Hamshahri corpus document

DOC ID : H-761207-40274S1

Date of Document: 1998-02-26

براي حفظ جنگل ها بازيافت كاغذ را جدي بگيريم به مناسبت هشتم اسفند، روز جهاني بازيافت كاغذ اشاره: هشتم اسفند ماه از سوي برنامه محيط زيست سازمان ملل و برخي از سازمان هاي بين المللي هوادار محيطزيست به عنوان روز جهاني بازيافت كاغذ لقب گرفته است. توليد كاغذ در اغلب مناطق جهان مستلزم قطع درختان است، از اين رو، با افزايش مصرف كاغذ نابودي جنگل ها امري بديهي و با واپس نشيني عرصه هاي جنگلي، گران تر شدن بهاي كاغذ و عواقبفرهنگي ناشي از آن، پيامدي طبيعي به است همين خاطر علاقه مندان محيطزيست هشدار داده اند گسترش بازيافت كاغذ مي تواند راهي مهم براي حفظ جنگل ها و همچنين كاهش توليد زباله باشد. نوشتاري كه در پي مي خوانيد، نكات اساسي اين مسائل را به تفصيل برشمرده است. در سده اخير، همزمان با افزايش جمعيت، پيشرفت فن آوري، گسترش دائمي شهرها و در نتيجه، نياز روزافزون انسان به موادمصرفي، مرحله اي تازه از تخريب محيط زيست آغاز شده است ودر اين راستا، افزايش توليد مواد زائد جامد يا به اصطلاح عام زباله از عوامل اصلي اين تخريب و دست اندازي در طبيعت به شمار مي رود. كنكاش در تمدن كهن ايراني نشان مي دهد كه در مناطق مسكوني و عبادتگاه ها، از جايگاه هاي ويژه تجمع زباله و كانال هاي فاضلاباستفاده مي شده است و اين امر دليلي بر آن است كه ايرانيان قديم با توجه به مشكلات ناشي از مواد زائد جامد به اصل مهم دفع اين مواد توجه خاصي داشته اند. همچنين با مشاهده اينكه در ايران از ابزار جنگل پس ازپايان جنگها براي ساخت ابزار و وسايل كشاورزي استفاده مي شد و نيز با توجه به اينكه استفاده مجدد از مواد زائدخانگي نظير لباس هاي كهنه براي تهيه تخت گيوه، كاربردپوست انار به منظور تهيه رنگ، وجود شنل هاي كهنه چيني يا كهنه گري، تعويض نان خشك با نمك در شهرها و كاربرد مواد زائد آلي انساني يا حيواني در كشاورزي، چه در گذشته و چه در حال در ايران معمول بوده است، به اين نكته پي مي بريم كه زمينه فرهنگي استفاده مجدد از مواد زائد و پيشگيري از آلودگي محيط زيست همواره نزد ايرانيان وجود داشته است. مساله رشد جمعيت و آگاهي هاي عمومي در مورد بهره برداري نادرست و بي رويه منابع زمين و در نتيجه كاهش آن و نيزآلودگي هاي ايجاد شده، سبب شد كارشناسان به ويژه از به شكل سال 1975 جديتري به بحث مواد زائد جامد بپردازند. بازيافت و ويژگي هاي آن در مديريت مواد زائد جامد، عمل بازيافت مواد يكي ازاساسي ترين اموري است كه مي تواند مشكلات ناشي از افزايش ميزان اين مواد در طبيعت را تا حد قابل ملاحظه اي كاهش دهد. در فرآيند بازيافت، مواد زائد جامد، طي مراحل و عمليات گوناگون با تبديل به محصولاتي كه دوباره در چرخه زندگي بكارگرفته مي شوند، مي توانند بخشي از نيازهاي جامعه را تامين كنند. رايج ترين موادي كه توانايي بازيابي دارند، عبارتند از: كاغذ، پلاستيك، شيشه، فلزات آهني و غيرآهني و لاستيك. مراحل بازيافت بازيافت مواد چهار مرحله دارد كه عبارتند از- 1 جمع آوري مواد قابل بازيافت - 2 جداسازي مواد برحسب نوع و جنس مواد زائد- 3 فرآيندهايي همانند خمير كردن كاغذ و نايلون و تبديل آنها- 4 توليد كالاهايي كه از مواد بازيافتي ساخته شده اند. در عمل بازيافت، مواد جمع آوري و جدا شده و به عنوان ماده خام براي توليد محصولات جديد به كار گرفته مي شوند. در اين صنعت، صرف هزينه كمتر، انرژي كمتر و سرمايه گذاري كمتر و نياز به فن آوري ساده تر، ما را در حفظ محيط زيست كمك مي كند. در صنعت بازيافت با جلوگيري از برداشت بي رويه منابع طبيعي و حفظ آن براي نسل هاي آينده، نياز به مواد خام از خارج كم شده و با كم شدن وابستگي، توليد ملي افزايش مي يابد. با عمل بازيافت در حجم زباله ها كاهش ايجاد مي شود و نيز ازهزينه هاي جمع آوري، حمل و نقل و دفن زباله ها نيز كاسته خواهدشد. در عمل بازيافت مواد، ايجاد اشتغال براي نيروهاي متخصص، كسب