Hamshahri corpus document

DOC ID : H-751228-17028S1

Date of Document: 1997-03-19

آ 1987ده ساله شد! واحد رسانه هاي خارجي همشهري: يكي از ارمغانهاي مهم تلسكوپ فضايي هابل براي اخترشناسان، تصويربرداري از ابرنواخترهاي خيره كننده بوده است. ابرنواختر جرمي است كه از انفجار و مرگ ستارگان برجاي مي ماند. در ده سال گذشته دانشمندان سراسر جهان مشغول تماشاي پيامدهاي يكي از اين انفجارهاي عظيم بوده اند، و بسياري پيش بيني مي كنند كه هنوز رازهاي فراواني در آن نهفته است. به گزارش تلويزيون سي. ان. ان در سال 1987 بود كه اخترشناسان مرگ ستاره اي چند برابر بزرگتر از خورشيد منظومه خودمان را رصد كردند. وقتي اين ستاره درخود فروپاشيد، انرژي حاصل از انفجار آن، كه معادل ميلياردها بمباتمي بود، مقدار زيادي از جرم ستاره را در تمام جهات پراكنده كرد، در آن موقع بود كه اين ستاره تبديل به يك ابرنواختر شد. يان شلتون، اخترشناس كانادايي، نخستين كسي بود كه اين انفجار را در شيلي رصدكرد. اكنون اين ابر نواختر راآ 1987 مي خوانند و پس از گذشت ده سال از آن كشف تاريخي، هنوز هم شلتون مشغول رصد اين حادثه آسماني است. به گفته شلتون: روزهاي اول هر آ 1987روز را رصد مي كرديم و هر بار تغييرات جديدي در آن مي ديديم. اين روزها مي گويند آ 1987يا تغييري ندارد يا اگر هم دارد خيلي ناچيز است. اما شلتون و بسياري ازدانشمندان ديگر با اين گفته مخالفند. آنان آ 1987مي گويندديدنيهاي تازه شروع شده است آ 19870نزديكترين و درخشانترين ابرنواختري است كه در 400 سال گذشته رصد شده است و امروزه به بركت ابزارهاي جديدي همچون تلسكوپ فضايي هابل، آنچه را كه زماني به صورت هاله اي نوراني ديده مي شد، اكنون با وضوح و دقت بيشتري رصد مي كنند. دانشمندان اميدوارند با بررسي و مشاهده چرخه زندگي ستارگان دريابند كه چگونه ابرنواخترها جهان كنوني ما را شكل داده اند. به گفته اخترشناسان، همه موجودات از گرد حاصل از ابرنواخترها تشكيل شده اند و اگر ابرنواخترها نبودند، چيزي جز هيدروژن و هليوم در جهان نبود. ده سال پيش آ 1987ابرنواختر بسيار داغ بود و دماي آن به چند ميليون درجه سانتي گراد مي رسيد اما اكنون بسيار خنكتر شده و به چندصد درجه افت كرده است. نور آن نيز سه ميليون برابر كم سوتر شده است. با اين حال، اشعه حاصل از انفجار ده سال پيش، هنوز هم گاز و غبار اطراف آ 1987را روشن مي كند. آ 1987ابرنواختر از اين نظرمنحصر به فرد است كه سه حلقه به دور آن وجود دانشمندان دارند، هنوز به علت تشكيل اين حلقه هاي سه گانه پي نبرده اند. اين سه حلقه درحدود ده هزار سال قبل ازانفجار، از خود ستاره منشاءگرفتند. دانشمندان حدس مي زننداين حلقه ها با گازهايي كه هنوزنتوانسته اند مشاهده كنند به هم متصلند، همچنين گمان مي كنند كه مواد به جا مانده از ستاره دربين حلقه ها مخفي شده و به تدريج در حال منبسط شدن است. وقتي اين مواد ستاره اي با حلقه داخلي برخورد كنند شدت آ 1987تشعشع چندين برابر افزايش خواهد يافت و حلقه داخلي نابود خواهد شد. وقتي تشعشع حاصل از اين برخورد اطراف آ 1987را تا 30 يا 40 سال بعد روشن كند دانشمندان قادر خواهند بود اتفاقاتي را كه در جريان انفجار ستارگان رخ مي دهد با دقت بيشتري تشريح كنند، و درخواهند يافت كه چگونه ستارگان كوچك از متراكم شدن مواد حاصل از انفجار ستارگان بزرگ تشكيل مي شوند.