Hamshahri corpus document

DOC ID : H-760210-18817S1

Date of Document: 1997-04-30

دندانپزشكي، گراني و... يك گزارش تحقيقي در مورد علل گراني خدمات دندانپزشكي از پشت در، صداي وهم انگيز مته اي پرسرعت به گوش مي رسد. وقتي نام مرا صدا مي كنند، به داخل اتاق معاينه راهنمايي مي شوم و در آنجا دندانپزشكي كه موهاي شقيقه اش به سفيدي گراييده، به گرمي و با شدت دست مرا مي فشارد. مدت كمي بعد، روي صندلي دندانپزشكي خوابيده ام و به سقف سفيد مطب نگاه مي كنم، در حالي كه دندانپزشك مشغول معاينه دندانهايم است وشماره دندانهاي خراب را بلند به دستيار خويش مي گويد و او يادداشت مي كند: شماره - 11 شماره 13 تاج - انحراف به جلو شماره - 14.. چنددقيقه بعد نظر دندانپزشك را مي شنوم: نياز به ترميم دندان و كارهاي اضافي ديگر داريد كه هزينه اش در نهايت 8347 دلار خواهد شد. اگراين كارها را انجام دهيد تا 30 سال ديگر هيچ مشكلي با دندانهايتان نخواهيد داشت. البته من شك دارم كه اين حرفها درست باشد. او به آرامي ادامه مي دهد: ما دوستان خوبي خواهيم شد. من نسبت به درست بودن اين حرف هم ترديد دارم. جملاتي كه خوانديد مقدمه مقاله اي است گزارشي - پژوهشي، كه ماه فوريه در 1997 نشريه ريدرز دايجست به چاپ رسيده است. نويسنده ويليام مقاله، الين برگر، از اعضاي هيات تحريريه آن نشريه است و در زمينه روزنامه نگاري صاحب جستاري، تخصص و تجربه مي باشد. مي دانيم كه نرخ خدمات دندانپزشكي در بسياري از كشورهاي جهان، بسيار زياد و گاهي سرسام آور است. در آمريكا نيز نرخ اين گونه خدمات بسيار بالاست و به گفته نويسنده مقاله مردم سالانه 42 ميليارد دلار خرج دندانهاي خود مي كنند. اين بالا بودن هزينه ها تا حدودي ناشي از گران بودن مواد اوليه و لوازم مصرفي است. اما نمي توان نقش خود دندانپزشكها را در اين ميانه، كمرنگ و بي اهميت دانست. به همين الين دليل، برگر برآن شده تا به ارزيابي ميزان صداقت و وجدان كار شاغلين دندانپزشكي در آمريكا بپردازد: او 50 دندانپزشك مختلف را از 28 ايالت (علاوه بر شهر واشنگتن ) بطور كاملا تصادفي انتخاب نموده، در عرض چهار ماه حدود هشتاد هزار كيلومتر راه پيموده و به همه آنها مراجعه كرده است. اين افراد پس از معاينه دندانهاي او، دندانهاي خراب را مشخص نموده هزينه درمان آنها را برآورد كرده اند. آنها همگي يك داستان ساختگي واحد را از اوشنيده اند تا نتيجه پژوهش، دقيقتر و صحيح ترباشد: تازگي به اين شهر آمده ام و قصد دارم از اين به بعد، بيمار ثابت شما جديداجراحي باشم لثه انجام داده ام كه بسيار موفقيت آميزبوده و هزينه تمامي كارهاي دندانپزشكي بطور من، مستقيم توسط كارفرمايم پرداخت مي شود. علاقه مند هستم وضعيت كلي دهان و دندانهايم بهبود يابد و از شكل ظاهري آنها كاملا راضي هستم. او قبل از شروع اين مسافرت طولاني، نزددندانپزشك شخصي خود مي رود كه در عرض 15 سال گذشته تنها به او مراجعه مي كرده و كاملا به او اعتماد داشته است. اين دندانپزشك پس ازمعاينه دندانها و مشاهده عكس راديوگرافي آنهابه وي گفت: دندانهايت وضعيت كاملا مناسبي دارند و فقط بايد دندان شماره 30 را برايت ترميم كنم. هنگامي كه از دندانپزشك در موردمخارج تقريبي اين كار سوال مي كند پاسخ مي شنود: حداكثر 500 دلار اما او باز هم به اين يك نفر اكتفا نمي كندو براي آنكه ملاك قابل اعتماد و محكمي براي مقايسه داشته باشد به 3 دندانپزشك سرشناس ديگر نيز مراجعه مي كند و نظر آنها را جويامي شود. اين سه نفر تنها به عنوان مشاور كار مي كردند و به همين دليل، هيچگونه نفع مستقيم مادي نداشتند. پس از معاينه، همگي براين عقيده واحد بوده اند كه دندانهاي الين برگروضعيت مناسبي دارند و هيچ مشكلي وجود نداردمگر دندان شماره 30 كه نياز به پركردن ياگذاشتن روكش داشته است. و بازهم همگي براين عقيده بودند كه شايد دندان شماره 18 هم نيازبه پر كردن داشته باشد. هزينه ترميم هردودندان توسط آنها حداكثر 1500 دلار تخمين زده شد. به اين الين ترتيب، برگر با اطلاع كامل ازوضعيت دندانهايش، مسافرت اديسه وار خويش را آغاز مي كند; اولين دندانپزشك 5 دندان او را خراب تشخيص مي دهد. دندانپزشك بعدي نيز 5 دندان را دچار اشكال مي داند كه البته چهارتا از آنها با نظر دكتر قبلي مشترك بوده ويكي تفاوت داشته همين است دوستانه دندانپزشك (!)