Hamshahri corpus document

DOC ID : H-770209-41179S9

Date of Document: 1998-04-29

ديدگاه افزايش قيمت برنج و ضرورت مداخله وزارت بازرگاني در بازار سرويس اقتصادي: در حالي كه كارشناسان معتقدند درتوليد، واردات و ذخيره برنج هيچگونه مشكلي وجودندارد، افزايش ناگهاني قيمت انواع برنج توليد داخل و نايابي برنج يارانه اي در برخي از استانها، اين حدس و گمان را تقويت مي كند كه گويا وزارت بازرگاني به عنوان حمايت كننده و تنظيم گر بازار داخلي وظيفه خود را فراموش كرده است و برخي كارشناسان معتقدند علل اين نوسان متعدد در قيمت ها بايد در ساختار تشكيلاتي اين وزارتخانه جستجو كرد. سال گذشته وزير كشاورزي طي نامه اي از وزير بازرگاني خواست كه از توزيع برنج در مردادماه تا پايان آبان ماه هر سال به منظور حمايت از توليدكننده داخلي وحفظ قيمتهاي واقعي توليد خودداري شود اما اين چنين نشد و همزمان با توزيع برنج وارداتي قيمت انواع برنج توليد داخل به شدت كاهش يافت و موجب دلسردي شديد كشاورزان شد. اين دلسردي تا به آن جا رسيد كه كارشناسان بيم اين را داشتند كه شاليكاران سطح زير كشت برنج را تغيير كاربري دهند. مساله ديگري كه تاثير زيادي بر كاهش قيمتها تاخير داشت، در خريد 100 هزار تن برنج توليد داخل به قيمت توافقي بود كه مي بايستي در مهرماه و آبانماه انجام مي شد ولي عملا در پايان آذرماه شروع شد و تاثيري را كه از قيمت توافقي انتظار مي رفت - تعادل در بازار و جلوگيري از افزايش بي رويه قيمت ها - به جا نگذاشت و دليل عمده آن نيز اين بود كه در آذرماه برنج ديگر در اختيار توليدكننده نيست و دلالان و واسطه گران با خريد و انباركردن آن از كاهش قيمتها بهره كافي را برده اند. امسال نيز به نظر مي رسد همان وضع سابق در حال تكراراست. حدود 250 هزار تن برنج توليد داخل قرار است كه به صورت توافقي از شالي كاران خريداري شود. قيمتها از ابتداي سال در حال افزايش است و اقدام خاصي توسط وزارت بازرگاني در اين خصوص صورت نگرفته است. كل توليد محصول برنج در داخل كشور حدود يك ميليون و300 هزار تن است كه كفاف نياز داخلي را نمي دهد. لذا سالانه حدود 800 هزار تن وارد مي شود. اما امسال به علت خريد 250 هزار تن برنج داخلي به صورت توافقي، واردات برنج كشور به هزار 550 تن كاهش خواهد يافت. در شرايطي كه در برخي از بخشهاي توليدي و صنعتي كشور ركود و بي رونقي حاكم است بسياري از دلالان وواسطه گران به خريد محصولات كشاورزي از جمله برنج رو آورده اند. فعاليت شركت هايي كه وابستگي به برخي از نهادها و بنيادها دارند و در خصوص واردات برنج فعاليت مي كنند بر عدم انسجام بازار مي افزايد. همزماني اين فعاليتها با عدم توزيع بموقع برنج توسط وزارت بازرگاني، تداعي كننده اين است كه وزارت بازرگاني آگاهانه و يا غيرآگاهانه و بنابر روال سنتي در جهت تقويت توليد داخلي فعال نيست. كارشناسان بارها تاكيد كرده اند كه مساله برنج ارتباط چنداني با ميزان واردات ندارد. بلكه چگونگي توزيع و زمان توزيع آن به عنوان يك شاخص بسيار حساس رواني است كه قيمت ها را بالا يا پايين مي برد. اگر در شرايط فعلي وزارت بازرگاني حتي به صورت محدود اقدام به توزيع برنج يارانه اي كند، يقيناقيمتها به شدت كاهش پيدا خواهد كرد. حال اين پرسش مطرح است كه چرا اين روند؟ دگرگون نمي شود آيا وزارت بازرگاني ارزيابي و تجزيه وتحليلي از عملكرد خود؟ دارد آيا از كارشناسان خوداستفاده لازم را؟ مي برد و يا اين كه توان ارزيابي وبررسي فعل و انفعالات بازار را ؟ ندارد دلايل آن هر آنچه كه هست، واقعيت اين است كه وزارت بازرگاني در مواردي از وظيفه تنظيم بازار وقيمت كالاها غفلت مي كند و سود اين غفلت تنها به جيب دلالان و عمده فروشان مي رود.