Hamshahri corpus document

DOC ID : H-771103-43714S1

Date of Document: 1999-01-23

بيماران مبتلا به آسم وداروهاي استنشاقي آسم بيماري ناشي از تنگي راههاي هوايي است كه به علت التهاب مزمن، در مجاري هوايي بوجود علت مي آيد اين التهاب وتنگي ناشناخته است، ولي با علل مختلف از جمله تماس با مواد آلرژي زا، سرماخوردگي، ورزش، تنش هاي روحي ومصرف برخي داروها تشديد مي شود و بيمار را دچارتنگي نفس، سرفه و خس خس سينه مي كند. شيوع اين بيماري در جوامع مختلف، متفاوت است; ولي حدود سه تا ده درصد مردم، به اين بيماري دچار مي شوند وشيوع آن، معمولا در بچه هاي زير ده سال بيشتر است. چه كساني ممكن است به اين بيماري مبتلا؟ باشند در واقع بايدگفت بيماراني كه دچار تنگي نفس، سرفه و خس خس سينه اند، كساني كه سرفه مزمن دارند، افرادي كه مكررا دچار علايم شبيه سرماخوردگي مي شوند و بعد سرماخوردگي، اصطلاحا توي سينه آنها مي ريزد و طول مي كشد، افرادي كه در تماس با مواد معطر و بوي تند غذاهاي سرخ كردني، دچار بارسنگيني در سينه مي شوند، كارگراني كه در محيط كار دچار علايم تنگي نفس و سرفه و خلط سينه مي شوند و بچه هايي كه با دويدن و فعاليت دچار سرفه هستند، همگي احتمال دارد كه مبتلا به بيماري آسم باشند، و بايد تحت معاينه و بررسي هاي لازم قرار گيرند. با توجه به اينكه، علت اين بيماري ناشناخته است، درمانهاي مختلفي نيز براي آن پيشنهاد شده كه بهترين آن دوري جستن از مواد آلرژي زا است كه در صورتي كه براي بيمار مقدور باشد، باشناخت اين عوامل در محيط زندگي خود، مي تواند از آنها پرهيز نمايد و كمتر دچار علايم بيماري شود. ولي با توجه به اينكه، تعداد مواد آلرژي زا در محيط زندگي انسان، بسيار زياد است، پرهيز از تمام آنها براي بيشتر بيماران ناممكن است. به علاوه عوامل ديگري نيز چون سرماخوردگي، بيماري را تشديد مي كند. لذا بيماران، ناگزير از استفاده از داروهاي مختلف در درمان بيماري خود مي باشند. داروهاي ضدآسم برخي برطرف كننده علائم و برخي پيشگيري كننده هستند وبه اشكال مختلف چون قرص، آمپول، كپسول، شربت و نهايتا بصورت داروهاي استنشاقي يا اصطلاحا اسپري هاي مختلف عرضه شده است. استفاده از داروهاي استنشاقي از زمان قديم مورد استفاده بيماران مبتلا به آسم بوده است، در زمان قديم بيماران مبتلا به آسم از برگ و ميوه گياهي به نام آتروپابلادونا سيگار تهيه كرده و آن را دود مي كردند تا علايم بيماري خود را تسكين دهند. در مصر باستان، از ماده گياهي به نام خلين ( kelin) به صورت گرد خشك در درمان و پيشگيري از اين بيماري مورد استفاده قرار مي گرفت. دو داروي ذكر شده، امروزه نيز به شكل اسپري و پودر خشك در بازار موجود بوده ومورد استفاده بيماران آسمي قرار مي گيرد. بدون شك، داروهايي كه به صورت استنشاقي يعني اسپري هاي مختلف مورد استفاده قرار مي گيرد، موءثرتر و كم ضررتر از اشكال ديگر دارويي چون قرص و كپسول است; زيرا مقدار دارويي كه بايد مورد استفاده قرار گيرد، بسيار كم است. به علاوه دارو مستقيما در معرض راههاي هوايي قرار مي گيرد و به مقدار بسيار ناچيز به دستگاه گوارش، كبد، گردش خون و دستگاههاي ديگر بدن راه لذا مي يابد در اين دستگاهها عوارضي به جا نمي گذارد. برخي از داروهاي استنشاقي، نقش تسكين دهنده دارند و بيمار هرگاه دچار مشكل شود، بايد از آنها استفاه كند. اين دسته داروها، علايم را به طور موقت تسكين مي دهند. مثل اسپري سالبوتامول، آتروونت و سرونت كه به رنگ هاي آبي وسبز و طوسي در بازار موجود است. اين داروها، اثري روي التهاب راههاي هوايي ندارند، لذا دركساني كه دچار حملات مكرر آسم و تنگي نفس مي شوند، به تنهايي موءثر نبوده و بايد از داروهاي استنشاقي ضدالتهابي كه به نام بكلومتازون (Beclometazon) و با رنگ كرم و قهوه اي در بازار موجود است، با توصيه پزشك استفاده كنند. البته اين نوع دارو تا مدتي بايد به طور مداوم مورداستفاده قرار گيرد و فقط پس از مشورت با پزشك قطع شود. بسياري از بيماران، از ترس اعتياد به داروهاي استنشاقي، از مصرف آن خودداري مي ورزند و تمايل به مصرف دارو به اشكال قرص و كپسول و شربت در آنها بيشتر است. در حالي كه اين اعتقاد كاملا نادرست است و داروهاي استنشاقي هيچگاه ايجاد اعتياد و وابستگي نمي نمايند و علت وابستگي برخي بيماران به اين داروها، شدت بيماري آنها و يا طرز استفاده غلط آن ها از اسپري است. برخي از بيماران نيز از بي اثر بودن اين داروها گلايه دارند; در حالي كه موءثرترين شكل داروهاي ضدآسم، داروهاي استنشاقي هستند وعلت عدم پاسخ به درمان در اين بيماران نيز، روش نادرست آنها در استفاده از اين داروها است. لذا بايد روش درست توسط پزشك به آنها آموزش داده شود. بيماراني كه حتي با آموزش پزشك نيز نمي توانند از اسپري استفاده كنند، بهتر است اسپري را با مخزن استفاده نمايند كه به صورت محفظه هاي پلاستيكي در بازار به نام آسميار موجود است و دارو ابتدا به داخل آنها اسپري مي شود و سپس توسط بيمار استنشاق مي شود. داروهاي استنشاقي را درآسم كودكان نيز مي توان مورد استفاده قرار داد و با آموزشهاي لازم كودك را به استفاده از آنها ترغيب و تشويق كرد. و در نهايت اين كه آسم بيماري، نسبتا شايعي است و نياز به مصرف طولاني مدت در دارو، بسياري از بيماران براي درمان محسوس است و به علت عوارض ناچيز داروهاي استنشاقي، بخصوص انواع ضد التهابي و پيشگيري كننده آن، اين داروها بهترين عامل براي كنترل اين بيماري مي باشند. دكتر محمدمهدي زحمتكش