Hamshahri corpus document

DOC ID : H-761224-40873S1

Date of Document: 1998-03-15

ايزو 9000 و انتقادهاي سازنده مهندس رضا نيساني تحصيلات خود را در رشته مهندسي صنايع و مديريت در آمريكا گذرانده و از دانشگاه ايالتي كاليفرنيا فارغ التحصيل شده است. وي مدت 20 سال در مسئوليت هاي مختلف و براي شركت هاي بزرگ چندمليتي در آمريكا و اروپا فعاليت داشته و از جمله مديريت بخشي از توليددر كارخانه هاي بزرگ هواپيماسازي مك دانل داگلاس را برعهده داشته است. وي سيستم مديريت كيفيت جامع را با رهنمودهاي پرفسور ادواردز - دمينگ با موفقيت اجرا كرد و به اين لحاظ نشان لياقت دريافت كرد. وي از زماني كه به ايران آمده است سمينارهاي متعددي را در مراكز مديريتي درتهران و شهرستانها برگزار كرده كه با استقبال مواجه شده است و علاوه برنگارش مقالات و فعاليت هاي متعدد در زمينه مديريت كيفيت به تازگي كتابهشت گام تا ايزو را با همكاري استادان موسسه مطالعات آموزشي ارائه كرده است. علاوه بر آن چندين پروژه ايزو را در آمريكا و ايران با موفقيت به اجرا درآورده است. خبرنگار ما هفته پيش با مهندس نيساني گفتگو داشته است كه متن آن در پي مي آيد: همشهري: ديدگاه شما در مورد مقوله بهبود كيفيت؟ چيست نيساني: ابتدا بايد خود كيفيت تعريف و توجيه شود، سپس در خصوص كنترل و يا بهبود آن صحبت كنيم. با وقوع انقلاب صنعتي در جهان و شروع توليد انبوه، مسئله كيفيت در توليد و كنترل و بهبود آن، مطرح و ابتدا كيفيت را مطابقت با مشخصات تعريف كردند. بعدها با مطرح شدن ضرورت اهميت توجه به نياز مشتري توسط پروفسوردمينگ كيفيت را رضايت مشتري ناميدند. حالا درآستانه تغيير قرن و سال 2000 جهان صنعتي با مصرف كننده اي آگاه، مطلع و پرتوقع مواجه است. (AWARNESS CONSUMER) كه ا ين مصرف كننده آگاه مي داند كه حقي دارد و بر اين حق خود پافشاري مي كند. مصرف كننده امروزي معتقد است كه حق دارد مطمئن باشد كه آنچه را مي خرد دقيقا همان چيزي است كه سازنده ادعا و مي كند آن كالا بر مبناي روشي مشخص و مستند ساخته شده و بر مبناي سيستمي معين و مكتوب ايزو 9000 توليد شده است. پرسش: آيا در جامعه ما مقوله كيفيت جا افتاده و به آن توجه كافي ؟ مي شود نيساني: نه به اندازه كافي.. به علت عدم موازنه عرضه با تقاضا، عدم آگاهي مصرف كننده بر حقي كه دارد، عدم احساس مسئوليت لازم از طرف توليدكننده و عدم كنترل هاي لازم، مقوله كيفيت در جامعه ما به آن گونه كه بايد تفهيم عامه مردم نشده و رعايت نمي شود. توجه داشته باشيد كه، وقتي راجع به كيفيت صحبت مي كنيم تنها منظور شرايط توليدكننده و مصرف كننده نيست، بلكه فرهنگ با كيفيت بودن را در كل جامعه بررسي مي كنيم. انديشيدن به كيفيت بايد به صورت بنيادي و زيربنايي در جامعه تحقق يابد و مورد توجه مديران و مسئولان قرار گيرد. كيفيت ستون اصلي هرگونه حركتي در جامعه است و با آموزش مردم بايد بستر لازم براي توجه به آن فراهم آيد. پرسش: لطفا بيشتر توضيح بدهيد. نيساني: سلامت يك جامعه به سلامت