Hamshahri corpus document

DOC ID : H-780121-44291S2

Date of Document: 1999-04-10

حماسه شجاعت موسيقي بختياري: و مردانگي موسيقي استان خوزستان به جهت بهره وري از فرهنگي غني و ادبياتي پربار و تاثير از طبيعتي متنوع همواره از گوناگوني و لطافتي خاص برخوردار بوده است و در اين ميان موسيقي بختياري جايگاه ويژه اي دارد. شعر و موسيقي بختياري تاريخ ايل و شناسنامه قومي است. اين موسيقي شرح رويدادهاي كوچك و بزرگ ايل، شرح پيروزيها، ناكامي ها، غم و دلتنگي ها و شرح شادي هاست. با دوبيتي هاي آهنگين ايل است كه جنگاوران زنده مي مانند، شيرعلي مردونها تجليل مي شوند و ابوالقاسم خانها با شكوه و جاودانه مي گردند. طبيعت زندگي ايل، آن همه كوه و دشت و رود و آن همه سختي و مشقت و آن همه دل پاك و روح بلند، همه و همه هسته هاي اوليه تولد شعر و موسيقي بختياري را سبب شده است. تولدي كه در كمتر قومي مي توان نظيرش را يافت. شعر و موسيقي در ايل بختياري پيوندي جاودانه و هميشگي دارند و مي توان گفت تولدي همزمان و يكسان داشته اند. اين يادگاري هاي مالامال از معنويت، ميراث انسانهاي گمنامي هستند كه نه از خود اسمي به يادگار گذاشته اند و نه نشانه اي. عظمت شعر و موسيقي بختياري نيزدر همين گمنامي است و در تعهد و غيرتي كه مردان و زنان ايل سالهاست كه آن را پاس داشته اند. تك تك اين بيت ها انسان را به انديشه وامي دارد چرا كه در زبان شعرگونه بختياري عشق، عاطفه، مردانگي، شجاعت و رشادت جايگاه خاص و معتبري دارند. مقامهاي اين موسيقي به نام بيت هاي بختياري معرفي مي شوند و تعداد آنها در حدود 25 الي 30 مقام است كه شامل مقام گله داري، مقام برزگري، مقام ابوالقاسم خان، مقام شيرعلي مردون و... مي باشد. بي گمان دهه هفتاد را بايد دهه تحول و تحرك موسيقي بختياري دانست اما تحول در اين زمينه بسيار كمتر از تحرك بوده است. اساسا گسترش و تحرك يك فرهنگ يا يك مقوله هنري الزاما نشانه تكامل آن پديده نيست. در عرصه موسيقي بختياري بيش از آنكه شاهد نوانديشگي و بازسازي كيفي موسيقيايي و شعري باشيم با يك جريان سطحي و كمي قابل تعمق مواجه بوده ايم. موسيقي بختياري همانند موسيقي بسياري از اقوام ديگر از لحاظ ساختمان داراي هارموني بسيار ساده اي است ولي اين سادگي تا زماني بر اين مقوله حاكم است كه ملوديها به سياق بدوي و اوليه شان ارائه از شوند سوي ديگر اين موسيقي در حوزه ملوديك خود از قابليت هاي انعطاف پذيري، پويندگي و بالندگي سرشاري برخوردار است، به طوري كه يك ملودي ساز و تنظيم كننده خلاق به سهولت مي تواند از همين نغمه هاي ساده آثاري در رديف سونات و سمفونيك عرضه كند ولي متاسفانه در اغلب آثار موسيقيايي سالهاي اخير شاهد اين نقص بزرگ هستيم كه آثار غيرتخصصي پيرامون موسيقي و به خصوص شعر بومي بختياري را به خورد مخاطبان داده اند و بدون علم به منش ها و شاخص هاي خفته در موسيقي و با هراس از آميزش هاي نوين با اشكال حاكم بر ساختارهاي جاري پا را جاي پاي سازندگان و آفرينش گران گمنام ايلياتي گذاشته و علي رغم در اختيار داشتن ابزارهاي نوين ثمر كمتري داشته اند. موسيقي بختياري بيش از آنچه كه در آثار ارائه شده سالهاي اخير ديده ايم قابليت دارد تا در گذار از سطح بدوي به شكل نهايي به يك اثر چند آوايي و پارآواها تبديل شود بدون اينكه از نظر اصالت و ماهيت خدشه اي به قامت اوليه اش وارد شود. اهواز - خبرنگار همشهري