، به او گوشزد مي كند: دندانهايتان وضعيت بسيار اسفباري دارند. دندانپزشك ديگري تشخيص مي دهد كه براي 17 دندان او بايدروكش گذاشته شود و جالب است كه اصلا دندان شماره 30 را فراموش مي كند و آن را سالم به حساب مي آورد. در يك مطب الين برگر ديگر، به دندانپزشكي برمي خورد كه توسط يك دوربين بسيار از كوچك، دندانها عكس رنگي مي گيرد و مي توان اين عكس ها را در تلويزيون ديد. جالب است كه دندانپزشك براي اين عكس ها از او اما پولي نمي گيرد مدتي بعد با مراجعه به شركت فروشنده اين دوربين ها علت، مشخص مي شود: چون اين عكس ها را مي توان به خانه آورد، در حقيقت آنها نوعي تبليغ براي دندانپزشك محسوب مي شوند و از طريق جلب مشتري بيشتر، مي توانند در عرض مدت كوتاهي هزينه خود را در آورند. دندانپزشك ديگري به او پيشنهاد مي كند كه براي هر 28 دندانش روكش بگذارد (! ) - البته او چهار دندان عقلش را قبلا كشيده بود. - درمطب ديگري به او گفته مي شود كه دهان ودندانهايش به بازسازي و ترميم اساسي نياز دارند و بايد هزينه اي بالغ بر نوزده هزار و پانصد دلار بپردازد. الين برگر مي گويد: متاسفانه اين طور هم نيست كه هركس قيمت بالاتري پيشنهاد كيفيت كرد كارش هم بهتر باشدنفر 150 دندانپزشكي 50از كه من به آنها مراجعه كردم اصولاخرابي دندان شماره 30 مرا تشخيص ندادند و حتي نفر 3 اعتقاد داشتند كه دندانهاي من هيچگونه مشكلي ندارد. به عنوان آخرين مرحله از الين سفر، برگر به دانشكده دندانپزشكي دانشگاه كريتون مراجعه مي كند. يك دانشجوي سال سوم دندانپزشكي، او رامعاينه كرده چنين اظهار نظر مي كند: دندانهايتان وضعيت مناسبي دارند. دندان شماره 30 نياز به روكش دارد و فكر مي كنم بهترباشد براي دندان شماره 18 نيز روكش بگذارم. هزينه اين كارها 460 دلار مي شود. استاد آن دانشجو نيز پس از معاينه، نظر او را تاييدمي كند. البته الين برگر قبل از آغاز سفر، اين پيش فرض را در ذهن داشته كه ممكن است دندانپزشكهاي مختلف، براساس دانش و تجربه خويش، نظرات متفاوتي در باره دندانهاي خراب او و هزينه تقريبي درمان آنها داشته اما باشند با پايان يافتن اين سفر مي نويسد: نمي توانستم باور كنم كه ممكن است اين همه اختلاف، حتي در تشخيص آنها، وجود داشته باشد. در مورد هزينه درمان كه وضعيت كاملا واضح و مشخص است. بنابر اين او به انجمن دندانپزشكان آمريكا مراجعه كرده، ماجرا را برايشان تعريف مي كند و چنين جواب مي شنود: دندانپزشكي هنري است متكي بر دانش، و آنچه مهم است اينكه هريك از دندانپزشكها قضاوت حرفه اي خود را به كار مي گيرد تا بهترين درمان را - به زعم خود - به بيمار پيشنهاد مي كند. براي آن كه درمان غيرضروري و هزينه نالازم به بيماران تحميل نشود، ما پيشنهاد مي كنيم كه - بويژه براي كارهاي مهم و اساسي - هر بيمار، نظر دو يا سه دندانپزشك ديگر را هم جويا شود. الين برگر كه نمي تواند اين همه اختلاف نظر را در مورد يك مساله ساده بپذيرد در مقاله اش به اين نكته كليدي اشاره مي كند كه: از سال 1945 تاكنون، پيشرفت بسيار قابل توجهي در بهداشت دهان و دندان مردم آمريكا بدست آمده است زيرا از اين سال، فلورايد - مانع اصلي پوسيدگي دندان - به آب آشاميدني اضافه شد. براساس گزارش موسسه ملي پژوهشهاي دندانپزشكي، تعداد كودكان دچار پوسيدگي دندان از اوايل دهه هفتاد ميلادي تاكنون به كمتر از نصف رسيده است در حالي كه تعداد دندانپزشكها طي اين مدت 50 درصد افزايش يافته است. كاهش شيوع پوسيدگي دندان، موجب تشديد رقابت ميان دندانپزشكي براي جلب بيماران شده و آنها به دنبال يافتن راهي هستند كه بتوانند درآمد بيشتري از همين بيماران محدود بدست آورند. اگرچه اين گزارش تكان دهنده مربوط به كشوري است كه از نظر آداب فرهنگي و اجتماعي، تفاوت بسياري با ما دارد، اما به هر روي، تاييد كننده اين نظريه معروف جامعه شناسي است كه: تحصيل كرده هاي بيكار بسيار خطرناكتر ازبيكاران بيسواد هستند. دكتر اميرحسين كازري