Hamshahri corpus document

DOC ID : H-771021-43596S4

Date of Document: 1999-01-11

توسط سازمان ميراث بقعه خواجه نجم الدين فرهنگي سبزوار در فهرست آثار ملي جاي گرفت گروه علمي فرهنگي: اثر تاريخي بقعه خواجه نجم الدين مربوط به دوره ايلخانيان واقع در روستاي زير آباد سبزوار با شماره 2022 در فهرست آثار ملي ايران به ثبت رسيد. به گزارش روابط عمومي سازمان ميراث فرهنگي، خواجه نجم الدين از عرفاي منطقه جوين باستان بوده كه داراي شخصيتي عرفاني و صاحب فتوا، پيشواي شريعت و طريقت و دادرس تهيدستان بوده است. اين بقعه در اطراف داراي تالارهايي بوده كه در حال حاضر منهدم شده و هسته مركزي آن با ارتفاعي در حدود 15 متر باقي مانده است. ورودي اصلي بنا در ضلع شرقي واقع و از يك طاق نماي كم عمق باز سه مي شود ورودي كوچك در سه طرف ديگر به تالارهاي پشت باز مي شده كه فعلا بسته شده است. در طرفين ورودي نيز دو طاقنماي كم عرض وجود دارد. اين بقعه الحاقات خود را از دست داده و هم اكنون از بيرون با پلان مربع مشخص است. از باقيمانده آثار چنين استنباط مي شود كه يك ايوان با تالار مستطيل شكل در سمت چپ وجود داشته كه اكنون داغي پوششها و ديوارها بر بدنه بنا باقي است. در قسمت عقب بقعه نيز تالار مستطيل شكل وجود داشته كه با تالارهاي طرفين، اطراف بنا را محصور بوده است. طاقنماهاي زير گنبد هم هر كدام با چوبهايي كه روي آن گذاشته شده، تكيه گاهي جهت استقرار گنبد به وجود آورده است. روي گنبد نيز در دو رديف سوراخهاي مربعي در چهار جهت ايجاد شده كه بعدا بسته شده، گنبد بنا دو پوشه بوده و پوشش زيرين از نوع عرق چين و پوشش فوقاني از نوع هرمي و نوك تيز بوده كه بخشي از آن فرو ريخته است. مصالح بنا به طور كلي از آجر و ملات تشكيل شده و تزئينات آن محدود به طاقنماهاي گچي است. با توجه به شكل و فرم معماري، پلان و ارتفاع زياد بنا مي توان آن را به دوره ايلخاني نسبت داد.