Hamshahri corpus document

DOC ID : H-780216-44553S7

Date of Document: 1999-05-06

خوب و بد، زشت و زيبا و فراز و فرود در صنعت نشر ايران قسمت اول اين گزارش، ديروز در همين صفحه منتشر شده است - بخش پاياني مدير نشر توس در خصوص وظيفه رسانه هاي گروهي در تبليغ براي كتاب گفت: اگر رسانه هاي گروهي و بخصوص صداوسيما، وظيفه خود را در اين زمينه درست انجام دهند، تحول خوبي در فرهنگ جامعه رخ مي دهد، ولي متاسفانه در حال حاضر چنين نقشي را كامل ايفا نمي كنند. آقاي باقرزاده، ضمن مورد توجه قراردادن هفته كتاب گفت: ما امسال ششمين دوره هفته كتاب را برگزار كرديم و هر سال برنامه ها، متنوع تر و مفصل تر مي شود، ولي با وجود تمام زحماتي كه وزارت ارشاد در اين زمينه مي كشد، و بودجه زيادي كه صرف اين كار مي شود، نتيجه كاملا مطلوبي به دست نمي آيد و خواسته هاي ما ناشران و وزارت ارشاد برآورده نمي شود و تيراژ كتابها نه تنها بيشتر نمي شود، بلكه روز به روز كمتر هم مي شود. همچنين نمايشگاههاي كتاب كه در سراسر كشور تشكيل مي شود، مشكل چنداني را حل نمي كند; زيرا در اكثر موارد سازمانهاي پخش، كتاب در اين نمايشگاهها شركت مي كنند و كتابي را از ناشر براي يك سال يا كمتر به امانت مي گيرند و در نمايشگاه خيلي سريع تبديل به نقدينگي مي كنند. به نظر من در مورد برپايي نمايشگاهها، بايد به مفهوم واقعي نمايشگاه توجه شود و سعي شود كمتر جنبه نمايشي آن مورد توجه قرار گيرد. نمايشگاههايي كه در حال حاضر برپا مي شود، پخش كنندگان كتاب را تقويت مي كند و اين خود، بيشتر مشكل آفرين است تا مشكل گشا. بايد توجه داشت كه تمام كالاهايي كه در جامعه به بازار سياه راه مي يابد، به دليل وجود واسطه هاست; و تنها راه حل در اين مورد، اين است كه كتاب مستقيما از دست ناشر به دست مصرف كننده برسد. وي در خصوص پخش بن كتاب گفت: بنها را معمولا در اختيار دانشگاهها قرار مي دهند تا به دست دانشجويان و اساتيد برسد. ولي در تمام موارد، اين بنها به دست مصرف كننده كتاب نمي رسد. معمولا توزيع بن كتاب به درستي انجام نمي شود و به دست دانشجوياني كه عموما متاهل هستند از نظر بودجه مشكل دارند و احتياج به كتاب دارند، نمي رسد. حتي در بعضي از مواقع، مسئولين دانشگاهها اين بنها را جهت تهيه وسايل مورد نياز دانشگاه مصرف مي كنند. گواه اين مسئله هم اين است كه به عنوان نمونه، من به عنوان يك ناشر با سابقه، روزانه مقدار كمي بن به صندوقم مي رسد. مدارس نقش مهمي دارند! وي در ادامه گفت: كتاب يك سرمايه مادي و معنوي براي خانواده هاست و در خانه اي كه كتاب باشد، فقر فرهنگي در آن راه نخواهد داشت و اگر جوانان اوقات فراغت خود را با كتاب پر كنند، دور هيچ گونه آلودگي و انحرافي نخواهند رفت و بدين صورت يك جامعه سالم از نظر اخلاقي به وجود خواهد آمد. البته در اين زمينه، نقش مدارس و معلمان هم خيلي مهم است، معلمان ما اگر كتابخوان باشند، دانش آموزان را نيز به كتابخواني ترغيب خواهند كرد، ولي متاسفانه در حال حاضر، مدارس ما چنين وضعي ندارند. آقاي باقرزاده افزود: به عبارت ديگر، در جامعه امروز ما كتاب و كتابخوان جايي ندارد، حتي در يك مهماني به عنوان يك اجتماع كوچك نيز، با افرادي كه از نظر مادي داراي ثروت بيشتري هستند، نسبت به افراد تحصيلكرده و با معلومات، با احترام بيشتري برخورد مي شود و بيشتر مورد توجه هستند و بچه هاي ما نيز با اين برخوردها، كمتر به سمت كتاب و مطالعه روي مي آورند. وي، در خصوص راه حلي براي ارزان تر شدن قيمت كتاب گفت: وقتي مواد اوليه و هزينه هاي تاليف و ويرايش و چاپ گران است، چطور مي شود كتاب ارزان به بازار عرضه وقتي شود فيلم و زينك و كاغذ مرتب در حال گران شدن است، توليد كتاب ارزان يك كار غير ممكن است. من چندي پيش چند عنوان كتاب جيبي منتشر كردم ولي موفق نبودم، زيرا از همان كاغذ و شيوه صحافي كه براي كتاب لوكس استفاده مي كنم، براي كتابهاي جيبي هم استفاده كردم و به همين دليل كاهش قيمتي حاصل نشد. وي افزود: عجيب است، خريدار كم است و روز به روز هم، كتاب گرانتر مي شود. يك پيشنهاد! آقاي باقرزاده در خاتمه گفت: پيشنهاد من براي بهبود وضع نشر اين است كه دولت كمتر در اين امر دخالت كند، يارانه ندهد و براي خريد از ناشران هيچگونه تبعيضي قائل نشود. شهرداري در هر محلي كتابخانه اي ايجاد كند كه در ساعات غير اداري به روي علاقه مندان باز باشد. در حال حاضر، بعد از گذشت 30 سال از تاسيس دبيرخانه هيات امناي كتابخانه هاي كشور، چند كتابخانه عمومي در كشور؟ داريم البته كتابخانه هاي موجود نيز براي خريد كتاب، سليقه اي برخورد مي كنند. در ارگانهاي دولتي نيز براي خريد كتاب براي كتابخانه خود، بودجه كمي اختصاص مي دهند و براي صرفه جويي در بودجه، اولين جايي كه مورد توجه قرار مي گيرد، كتابخانه است و بلافاصله بودجه آن را كم مي كنند. حتي در زندگي شخصي افراد نيز، چنين است. به طوري كه وقتي مشكل مالي پيش مي آيد، اولين چيزي كه براي فروش در نظر گرفته مي شود، كتاب است. *** گفتگو و طرح حرف و حديث بيشتر درباره مشكلات صنعت نشر با ساير ناشران را به زماني ديگر واگذار مي كنيم و اميدواريم در تبيين انتظارات ناشران و بهبود وضع نشر در كشور توفيق الهي از آن ما باشد. * فاطمه قائمي