افراد آن جامعه بستگي دارد، و سلامت افرادبه سلامت محيط زندگي، روابط اجتماعي، نحوه داد و ستد، خورد و خوراك، تحصيل ودانشگاه، ميزان برخورداري از امكانات رفاهي، از همه مهمتر به آرامش خاطر، تامين اجتماعي و نظم منطقي در آن جامعه بستگي دارد. اگر مردم عصبي و كسل، هوا آلوده و پرصدا، مصرف كننده اسير قيمتهاي بي ثبات و متغير و توليدكننده نگران مواد مورد نياز براي توليد و نامطمئن از فردا باشد، آن وقت محيط زندگي آرامش و نظم منطقي را نخواهد داشت واگر اين دو نباشد امكان بهره وري مطلوب از نيروي انساني فعال در جامعه حاصل نخواهد شد. پرسش: شرايط محيط زندگي، چگونه بر روند توليد و بهره وري اثر ؟ مي گذارد نيساني: همانطور كه قبلا اشاره شد، محيط سالم، مردم سالم و زندگي بهتردر بهره وري بيشتر موثر است ما به عنوان يك شهروند تهراني چگونه مي توانيم آلودگي هوا و صدا را در اين شهر توجيه؟ كنيم (ايزو) 14000 اين خودروهاي دودزا خاصه اتوبوسهاي شركت واحد، اين بوقهاي گوش خراش و آزاردهنده اتوبوس ها و كاميون ها و اين موتورسواراني كه هيچ اصول و قانوني را رعايت آيا نمي كنند، جائي براي آرامش و آسايش شهروندان مي گذارد!!؟ رانندگي در شرايطي كه ابتدايي ترين اصول ايمني و قوانين رانندگي در آن رعايت نمي شود! عابريني كه علاوه بر چاله هاي پياده روها، مرتبا با تهاجم موتورسواراني كه به خلاف در حريم پياده رو در حركت هستند نيز قرار مي گيرند. تاكسيهايي كه بي توجه به نياز مردم و التماس مسافران، خالي مي روند تا شايد لقمه اي چربتر نصيبشان بشود. در چنين شرايطي آيا ديگر جايي براي آرامش خاطر مدير خسته اي كه پس از روزي پر تلاش به خانه برمي گردد تا بتواند لحظه اي را در كنار خانواده اش بگذراندباقي خواهد؟ بود آن وقت در اين آشفته بازار تابلو تبليغ در شهر نصب مي كنند كه مي گويد شهر ما تهران روزي آسماني آبي داشت، بنزين بدون سرب مصرف كنيد!! و اگر شما به چندين ايستگاه فروش بنزين در اين شهر مراجعه كنيد غالبا مي گويند بنزين بدون سرب نداريم!! ملاحظه مي فرمائيد كه همين موارد كوچك و بزرگ و خرد و كلان كه همه روزه با آن سرو كار داريم سلامت جسم و روان ما را تهديد مي كند. و روان خسته و ناسالم نمي تواند بهره وري مطلوب داشته باشد. پس كيفيت محيط زندگي، اثر مستقيم بر سلامت افراد جامعه و ميزان كارآئي و بهره وري نيروي فعال جامعه دارد. اما با شعار نمي توانيم به محيط زيست مطلوب برسيم. طبق آماري كه به تازگي منتشر شده تعداد گواهينامه هاي ايزو 14000 كه در آسيا اعطا شده، به قرار زيراست: چين 8 هنگ كنگ 11 ژاپن 425 كره 193 مالزي 15 سنگاپور 19 ملاحظه مي كنيد كه كه كشورهايي كه چندان دور از ما نيستند، در مقوله توجه به آلودگي هاي زيست محيطي گامهاي متعددي برداشته اند و بجاست كه در جامعه مانيز به اين مهم توجه لازم و فوري شود. پرسش: چرا ژاپن در اين زمينه با ديگران فاصله زيادي؟ دارد نيساني: چون ژاپن از موهبت داشتن منابع طبيعي قابل توجه محروم است، لذامسئولان آن از مدتها پيش برآن شدند كه عوامل تخريب و آلودگي را هر چه بيشتر كاهش دهند. تا آن چه را كه دارند بهتر حفظ كنند. پرسش: آسيبهاي اجتماعي و شرايط محيط زيست را چگونه بهبود؟ دهيم نيساني: سلامت، شادابي، آرامش خاطر و رفاه مردم زيربناي تعالي و ترقي و عامل اصلي ازدياد بهره وري در جامعه است، احترام به قانون و آموزش مردم و اجراي صحيح مقررات و مجازات متخلفان از ضروريات جامعه بوده و خدا و رسول خدا واحكام قرآن نيز همين ها را براي سلامت جامعه توصيه كرده اند. پرسش: چه برداشتي را از وضعيت مديريت در صنعت داريد و اصلي ترين نياز مديران؟ چيست نيساني: مديران ما خلاق، پرتلاش، توانا و با ايمان هستند. بايد ابزار لازم در اختيار آنان قرار گيرد. بايد با آنها منطقي و با احترام رفتار شود. بايد نياز شغلي و عاطفي آنان درك شود. بايد براي مدير و كاركنان انگيزه و پويايي ايجاد كرد و به مديري كه مسئوليت داده مي شود، تفويض اختيار نيز شود. مديران با مشكلات مختلف مواجه هستند زيرا وظائف آنها معين نيست و مسئوليتها درست تعريف نشده و مقررات دست و پاگير مي باشند لذا بايد از آنان حمايت همه جانبه شود. آموزش از اصلي ترين ابزار مورد نياز مديران مي باشد. به نيازهاي آموزشي توجه بيشتري شود. پرسش: فلسفه بنيادي در تفكر ايزو 9000؟ چيست نيساني: فلسفه اصلي و تز بنيادي بر انتقادپذيري مديران در قبال ضرورت ها وكاستي ها و كمبودها و حتي نواقص فردي و عاطفي استوار است. يك مدير كه انتقاد سازنده را مي پذيرد و در مقابل تغيير مقاومت نشان نمي دهد، آماده است تا در جهت بهبود مستمر حركت كند. متاسفانه گاه در جامعه ما در مقابل تغييرپذيري مقاومت مي شود و برخي تاب تحمل انتقاد سازنده را بعضي مديران ندارند گاه به هزار و يك عذر و بهانه متوسل مي شوند تا كار خود را توجيه وانتقاد را مغرضانه جلوه دهند. به اين ترتيب راه به جايي نخواهيم برد. اگر اجازه ندهيم انتقادهاي سازنده مطرح شود، هيچ گاه به رشد فكري و پويايي لازم را نخاهيم رسيد و مشاركت عمومي در اداره آن تحقق نخواهد يافت. پرسش: تعريف دقيق ايزو 9000؟ چيست نيساني: ايجاد يك سيستم تضمين كيفيت در فرايند توليد و يا ارائه خدمات بر مبناي اهداف تعريف شده و براساس جلب رضايت مشتري. بنابراين كاربرد ايزو 9000 منحصر به توليد نيست بلكه در مجموعه وسيعي از نيازمنديهاي يك جامعه نظام گرا نقش موثر اجرايي دارد، از جمله در شهرداري ها، بانك ها خدمات ترافيك، بيمارستان ها، سرويس هاي هوايي، هتل و رستوران ها، گمرك و خدمات هوائي و فرودگاهها. به استناد آمار و نشريات علمي، هم اكنون استانداردهاي ايزو نه فقط در توليدكالا بلكه در بخش هاي خدماتي جوامع مختلف كاربردهاي موثري دارد. مثلادر نيوزيلند پليس، در سوئيس خانه سالمندان، در كانادا گروهي از وكلا و درسوئد بيمارستانها خود را با مقررات ايزو انطباق داده اند تا خدمات بهتري به مردم ارائه كنند. اما مهمتر از همه اين است كه بدانيم ايزو 9000 يك مدرك بر ديوار و يك تبريك در روزنامه نيست. اجراي صحيح استانداردهاي ايزويك 9000 تحول در ساختار فرايند توليد، يك تغيير در روش تفكر، يك سيستم مديريت و يك تعهد نسبت به مشتري است و بايد قانونمندانه، منظم و محكم اجراء شود. پرسش: روند استقرار ايزو 9000 را در ايران چگونه ارزيابي؟ مي كنيد نيساني: كارهاي خوبي انجام شده و موفقيت هايي در اين زمينه حاصل شده است. موسسه استاندارد به عنوان متولي قضيه، نياز به تخصص و ابزار و حمايت دارد. اين موسسه با استفاده از متخصصان با صلاحيت، بايد نظارت بيشتري در سلامت اجرا و استقرار صحيح اين استانداردهاي بين المللي به عمل آورد. شركتهاي صادركننده گواهي ايزو 9000 بايد مسئولانه تر و طبق ضوابط دستور عمل هاي 61 و 62 صادره از سوئيس عمل گواهي كنند دهنده و مشاور هرگز نبايد داراي منافع مشترك باشند. البته بايد واقعيت ها را پذيرفت. استقرار ايزو 9000 اگر با عمل و باور لازم همراه نباشد و به ظاهر قضيه (جنبه هاي تبليغاتي ) به جاي باطن آن (ايجاد فرهنگ و بستر لازم ) بپردازد، مانع حضور موفق ما در بازارهاي جهاني خواهد بود. من نگران آن هستم كه استقرار استانداردهاي ايزو 9000 در گرفتن گواهينامه خلاصه شود و ادامه راه با جديت لازم همراه نباشد كه اين تفكر آفت بزرگي است و با هدف هاي ملي اقتصادي و توصيه هاي مسئولان همخواني ندارد. دريافت كنندگان گواهي ايزو 9000 تصور نكنند كه با دريافت گواهي نامه ديگر كارتمام شده است، بلكه به عكس دريافت گواهي نامه تازه آغاز راه است و باتداوم آموزش ها مي توان به بهبود مستمر (M.Q.T) رسيد. پرسش: مديريت كيفيت جامع (M.Q. T) و ايزو 9000 را چگونه مقايسه ؟ مي كنيد نيساني: ايزو پيش مقدمه اي براي رسيدن به مديريت كيفيت جامع (M.Q.T) است. امروزه كشورهاي در حال توسعه و توسعه يافته موفقيت هاي خود را مرهون Mدكترين. Q.T دمينگ امريكا مي دانند خود پس از تحول چشمگير ژاپن و درخشيدن دمينگ از خواب غفلت بيدار شد و شتابزده به دنبال دمينگ رفت و با استفاده از نبوغ Mدمينگ. Q.T را در صنايع خود نهادي كرد. پرسش: ايزو 9000 تا چه ميزان در رسيدن به اهداف صادرات غيرنفتي موثر ؟ است نيساني: ايزو 9000 زبان مشترك مصرف كننده و توليدكننده است و با استقرار اين استانداردها در فرايند يك توليد يا خدمات به مشتري اطمينان مي دهيم كه به آنچه مي گوييم پايبند و متعهد عرض هستيم كردم كه امروزه در دنيا مصرف كننده فردي آگاه و پرتوقع است. از طرفي دنيا در آستانه شاهد 2000سال دسته بندي هاي تجاري مختلف است كه اگر روند تجارت خود را با خواستهاي منطقي اين دسته بندي تجاري هم گام نكنيم از جمع خارج و از قافله به دور خواهيم ماند. اين قراردادهاي بين المللي تجاري بر كيفيت بهتر و رعايت استانداردهاي بين المللي صحه مي گذارد. داشتن گواهينامه ايزو 9000 امروزه ديگر براي حضور در بازارهاي بين المللي، حياتي و اجتنابناپذير است و بايد توجه شود كه صحت گواهي صادره و اعتبارصادر كننده و رعايت صحيح و پيروي از دستورعمل هاي استانداردهاي مجوز ايزوورود 9000 به بازارهاي بين المللي و آبروي ملي و اعتبار صنعت و صادرات مملكت ماست.