Hamshahri corpus document

DOC ID : H-761013-36526S1

Date of Document: 1998-01-03

آتش سوزي در كمين كارگاههاي توليد پوشاك در 2 هزار كارگاه پوشاك تهران بزرگ ضوابط ايمني بايد به اجرا درآيد ايمن سازي كارگاههاي پوشاك با اجراي يك سلسله ضوابط ايمني و استاندارد و بيمه كارگران و نصبتجهيزات اطفاء حريق امكان پذير خواهد بود برخي كارگاههاي توليدي پوشاك در محلهايي استقراريافته اند كه در صورت بروز آتش سوزي، امكاني براي فعاليت نيروهاي آتش نشاني وجود ندارد. اشاره: در نخستين هفته آغاز فصل زمستان و در جريان يك آتش سوزي وسيع، يك فروشگاه سه طبقه و يك كارگاه پوشاك واقع در زيرزمين اين فروشگاه در هر آتش سوخت سال زمستان در مكان ها و مناطقي از شهركه كارگاههاي توليد پوشاك به صورت متراكم فعاليت دارند حوادث آتش سوزي پرخسارت رخ مي دهد. به گفته كارشناسان سازمان آتش نشاني و خدمات ايمني شهرداري تهران در اين قبيل كارگاهها كه بيشتر با پارچه و نخ سروكار دارند، بايد يك سلسله تدابير ايمني به كارگرفته شود و اقدامات ايمني هنگامي موثر خواهد بودكه در اين كارگاهها، ضوابط استاندارد به كار گرفته شود. در گزارش حاضر ضمن گفت وگو با كارشناسان وكارگران شاغل در كارگاههاي پوشاك، مشكلات موجود دراين مكان ها، از جمله عدم ضوابط ايمني بررسي شده است. نبود ايمني در برابر حوادث غيرمترقبه به ويژه وقوع آتش سوزي در فصل زمستان، يك شبه سرمايه يك واحد توليدي را بر باد مي دهد كه گاهي جبران آن امكان پذير نمي باشد. بديهي است، ايجاد ايمني در كارگاههاي پوشاك به ويژه كارگاههاي شهري كه توليد يكي از نيازهاي مهم جامعه را برعهده دارند، منوط به مراعات يك سلسله ضوابط اوليه مساحت است و محيط كارگاه، اجراي دقيق قانون حفاظت كار و همچنين بيمه كارگران، از جمله مقدمات ايمن سازي نهايي اين قبيل كارگاهها خواهد بود. در استان تهران 137 هزار و 451 واحد صنفي توليدي وخدمات فني وجود دارد كه تنها حدود دو هزار واحد آن در تهران بزرگ به كار توليد پوشاك اشتغال دارند. افزون بر اين، شمار قابل توجهي از كارگاه هاي توليدي پوشاك بدون داشتن پروانه كسب، فعال هستند كه درهيچ زماني در آمارهاي رسمي جاي ندارند. عباس منيعي - رئيس اتحاديه صنف پوشاك تهران مي گويد: بااحتساب دو هزار كارگاه توليدي پوشاك و اشتغال به طور متوسط پنج نفر در هر كارگاه حدود 10 هزار نفر دركارگاه هاي توليد پوشاك فعال هستند. به هر ميزان كه كارگاههاي توليدي پوشاك از مناطق مركزي شهر دور مي شوند و در مناطق حاشيه اي و نقاط كور قرارمي گيرند، افراد شاغل دراين اماكن بيشتر از خدمات وتسهيلات رفاهي و شغلي بي بهره مي شوند. در اين رهگذر حقوق اجتماعي افراد كم سن و سال كمتر مراعات مي شود. نتيجه يك پژوهش ميداني درشهر تهران نشان مي دهد درصدقابل توجهي از شاغلان كارگاه هاي توليدي پوشاك در گروه سني كمتر از 15 سال قرار دارند. به هر ميزان كه سطح كار در اين كارگاه ها، پائين مي آيد، كاركنان نيز سن كمتري دارند. به عبارتي، رابطه اي مستقيم بين نوع كار و سن افراد وجود دارد. علي - م مي گويد: هر روز پيش از طلوع خورشيد به آب و جارو زدن كارگاه مشغول مي شوم و تا ساعت 10 شب هر كاري كه كارفرما و استادكار بگويند، بايد انجام بدهم. علي، سيزده ساله، دو سالي است از روستاي يامچلوي اردبيل به تهران آمده و هر روز به طور متوسط 16 ساعت در كارگاه توليدي پوشاك واقع در