Hamshahri corpus document

DOC ID : H-771107-43767S1

Date of Document: 1999-01-27

سفره هاي ايراني هنوز از ريزماهيان خاكستري خزر خالي است طرح تهيه كراكر از ماهي كيلكا به عنوان طرح تحقيقي نمونه سال 77 شناخته شد * با اجراي طرح تحقيقاتي توليد كراكر از ماهي كيلكا اين آبزيان ارزشمند جاي خود را در برنامه غذايي خانواده ها باز مي كنند گروه شهرستانها: درياچه خزر كه عنوان بزرگترين درياچه جهان را با خود دارد داراي منابع عظيم و ارزشمندي از انواع مختلف ماهيان و آبزيان است. آمارها نشان مي دهد بيش از يكصدگونه و زيرگونه ماهيان در اين درياچه وجود دارد كه اين موضوع نشانگر استعداد بالقوه اين درياچه است و در حال حاضر صيادان شركت شيلات نزديك به 25 نوع از اين ماهيان را كه از نظر اقتصادي قابل بهره برداري است از دل پرسخاوت آن صيد مي كنند. كارشناسان شيلات، آبزيان تجاري خزر را در سه گروه عمده كيلكا، ماهيان استخواني و تاسماهيان تقسيم بندي كرده اند كه ازميان اين ماهيان، كيلكا ماهي كوچكي از خانواده شك ماهيان است كه بزرگترين جمعيت آبزي خزر را تشكيل مي دهد و با توجه به ريزبودن آن بيشتر به عنوان يك ماهي صنعتي معرفي شده است. درياي خزر داراي سه نوع ماهي كيلكا مي باشد كه همگي از خانواده شك ماهيان هستند و گستردگي وجود كيلكا هم ازنظر اقتصادي و هم به جهت نقش مهمي كه اين ماهي در چرخه غذايي درياي خزر دارد از ارزش بالايي برخوردار است. كيلكاهاي موجود در درياي خزر كه 5 تا 10 سانتي متر طول و 10 5 تا گرم وزن دارند شامل كيلكاي آنچومي كيلكاي چشم درشت و كيلكاي معمولي هستند كه از نظر شكل، اندازه و ويژگيهاي زيستي تفاوتهايي با يكديگر دارند. ذخاير قابل برداشت اين ماهي در درياي خزر قابل توجه مي باشد، به جهت نياز كشور به مواد پروتئيني ميزان ذخاير كيلكا در اين دريا از سوي شيلات ايران نزديك به يكصد هزار تن در سال پيش بيني شده است كه سهم زيادي از آن مي بايد به مصرف خوراك انساني برسد اما آنچه مسلم است اين كه ميزان برداشت كيلكا در سواحل درياي خزر در مقايسه با ديگر كشورهاي حاشيه اين دريا ناچيز است. يك محقق مركز تحقيقات شيلات استان مازندران كه كار تحقيق توليد كراكر از كيلكا را به انجام رسانده است در اين باره به خبرنگار ما در ساري گفت: به موجب گزارش سازمان خوارو بار جهاني ( فائو ) مصرف سرانه ماهي و فرآورده هاي شيلاتي در ايران به طور /4 4متوسط كيلوگرم در سال است كه با ميانگين مصرف سرانه جهاني كه /12 5حدود كيلوگرم مي باشد فاصله زيادي دارد درحالي كه ماهي از جمله مواد غذايي است كه داراي پروتئين قابل هضم آسان است و به دليل وجود املاح و اسيدهاي آمينه ضروري و اسيدهاي چرب، نقش مثبت و سازنده اي در سلامت انسانها دارد و اين امر قرار گرفتن بيشتر آن را در برنامه غذايي مردم ضروري مي سازد. امير هوشنگ شجاعي افزود: در حال حاضر به دليل مشكلات موجود در بسته بندي و عرضه بهداشتي كيلكا به مصرف كنندگان تنها حدود 4 درصدكيلكا صيد شده به مصرف انساني مي رسد و بقيه در كارخانه هاي صنعتي به پودر ماهي تبديل مي شود. صيد كيلكا در ايران به طور جدي از سال 1350 همزمان با تشكيل ناوگان صيادي شيلات در درياي خزر آغاز شد. عمليات صيد صنعتي در استان گيلان براساس آمارهاي موجود در اين سال 236 تن بود كه به طور پراكنده به بازارهاي كشور عرضه شد، اما به دليل ريز بودن ماهي كيلكا و مشكل تميز كردن آن و عدم آشنايي با شيوه پخت اين ماهي، هيچ گاه كيلكا جايگاه شايسته خود را در بازار مواد غذايي ايران نظير ساير ماهيان تجاري به دست نياورده است. از سال 1370 كه نخستين برداشت ماهي كيلكا در سواحل مازندران انجام شد مقدار 1894 تن كيلكا صيد شد كه اين رقم در سال 1374 /12 460به تن رسيد و در اين سال در سواحل /32 864گيلان تن ماهي كيلكا صيد شد. مهندس شجاعي در طرح خود تلاش كرده است تا ماهي كيلكا را كه داراي 16 تا 18 درصد پروتئين 5 تا 11 درصد چربي 2 تا 3 درصد مواد معدني و 110 واحد 146تا كالري در يكصد گرم گوشت است با ارائه مواد غذايي آماده پخت در سبد مصرف خانوارهاي ايراني قرار دهد. به گفته وي كراكر يك غذاي مقوي و آماده در بسياري از كشورهاي آسيايي مي باشد و فرآورده اي است كه در اثر ژلاسيون نشاسته با آب تهيه مي شود به طوري كه به خمير حاصل شده فرم و قالب داده و آن را پخته و سپس برش مي زنند كه در نهايت پس از خشك كردن در روغن داغ سرخ مي شود و به شكل يك محصول متخلخل درمي آيد. وي اضافه كرد: كراكر نوعي چيپس تهيه شده از آرد، نشاسته، تخم مرغ و ادويه با تزريق گوشت ماهي كيلكا است كه به صورت سرخ شده و آماده در بسته بنديهاي بهداشتي به بازار مصرف عرضه مي شود. وي همچنين ابراز اميدواري كرد كه ماهي كوچك اما پرانرژي كيلكا كه بزرگترين جمعيت آبزيان درياي خزر را تشكيل مي دهد جايگاه واقعي خود را در سبد مصرف خانوارهاي ايراني پيدا كند. شايان ذكر است كه طرح تهيه كراكر از سوي جهاد سازندگي به عنوان طرح تحقيقي نمونه سال 77 انتخاب و امير هوشنگ شجاعي مجري طرح با اهداء لوح توسط وزير جهاد مورد تقدير قرار گرفته و درحال حاضر جهاد سازندگي در حال احداث كارگاهي در بابلسر براي توليد كراكر است.