Hamshahri corpus document

DOC ID : H-760127-18004S1

Date of Document: 1997-04-16

نقدي برنوشته پيامدهاي تخريبلايه اوزون در صفحه 7 روزنامه همشهري به تاريخ پنجشنبه بيست و نهم آذرماه 75 مقاله اي با عنوان پيامدهاي تخريب لايه اوزون به قلم يك هموطن كرماني درج شده بود كه جاي تامل و تعمق بسيار دارد. چقدر خوب و پسنديده است كه طي سالهاي اخير انديشيدن درباره كائنات - منظومه شمسي - امكان وجود حيات در كرات ديگر - گذشته و آينده زمين، در بين انديشمندان جامعه ما رواج يافته و گاه و بيگاه آثار اين گونه تفكرات كه عموما مبتني بر زمينه هاي علمي است، به صورت مقالات خواندني درنشريات كشور انعكاس مي يابد. مناسبترين نظريه بر بالا آمدن آب درياها و اقيانوس هاهمان ذوب شدن يخ هاي قطبي براثرگرم شدن زمين مي تواند باشد. چرا كه به خلاف مثال تشت آب و قطعه يخ قطر يخ هاي قطبي از سطح آبهاي زمين بسيار بالاتر از ارتفاع قطعه يخي است كه به طور طبيعي در آب غيرمنجمد قرار مي گيرد. به عبارت ديگر قطعه يخ مفروض در يك تشت محتوي آب با فرو رفتن در آب به تعادل چگالي مي رسد و بخش كوچكتر آن از آب بيرون مي ماند. در حالي كه يخ هاي قطبي، چون از ريشه كه همان اقيانوس هاي منجمد شمالي و جنوبي باشد منجمد هستند، هرگز نياز به تعادل حجمي قابل تصور با يخ شناور در تشت را ندارند. و بنابر اين به دليل جامد بودن بستر و ريشه يخ هاي قطبي، ارتفاع آنها دائم التزايد است. حال براثر گرم شدن تدريجي سطح اين زمين، حجم عظيم يخ كه حاصل قرون و اعصار است به تدريج از ريشه ذوب مي شود و آب حاصل از آن بنا به قانون ظروف مرتبط سطح آبهاي جهان را بالا مي آورد. البته به عنوان عامل مكمل دربالا آمدن آب درياها، مي توان از افزايش رسوب رودخانه هاي كوچك و بزرگ دنيا كه به دليل تخريب روزافزون جنگل هاو مراتع حاصل شده است اشاره چرا كرد كه آبرفت شدن بستر رودخانه ها و اضافه شدن زمين هاي جنگلي به بستر رودخانه، همه ساله مقادير بسيار عظيمي از حجم خاك پوسته زمين را به درون درياها منتقل مي كند و اين خود موجب كاسته شدن از حجم درياها و بالا آمدن آب آنهاست. از ديگر عوامل بالا آمدن آب درياها شايد بتوان به افزايش آلودگي آبها براثر ورودپسابهاي صنعتي - تخليه مازادسوختي كشتي ها كه انسداد منافذزهابها را به دنبال دارد نام برد كه هر چند تاثير اين عامل در مقايسه با عامل گرم شدن سطح زمين و ذوب يخ هاي قطبي بسيار كمتر است. اما مجموعه اين عوامل به بالا آمدن آب درياها سرعت بيشتري بخشيده است. درياچه هائي نظير بحر خزر نيز از اين قاعده مستثني نيستند. چرا كه سقف ثابت برف و يخ در ارتفاعات و قلل سرزمين هاي اطراف، كه سرچشمه رودهاي منتهي به اين دريا را تشكيل مي دهند، به دليل بالا رفتن درجه حرارت زمين از ارتفاع چهارهزار متري (كه اصطلاحا سقف دائمي برف و يخ در تمام ارتفاعات زمين به حساب مي آيند ) به بلنداي بيشتري افزايش يافته و موجبپرآبي رودخانه هاي منتهي به درياي مازندران شده است. عواملي نظير آلودگي آبها و تخريب جنگل ها و مراتع نيز كه قبلا به آنها اشاره شد، مزيد بر علت بوده و مي تواند موجبات بالا آمدن آب درياهارا فراهم نتيجه كند آنكه، توقف عامل تخريب لايه اوزون و ترميم يافتن تدريجي آن به همراه جلوگيري از تخريب جنگل ها و افزايش سطح جنگل كاري گسترده در جهان و نيز جلوگيري از جريان يافتن روزافزون پسابهاي صنعتي و خانگي به درياها، مي تواند در كوتاه مدت و درازمدت چاره ساز مشكل گرم شدن تدريجي زمين و توقف بالاآمدن سطح آبهاي جهان باشد. به اميد احساس مسئوليت بيشترجهانيان و رسيدن به آن روز. علي اكبر دانشوران