ساختمان پلاسكو كار مي كند. وي مي گويد: پس از فوت پدرم، براي تامين معاش زندگي، به تهران آمدم و اكنون در اين واحد توليدي كار مي كنم. علي هر روز علاوه بر كارهاي مربوط به نيازمنديهاي كارگاه، خانواده كارفرمايش را از قبيل خريد اقلام خوراكي برآورده مي كند. امروزه نوجوانان بسياري در كارگاه هاي توليدي پوشاك هم كار مي كنند و هم زندگي! بيشتر اين نوجوانان مهاجر هستند و روز و شب را در همان كارگاه سپري مي كنند. يك كارگر ساده در توليدي ها كه به پادو معروف است روزانه به ازاي 15 ساعت كار تومان 500حدود- بدون مزايا - دريافت مي كند و يك كارگرماهر روزانه 2500 تومان. حسينعلي همانند علي است با كمي تفاوت، او همسال علي است. مي گويد: من تنها روزهاي جمعه آفتاب را مي بينم. محسن داناپور كه چرخكار حرفه اي است، مي گويد: كارفرماها به دلخواه افراد را بيمه مي كنند و اگر كسي اعتراض كند، بي ترديد اخراج مي شود. ساعت كار ما بايدساعت 8 باشد اما همواره بيش از 12 ساعت كارمي كنيم. در شرايط خاصي نيز مثل فصل توليدپوشاك براي عيد و بهار، ناچار هستيم چند شبانه روز به طور مداوم كار كنيم و در آن اوضاع واحوال، خواب واستراحت معنايي ندارد. به گفته يكي از دست اندركاران توليد پوشاك بيشتر افراد فعال در كارگاههاي توليدي به صورت كارمزدي هستند; از اين رو كار فرما و يا صاحب كارگاه درباره مسائلي از جمله ميزان دستمزد و ساعت كار و تسهيلات رفاهي با كارگر به توافق مي رسند. براي نمونه بيشتركارگران ترجيح مي دهند به جاي غذا، پول آن را به همراه مزدشان دريافت كنند. وي مي افزايد: صاحبان كارگاههاي توليدي عضو اتحاديه صنف پوشاك موظفند طبق قانون و در چارچوب مقررات اتحاديه عمل كنند. كارگران در اين اماكن بايد 8 ساعت در هر شبانه روز فعاليت كنند اما اين خود كارگران هستند كه به دليل پيماني و كارمزدي عمل كردن وافزايش درامد بيشتر ترجيح مي دهند بيش از ساعات مقرر كار درباره كنند مساله بيمه نيز طبق آمارهاي موجود درصد بالائي از كاركنان كارگاههاي توليدي پوشاك عضو اتحاديه صنف پوشاك، بيمه هستند و اين ميزان در پي هماهنگي با سازمان تامين اجتماعي درحال افزايش است. امنيتي وجود ندارد نيروهاي انساني شاغل در كارگاههاي توليدي پوشاك اظهار مي دارند، اين اماكن همواره در معرض وقوع حوادث و رخدادهايي مانند آتش سوزي قرار دارند. شمار اندكي از كارگاههاي شهر تهران به تجهيزات كمكهاي اوليه و اطفاء حريق مجهز هستند. بيشتر اين كارگاهها در فضاي بازار قديم و خيابانهاي پيراموني جمهوري اسلامي متمركز هستند و متاسفانه به دليل عدم برخورداري از امكانات و تجهيزات اطفاءحريق، آسيبپذير مي باشند. براساس آمار منتشره ازسوي سازمان خدمات ايمني و آتش نشاني حدود 4 هزار و 477 مورد آتش سوزي طي سال گذشته در تهران صورت گرفته كه 543 مورد ( 12 درصد ) آن مربوط به آتش سوزي در مراكز توليدي - صنعتي بوده است. در جريان اين آتش سوزي ها، ميلياردها ريال خسارت بر جاي مانده است. يكي از ماموران سازمان آتش نشاني مي گويد: برخي كارگاههاي توليدي پوشاك در محلهايي استقرار يافته اند كه در صورت بروز آتش سوزي، امكاني براي فعاليت نيروهاي آتش نشاني وجود ندارد. در هر حال ايجاد كارگاهها بايد طبق ضوابط اصلي صورت گيرد.. مجتبي كماندار. مي گويد: در مدت 21 سالي كه به عنوان چرخكار در چند كارگاه توليدي كار مي كنم، تمامي كارگاهها از داشتن جعبه كمكهاي