درآمد و صرفه اقتصادي قابل ملاحظه از ويژگيهاي مهم است. همچنين در صورت انجام عمل بازيافت به صورت علمي وبهداشتي، از آلودگي هاي محيط كاسته شده و در نتيجه ميزان بيماري ها كم مي شود. در ايران روزانه در حدود 30000 تن زباله توليد مي شود كه در اين ميان ميزان توليد زباله در تهران حدود 6200 تن در روز است. زباله ها از منابع متعددي توليد مي شوند كه عبارتند از: منازل - مراكز دولتي و موسسات خصوصي - مراكز عمومي (نظير پارك ها وخيابان ها )- بيمارستان ها و مراكز درماني - مكان هاي تجاري -صنايع و فعاليتهاي ساختماني و كشاورزي. درصد مواد تشكيل دهنده زباله در ايران بطور تقريبي عبارت است از: - 1 مواد زائد گياهي و پس مانده هاي غذايي قابل /73 53 كمپوست درصد - 2 مواد زائد /9 69 كاغذي درصد - 3 مواد زائد /4 93 پلاستيكي درصد - 4 مواد زائد /2 82 شيشه اي درصد - 5 مواد زائد /1 25 فلزي درصد بازيافت كاغذ همانگونه كه پيشتر گفته شد، مواد زائد كاغذي، پس ازپس مانده هاي غذايي قابل كمپوست، بيشترين ميزان مواد قابل بازيافت زباله هاي كشور را تشكيل مي دهند. در ايران ميزان كاغذ مصرفي ساليانه بيش از 600 هزار تن است كه با جداسازي 20 درصد آن بيش از 120 هزار تن كاغذ باطله بازيافت مي شود و با بازيافت هر تن كاغذ و مقوا از قطع شدن درخت 13 جلوگيري مي شود. زوائد چاپخانه ها، صحافي ها، ادارات دولتي و خصوصي و منازل از بهترين منابع جهت تامين نيازهاي واحدهاي توليد كاغذ هستند و با توجه به بالا بودن ميزان كاغذ مصرفي ما نسبت به توليد آن و نياز به واردات چوب و كاغذ از خارج، بازيافت كاغذمي تواند در جلوگيري از خروج ارز و تقويت بنيه اقتصادي نقش موثري را ايفا نمايد. همچنين بازيافت كاغذ علاوه بر اينكه به طور مستقيم به سيستم جمع آوري و دفع زباله هاي توليدي و كاهش هزينه هاي آن كمك مي كند، مي تواند به صرفه جويي در مصرف انرژي و كاهش آلودگي هاي حاصل از تهيه خمير كاغذ نيز كمك نمايد. جداسازي مواد در مراكز توليد از نظر اقتصادي و بهداشتي بسيار با اهميت است زيرا كارگاه هاي غيرمجاز و غيربهداشتي از خمير كاغذ و مقواهاي جدا شده از بين ساير مواد خانگي آلوده به انواع ميكرب، اقدام به توليد جعبه هاي شانه هاي شيريني، تخم مرغ، ليوانهاي بستني و ساير وسايل مورد نيازمي كنند كه به دليل آلودگي زيادشان مي توانند سلامت انسان رابه طور جدي به خطر بياندازند. راهكارهاي اساسي براي گسترش بازيافت را مي توان اينگونه برشمرد: - 1 تشويق مردم جهت توليد زباله كمتر - 2 هماهنگي سازمان هاي اجرايي همانند شهرداري سازمان حفاظت محيط زيست، وزارت بهداشت و درمان با گروه هاي مردمي طرفدارمحيط زيست - 3 تامين امكانات و تبليغات لازم جهت آشنايي مردم باجمع آوري صحيح زباله، به وسيله برنامه هاي آموزشي توسطرسانه هاي گروهي، گروه هاي غيردولتي و ادارات دولتي - 4 تامين سرمايه هاي جمع آوري حمل و نقل و بازيافت مواد از افراد شركت ها و موسسات توليدي - 5 تامين اعتبارات كافي در امور آموزشي و اجرايي و حمايت از موسسات تحقيقاتي در زمينه پژوهش در مسايل بازيافت مواد زائد جامد - 6 مشخص ساختن مقدار كمي و كيفي مواد زائد جامد در شهرهاي مختلف - 7 آموزش نحوه تفكيك زباله در محل توليد و سپس انتقال به مراكز بازيافت و ترويج فرهنگ بازيافت مواد - 8 بهينه سازي سيستم هاي جمع آوري و حمل و نقل و بازيافت - 9 ايجاد قوانين و مقررات ويژه توليدات بازيافتي تا بهداشت و سلامت توليدات و ايمني بهداشت بازيافت كنندگان و مصرف كنندگان تضمين گردد - 10 ايجاد كارخانه هاي متعدد بازيابي زباله و كوتاه كردن دست واسطه ها - 11 شناخت كافي نسبت به محصول هاي قابل توليد و اتخاذشيوه هايي كه بازار توليدات را براي توليدكنندگان اقتصادي نمايد - 12 سياست هاي صنعتي درخصوص توليد كاغذ از منابع بازيافتي مي بايد همتراز با توان بازيافت كاغذ در كشور رشد نمايد ونحوه برنامه ريزي به شكلي باشد كه كشور را به واردكننده كاغذهاي باطله تبديل نكند. ميرمهرداد ميرسنجري