده از آن و كمك به سلامت محيط زيست. - توجه به مشاركت مردم در امر گسترش فضاي سبز، به منظور توسعه كمي و كيفي فضا و نگهداري آن. - فراهم ساختن زمينه مناسب براي ارتقاء بهداشت محيط همراه با زمانبندي برنامه اي و مشاركت مردمي. * منابع: - 1 اوكلي پيترا و ديويد مارسدن رهيافت هاي مشاركت در توسعه روستائي، ترجمه منصور محمود نژاد، تهران: وزارت جهاد سازندگي. 13700 - 2 شكيبا مقدم محمد. اداره امور سازمانهاي محلي و شهرداري. تهران: نشر هور. 13740 - 3 شكوئي حسين ديدگاههاي نو در جغرافياي شهري. تهران: سمت. 1373 - 4 شيعه اسماعيل مقدمه اي بر مباني برنامه ريزي شهري تهران: علم و صنعت. 13700 - 5 رفيعي مينو. اقتصاد. تهران: وزارت مسكن و شهرسازي. 1369 - 6 طالقاني محمود. جمعيت (مطالعه جامعه شناسي شهروندان ). تهران: موسسه مطالعات و تحقيقات فرهنگي. 13700 - 7 فضاي سبز شهري. گروه مطالعات و برنامه ريزي شهري. دفتر برنامه ريزي عمراني وزارت كشور. 13690 - 8 برنامه پنج ساله دوم توسعه اقتصادي اجتماعي و فرهنگي - فرآيند برنامه ريزي صنعتي عمران شهري. 13730