اوليه و كپسول مخصوص اطفاء حريق محرومند; و اين در حالي است كه زمينه بروز حوادث در اين محلها قوي است. بيشتر شاغلان كارگاههاي توليدي دخانيات استفاده مي كنند و همين امر سبب پايين بودن ضريب ايمني دراين اماكن است. ابوالقاسم شيرازي -. عضو هيات رئيسه اتحاديه صنف پوشاك تهران مي گويد: ايجاد كارگاه ويژه توليدي پوشاك بايد طبق ضوابط و رعايت مقرراتي صورت براي گيرد نمونه اين اتحاديه به افرادي مجوز فعاليت مي دهند كه داراي فضايي با حداقل 24 مترمربع باشند. بررسي هاي ما نشان مي دهد كه بسياري از كارگاههاداراي امكانات ايمني نيستند. لذا در تلاشيم از مجاري قانوني آنان را ملزم به برخورداري از امكانات ووسايل ايمني مانند سامانه اطفاي حريق و كمكهاي اوليه كنيم. رفتارهاي غلط نتيجه يك پژوهش نشان مي دهد بيش از 70 درصد شاغلين در توليدي هاي پوشاك سيگار استعمال مي كنند; درصدآنان 63 در گروه سني كمتر از 20 سال قرار دارنددرصد 940افراد براي اولين بار در كارگاههاي توليدي پوشاك، سيگار كشيده اند. مجتبي كماندار. مي گويد: كار در توليدي پوشاك بدون سيگار و چاي بي معنا اين است كارگاهها با دود سيگارهويت پيدا مي كنند. به باور جامعه شناسان شرايط محيطي كار، كم دوري تجربگي، از كانون خانواده، فشار بيش از حد كار و در عين حال نبود امكانات فراغتي به ويژه براي نوجوانان مهاجر، زمينه گرايش آنان را به ناهنجاريها فراهم مي كند و استعمال دخانيات كمترين پيامد اين وضعيت وكار در آن محيطها محسوب مي شود. ناگفته پيداست كه بروز چنين مشكلاتي در جامعه هم به نهاد خانواده و هم اجتماع لطمه مي زند. زيرا هرناهنجاري و كجروي رفتاري سبب مساله اي اجتماعي مي شودو متاسفانه هر مساله اجتماعي، پيامدهاي منفي گسترده ودامنه داري را به همراه دارد. به گفته كارشناسان شرايط عمومي جامعه به ويژه درعرصه توليد و اقتصاد به نحوي است كه انديشه ها وروشهاي نوين را مي طلبد. شيوه فعلي مديريت كارگاههاي توليدي بايد دگرگون شود و همپا با نيازها و شرايطجديد باشد. همين كارشناسان مي گويند: روشهاي سنتي در اداره كارگاههاي توليدي پوشاك، كاركرد مثبت ندارد و لذابايد تحولاتي در سامانه هاي مديريتي و تجهيزاتي به وجود آيد. استخدام و اشتغال نيروي انساني در كارگاههاي توليدي پوشاك بايد قانونمند شوند. نيروي داوطلب به فعاليت در اين كار بايد دوره هاي آموزشي ويژه اي را طي كند و پس از موفقيت در آزمونهاي عملي، به كار جذب شود. همچنين در راستاي ارتقاي ضريب ايمني محيط كار، نيروهاي انساني ملزم به فراگيري آموزش اطفاء حريق و امدادرساني شوند. همچنين اعلام شده است: در راستاي ساماندهي به فعاليت كارگاههاي توليدي پوشاك، اين قبيل كارگاهها با هماهنگي دستگاههاي ذيربط به نقاط مناسبي منتقل ومتمركز مي شوند. به گونه اي كه در كنار امكانات كارگاهها، و تجهيزات اقامتي و فراغتي همانند آرايشگاه رستوران، و... در اختيار كاركنان قرار گيرد. رئيس اتحاديه صنف پوشاك تهران مي گويد: با توجه به اينكه بيشتر نيروي انساني شاغل در كارگاههاي توليدي پوشاك، روستائيان مهاجر به شهر هستند، در تلاشيم تاكارگاههاي توليدي را به روستاها منتقل كنيم. با اجراي اين طرح، افزون بر ايجاد فرصت اشتغال به كشاورزان در فصول غيرفعال، از مهاجرت روستائيان به شهرها جلوگيري مي شود. يكي از ويژگيهاي اين طرح امكان صادرات كالاهاي توليدي از مراكز توليد به اقصي نقاط خارج از كشور است.